AM | RU | EN
USD
EUR
RUB

Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղին շրջանցում է նաև ջավախահայերին (լուսանկարներ)

Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղու վրացական հատվածի շինարարության մասին ամենատարբեր խոսակցություններ են պտտվում: Times.am-ի թղթակիցը, շնորհիվ Go group media-ի նախաձեռնությանը, հնարավորություն ունեցավ Ջավախքի Կարծախ գյուղի մոտակայքում անձամբ հետևել երկաթուղու շինարարարական գործընթացին: Երկաթուղու տարածքը վերահսկվում է վրացի սահմանապահների կողմից և  միայն հատուկ անցագրի միջոցով է հնարավոր  այցելել

Վրաստանի Ախալքալաք կայարանից 98 կիլոմետր երկարությամբ երկաթգիծը կձգվի մինչև Կարսի երկաթուղային կայարան: Դրա 68 կիլոմետրը բաժին Է ընկնում Թուրքիայի, 30 կիլոմետրը՝ Վրաստանի տարածքին: Նաև որոշակի վերակառուցման պետք Է ենթարկվի երկաթուղու Ախալքալաք-Թբիլիսի հատվածը: Դեռևս 2015թ-ի հունվարին վրացական լրատվամիջոցները տեղեկատավություն հայտնեցին, որ Վրաստանի Էկոնոմիկայի նախարար Գեորգի Կվիրիկաշվիլին և Ադրբեջանի տրանսպորտի նախարար Զիյա Մամեդովը մասնակցել են Բաքու – Թբիլիսի – Կարս երկաթուղային մայրուղու վրացական հատվածի շնորհանդեսին և դիտել են դրանով գնացքի թեստային անցավազքը: Շնորհանդեսը կայացել Էր Ջավախքում՝ Կարծախում, դրան նաև մասնակցել են «Մարաբդա – Կարծախ երկաթուղի» սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերության տնօրեն Օլեգ Բիչիաշվիլին, Սամցխե-Ջավախքի նահանգապետ Ակակի Մաչութաձեն և այլ պաշտոնատարներ: Փոխադրամիջանցքի առավելագույն թողունակությունը կկազմի տարեկան 17 միլիոն տոննա: Ենթադրվում Է, որ սկզբնական փուլում կփոխադրվեն մեկ միլիոն ուղևոր և 6,5 մլն տոննա բեռներ:

Մեր տեսած պատկերն այլ էր: Այո՛, այս հատվածում շինարարություն կատարվել է և աշխատանքները շարունակվում են, սակայն մոտ ապագայում ավարտվելու հավանականությունը մեծ չէ: Բացի այդ որոշ լրատվամիջոցներ մայիսին լուրեր էին տարածում, որ ավարտին է հասցվել Վրաստան-Թուրքիայի թունելի շինարարական աշխատանքները, սակայն այն ևս անավարտ էր:

Երկաթուղու շինարարությունը, մի շարք հանգամանքներով պայմանավորված, երկարաձգվում է և նախատեսված գումարից մի քանի անգամ ավել ծախսվում: Այսպես դեռևս 2007-ին սկսված երկաթգծի շինարարությունը պետք է ավարտին հասցվեր 2010 թվականի վերջին: Սակայն, 2010թ-ի հունիսին նախագծին մասնակից երկրները ստիպված եղան ընդունել, որ սահմանված ժամկետներում չեն տեղավորվում, և խոստացան, 2011թ-ի սկզբին ավարտել: Ավելին՝ 2010-ի օգոստոսին Ադրբեջանի, Վրաստանի և Թուրքիայի տրանսպորտի նախարարները Բաքվում արձանագրություն են ստորագրել՝ երկաթուղային նախագծի իրականացման աշխատանքների արագացման մասին: Ըստ այդմ, նախատեսվում էր երկաթուղու կառուցման շուրջ աշխատանքներն ամբողջությամբ ավարտին հասցնել մինչև 2011 թվականի վերջը: Այնուհետև խոստացվեց, որ 2013-ի հունվարին գնացքը կշարժվի: Արդեն 2012 թվականի դեկտեմբերի 3-ին Ադրբեջանի տրանսպորտի փոխնախարար Մուսա Փանաhովը ստիպված էր ընդունել, որ երկաթգծի շահագործումը կրկին հետաձգվում է, և որ առաջին գնացքը կշարժվի 2013 թվականի վերջին: Արդեն 2013 թվականի վերջին նոր ժամկետ նշվեց՝ 2014 թվականի սկիզբը, ապա կեսերը, իսկ հետո էլ՝ տարվա վերջը:

2009թ-ին հայ-թուրքական արձանագրությունների ստորագրման ժամանակ Թուրքիան կարծես սառեցրել էր գործընթացը, քանի որ սահմանի բացման պարագայում կգործարկվեր Գյումրի-Կարս երկաթուղին, որով էլ հետագայում Թուրքիան հնարավորություն կունենար կապվելու Թբիլիսիի և Բաքվի հետ, սակայն հաշտեցման գործընթացի տապալումից հետո նախագիծը կրկին ձեռք բերեց իր ակտուալությունը:

Ներկա պահին շինհրապարակում հիմնականում բեռնատար մեքենաներ էին աշխատում և չհաջողվեց խոսել երկաթգծի շինարարների հետ: Փոխարենը հնարավորություն եղավ զրուցել Կարծախ գյուղի բնակչության հետ, որոնցից մի քանիսը ժամանակին աշխատել էին այդ երկաթուղու վրա: Վերջիններս փաստեցին, որ ժամանակին վրացական կառավարությունը հավաստացնում էր, որ երկաթուղու և ՀԷԿ-ի շինարարությունը կնպաստեն Ջավախքի տնտեսական աշխուժացմանը, սակայն տեղի բնակչությունը մեկուսացած է այդ գործընթացներից: Սովորաբար թուրքական կամ ադրբեջանական ընկերությունները, որոնք իրականացնում են շինարարությունը և նկատելի արագությամբ փոխվում, իրենց հետ բերում են աշխատակիցներին: Կարծախ գյուղից ոմանք, ովքեր չցանկացան ներկայանալ, նշեցին, որ ժամանակին աշխատել են շինարարության վրա, սակայն շինարարական ընկերության փոփոխությունից հետո այլևս չեն աշխատում: Խնդիրներ առաջացել են նաև աշխատավարձերի վճարման հետ կապված, սակայն նրանք հավաստիացրեցին, որ մի քանի ամիս աշխատավարձ չի ստացել շինարարական ողջ անձնակազմը, և դա ամենևին էլ կապված չէ ազգային պատկանելության հետ:

Զրուցեցինք նաև այն գյուղացիների հետ, որոնք ժամանակին ապրել էին երկաթուղու տարածքում և նրանց փոխհատուցում էին տվել` իրենց տներից հրաժարվելու համար: Նման ընտանիքների թիվը երեքն էր, որոնցից միայն մեկն էր մշտական բնակություն հաստատել Կարծախում: Բնակչուհին նշեց, որ ընդհանուր առմամբ գոհ են փոխհատուցումից, սակայն, անկեղծանալով նշեց, որ իրենց սպասելիքները չեն արդարացել: Վերջինս ասաց, որ սկզբում խոստացել էին և գումարային փոխհատուցում, և բնակարան Ախալքալակի նախկին ռուսական բազայի տարածքում գտնվող բնակարաններից մեկում, սակայն գրավոր որևէ պայմանավորվածություն չեն ունեցել: Ընտանիքներից մեկը, որի բնակարանի մակերևույթը փոքր է եղել, ստացել է 27000 դոլարի չափով գումար, իսկ մյուս երկուսը` մոտ 48000 դոլար գումար:

Երկաթուղի նախագծի նախնական ծախսը 422 միլիոն դոլար էր, որից 202 միլիոն դոլարը պետք է ուղղվեր վրացական հատվածի շինարարությանը, իսկ 220 միլոնը` թուրքականին: Սակայն Ադրբեջանի ազգային նավթային ֆոնդն արդեն իսկ Վրաստանին հատկացրել է 775 միլոն դոլար արժողությամբ երկու վարկ, և դեռ հայտնի չէ այդքանը բավարար է շինարարությունն ավարտին հասցնելու համար: Վաղ թե ուշ, շատ թե քիչ ծախսված գումարով Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղին կյանքի կկոչվի, սակայն այդ նախագիծը կլինի ոչ միայն Հայաստանը շրջանցող տրանսպորտային միջանցք, այլ նաև Ջավախքի հայությանը տարածաշրջանային գործընթացներից դուրս մղող նախագիծ: Ով վճարում է նախագծի գումարը, նա էլ թելադրում է պայմանները, իսկ պայմանները դժվար թե հայության շահերից բխեն:

Աննա ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

 

loading...
Լրահոս
Եվրոպացի պատգամավորների միջազգային հետախուզմամբ` Ադրբեջանը հատում է կարմիր գիծը. Արցախի ՄԻՊ Կառավարությունը հաստատել է «Դիլիջան» ազգային պարկի 2017-2026 թվականների կառավարման պլանը ԵԱՀԿ-ն որոշել Է ավելացնել դիտորդների թիվն Ուկրաինայում Էդվարդ Նալբանդյանը հանդիպել է ռուսաստանյան առաջատար լրատվամիջոցների ղեկավարներին ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարն առաջարկել Է ստեղծել ահաբեկչության դեմ պայքարի նոր վարչություն Հայաստանի ԿԲ նախագահը մասնակցելու է բանկերի վերակազմավորմանը նվիրված համաժողովին Արցախ այցելած եվրոպացի գործիչների միջազգային հետախուզումը կարող է վատ նախադեպ լինել. քաղաքագետ Մեքենայով հարվածել է ՀՀ ՊՆ դարպասներին և ապօրինի ներխուժել նախարարության տարածք. հարուցվել է քրեական գործ ՀՀ պաշտպանության նախարարն ընդունել է ԵԱՀԿ նախագահության հատուկ ներկայացուցչին Պայմանագրային զինծառայող է մահացել. Արցախի ՊՆ Հայաստանում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ Հակառակորդը տվել է առնվազն 1 զոհ «Հրապարակ». Երևանի թիվ 130 դպրոցի տնօրենն առաջադրվել է ՀՀԿ ռեյտինգային ցուցակով «Առավոտ». Արամ Սարգսյան. «Օսկանյանը մամուլից է իմացել, որ մենք հայտարարել ենք դուրս գալու վերաբերյալ» «Ժողովուրդ». Արմեն Ռուստամյանը վթարի է ենթարկվել «Ժողովուրդ». Առաքել Մովսիսյանը Թաիրովի դպրոցի ուսուցիչներին հորդորել է իրեն ձայն տալ «Հայկական ժամանակ». Խոսնակները գնում են ԱԺ. Արման Սաղաթելյանն ու Շուշան Սարդարյանը՝ ՀՀԿ ցուցակում «Հայկական ժամանակ». Աբրահամ Մանուկյանի փոխարեն պատգամավոր կդառնա նրա որդին՝ Արթուր Մանուկյանը «Ժողովուրդ». Շիրակի նորանշանակ փոխմարզպետն 8-ամյա կրթություն ունի «Հրապարակ». Լևոն Յոլյանը՝ Վերահսկիչ պալատի նախագահի թեկնածու ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Փետրվարի 23 Էդվարդ Նալբանդյանը հանդիպել է համատեղության կարգով Հայաստանում հավատարմագրված դեսպանների հետ Airbus-ի շահույթն զգալի անկում է արձանագրել ընդգրկուն դուրսգրումների պատճառով Ես փախել եմ` իմ ընտանիքը և անչափահաս երեխաներին փրկելու համար. Շահին Միրզոևը դիմել է թալիշներին Բուքինգհեմյան պալատը չի մեկնաբանել Վալենտինա Տերեշկովայի և Ելիզավետ 2-րդի հանդիպման տեղեկությունը Ռոշբլուանը ողջունում է ԼՂ հարցով հանդիպումը կազմակերպելու Օլանդի առաջարկությունը ՀՀ և ՌԴ ԱԳ նախարարների հանդիպմանը ԼՂ հիմնախնդրի կարգավորման գործընթացը կենտրոնական տեղ է զբաղեցրել ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ Դուբայում զվարճանքներ ամբողջ ընտանիքի համար Տեղի է ունեցել Հյուսիս-հարավ ճանապարհային միջանցքի կառավարման խորհրդի նիստը Ադրբեջանի քաղաքական վտարանդիները մեկնաբանել են Մեհրիբան Ալիևայի փոխնախագահի պաշտոնում նշանակման փաստը ՀՀ պաշտպանության նախարարության և ՀՀ-ում ԿԽՄԿ-ի պատվիրակությունն ստորագրել են 2017թ. համագործակցության ծրագիրը Ստամբուլում ձերբակալվել է Ֆեթուլլահ Գյուլենի փաստաբանը ՀՀ ԶՈՒ պատվիրակությունը Սոչիում կմասնակցի զինվորականների ձմեռային 3-րդ համաշխարհային խաղերին Ադրբեջանում նվազել է նավթի և գազի արդյունահանումը Կարեն Կարապետյանը քաղաքապետարանի թիմի հետ քննարկել է Երևանի զարգացման հեռանկարները Ամերիկացիների 50 տոկոսից ավելին դժգոհ է Թրամփի նախագահության առաջին ամսվա արդյունքներից. հարցում ՌԴ քաղաքացիները փետրվարի 23-ից Հայաստան կարող են մտնել ներքին անձնագրերով ԿԸՀ-ն «Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան» դաշինքին 48 ժամ ժամանակ տվեց գրանցման փաստաթղթերում առկա անճշտությունները վերացնելու համար ՀՀ ԱԻ նախարարն ընդունել է Հայաստանում ՄԱԿ-ի մշտական համակարգող Բ. Բուզետոյին
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan