AM | RU | EN
USD
EUR
RUB

Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղին շրջանցում է նաև ջավախահայերին (լուսանկարներ)

Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղու վրացական հատվածի շինարարության մասին ամենատարբեր խոսակցություններ են պտտվում: Times.am-ի թղթակիցը, շնորհիվ Go group media-ի նախաձեռնությանը, հնարավորություն ունեցավ Ջավախքի Կարծախ գյուղի մոտակայքում անձամբ հետևել երկաթուղու շինարարարական գործընթացին: Երկաթուղու տարածքը վերահսկվում է վրացի սահմանապահների կողմից և  միայն հատուկ անցագրի միջոցով է հնարավոր  այցելել

Վրաստանի Ախալքալաք կայարանից 98 կիլոմետր երկարությամբ երկաթգիծը կձգվի մինչև Կարսի երկաթուղային կայարան: Դրա 68 կիլոմետրը բաժին Է ընկնում Թուրքիայի, 30 կիլոմետրը՝ Վրաստանի տարածքին: Նաև որոշակի վերակառուցման պետք Է ենթարկվի երկաթուղու Ախալքալաք-Թբիլիսի հատվածը: Դեռևս 2015թ-ի հունվարին վրացական լրատվամիջոցները տեղեկատավություն հայտնեցին, որ Վրաստանի Էկոնոմիկայի նախարար Գեորգի Կվիրիկաշվիլին և Ադրբեջանի տրանսպորտի նախարար Զիյա Մամեդովը մասնակցել են Բաքու – Թբիլիսի – Կարս երկաթուղային մայրուղու վրացական հատվածի շնորհանդեսին և դիտել են դրանով գնացքի թեստային անցավազքը: Շնորհանդեսը կայացել Էր Ջավախքում՝ Կարծախում, դրան նաև մասնակցել են «Մարաբդա – Կարծախ երկաթուղի» սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերության տնօրեն Օլեգ Բիչիաշվիլին, Սամցխե-Ջավախքի նահանգապետ Ակակի Մաչութաձեն և այլ պաշտոնատարներ: Փոխադրամիջանցքի առավելագույն թողունակությունը կկազմի տարեկան 17 միլիոն տոննա: Ենթադրվում Է, որ սկզբնական փուլում կփոխադրվեն մեկ միլիոն ուղևոր և 6,5 մլն տոննա բեռներ:

Մեր տեսած պատկերն այլ էր: Այո՛, այս հատվածում շինարարություն կատարվել է և աշխատանքները շարունակվում են, սակայն մոտ ապագայում ավարտվելու հավանականությունը մեծ չէ: Բացի այդ որոշ լրատվամիջոցներ մայիսին լուրեր էին տարածում, որ ավարտին է հասցվել Վրաստան-Թուրքիայի թունելի շինարարական աշխատանքները, սակայն այն ևս անավարտ էր:

Երկաթուղու շինարարությունը, մի շարք հանգամանքներով պայմանավորված, երկարաձգվում է և նախատեսված գումարից մի քանի անգամ ավել ծախսվում: Այսպես դեռևս 2007-ին սկսված երկաթգծի շինարարությունը պետք է ավարտին հասցվեր 2010 թվականի վերջին: Սակայն, 2010թ-ի հունիսին նախագծին մասնակից երկրները ստիպված եղան ընդունել, որ սահմանված ժամկետներում չեն տեղավորվում, և խոստացան, 2011թ-ի սկզբին ավարտել: Ավելին՝ 2010-ի օգոստոսին Ադրբեջանի, Վրաստանի և Թուրքիայի տրանսպորտի նախարարները Բաքվում արձանագրություն են ստորագրել՝ երկաթուղային նախագծի իրականացման աշխատանքների արագացման մասին: Ըստ այդմ, նախատեսվում էր երկաթուղու կառուցման շուրջ աշխատանքներն ամբողջությամբ ավարտին հասցնել մինչև 2011 թվականի վերջը: Այնուհետև խոստացվեց, որ 2013-ի հունվարին գնացքը կշարժվի: Արդեն 2012 թվականի դեկտեմբերի 3-ին Ադրբեջանի տրանսպորտի փոխնախարար Մուսա Փանաhովը ստիպված էր ընդունել, որ երկաթգծի շահագործումը կրկին հետաձգվում է, և որ առաջին գնացքը կշարժվի 2013 թվականի վերջին: Արդեն 2013 թվականի վերջին նոր ժամկետ նշվեց՝ 2014 թվականի սկիզբը, ապա կեսերը, իսկ հետո էլ՝ տարվա վերջը:

2009թ-ին հայ-թուրքական արձանագրությունների ստորագրման ժամանակ Թուրքիան կարծես սառեցրել էր գործընթացը, քանի որ սահմանի բացման պարագայում կգործարկվեր Գյումրի-Կարս երկաթուղին, որով էլ հետագայում Թուրքիան հնարավորություն կունենար կապվելու Թբիլիսիի և Բաքվի հետ, սակայն հաշտեցման գործընթացի տապալումից հետո նախագիծը կրկին ձեռք բերեց իր ակտուալությունը:

Ներկա պահին շինհրապարակում հիմնականում բեռնատար մեքենաներ էին աշխատում և չհաջողվեց խոսել երկաթգծի շինարարների հետ: Փոխարենը հնարավորություն եղավ զրուցել Կարծախ գյուղի բնակչության հետ, որոնցից մի քանիսը ժամանակին աշխատել էին այդ երկաթուղու վրա: Վերջիններս փաստեցին, որ ժամանակին վրացական կառավարությունը հավաստացնում էր, որ երկաթուղու և ՀԷԿ-ի շինարարությունը կնպաստեն Ջավախքի տնտեսական աշխուժացմանը, սակայն տեղի բնակչությունը մեկուսացած է այդ գործընթացներից: Սովորաբար թուրքական կամ ադրբեջանական ընկերությունները, որոնք իրականացնում են շինարարությունը և նկատելի արագությամբ փոխվում, իրենց հետ բերում են աշխատակիցներին: Կարծախ գյուղից ոմանք, ովքեր չցանկացան ներկայանալ, նշեցին, որ ժամանակին աշխատել են շինարարության վրա, սակայն շինարարական ընկերության փոփոխությունից հետո այլևս չեն աշխատում: Խնդիրներ առաջացել են նաև աշխատավարձերի վճարման հետ կապված, սակայն նրանք հավաստիացրեցին, որ մի քանի ամիս աշխատավարձ չի ստացել շինարարական ողջ անձնակազմը, և դա ամենևին էլ կապված չէ ազգային պատկանելության հետ:

Զրուցեցինք նաև այն գյուղացիների հետ, որոնք ժամանակին ապրել էին երկաթուղու տարածքում և նրանց փոխհատուցում էին տվել` իրենց տներից հրաժարվելու համար: Նման ընտանիքների թիվը երեքն էր, որոնցից միայն մեկն էր մշտական բնակություն հաստատել Կարծախում: Բնակչուհին նշեց, որ ընդհանուր առմամբ գոհ են փոխհատուցումից, սակայն, անկեղծանալով նշեց, որ իրենց սպասելիքները չեն արդարացել: Վերջինս ասաց, որ սկզբում խոստացել էին և գումարային փոխհատուցում, և բնակարան Ախալքալակի նախկին ռուսական բազայի տարածքում գտնվող բնակարաններից մեկում, սակայն գրավոր որևէ պայմանավորվածություն չեն ունեցել: Ընտանիքներից մեկը, որի բնակարանի մակերևույթը փոքր է եղել, ստացել է 27000 դոլարի չափով գումար, իսկ մյուս երկուսը` մոտ 48000 դոլար գումար:

Երկաթուղի նախագծի նախնական ծախսը 422 միլիոն դոլար էր, որից 202 միլիոն դոլարը պետք է ուղղվեր վրացական հատվածի շինարարությանը, իսկ 220 միլոնը` թուրքականին: Սակայն Ադրբեջանի ազգային նավթային ֆոնդն արդեն իսկ Վրաստանին հատկացրել է 775 միլոն դոլար արժողությամբ երկու վարկ, և դեռ հայտնի չէ այդքանը բավարար է շինարարությունն ավարտին հասցնելու համար: Վաղ թե ուշ, շատ թե քիչ ծախսված գումարով Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղին կյանքի կկոչվի, սակայն այդ նախագիծը կլինի ոչ միայն Հայաստանը շրջանցող տրանսպորտային միջանցք, այլ նաև Ջավախքի հայությանը տարածաշրջանային գործընթացներից դուրս մղող նախագիծ: Ով վճարում է նախագծի գումարը, նա էլ թելադրում է պայմանները, իսկ պայմանները դժվար թե հայության շահերից բխեն:

Աննա ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

 

Լրահոս
«GREEN» վարկեր՝ ՓՄՁ-ների համար «Ինքը հայտնի երգիչ ա, ես իրան եմ ընտրելու». չարբախցի կինը Նիկոլ Փաշինյանի մասին Ինչպե՞ս կազդեն թվերը. Հայաստանն ավելացրել է իր ռազմական բյուջեն, Ադրբեջանը՝ կրճատել Հայաստանն այս ընտրություններով լուրջ քայլ կատարեց դեպի առաջ. ԵՄ հատուկ ներկայացուցիչը՝ ՀՀ Նախագահի հետ հանդիպմանը ՀՀԿ-ն, հավանաբար, հավատարիմ կմնա իր խոսքին ու կոալիցիա կկազմի. Իսագուլյան Չեխիայի խորհրդարանը վերահաստատեց հավատարմությունը ժողովրդավարության բարձր արժեքներին. դեսպան Սեյրանյան ԵՄ-ում ցանկանում են հայրերի համար պարտադիր արձակուրդ սահմանել երեխայի ծնվելուց հետո Հայկական Կարմիր խաչի ընկերությունը շարունակելու է իր աջակցությունը սիրիահայերին Նալբանդյանն ու Զալբերը խոսել են Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հնարավոր հանդիպման մասին Կոնգրես-ՀԺԿ դաշինքի դիմումը զուրկ է իրավական հիմնավորումներից. Տիգրան Մուկուչյան «Պայքարը աղջիկ երեխաների համար չի ավարտվել, այն շարունակվում է».Լևոն Ալթունյան Ձեր այդ որոշումը եւս մեկ քայլ էր դեպի լույսի հաղթանակը խավարի նկատմամբ. Շարմազանովը Չեխիայի ընդունած բանաձևի մասին Հնդկաստանի փոխնախագահը ԵՊՀ-ում հանդես է եկել դասախոսությամբ Ու՞մ անփութության պատճառով է ադրբեջանական խնձորը հայտնվել հայկական շուկայում ՍԴ-ն քննարկում է ապրիլի 2-ի ընտրությունների արդյունքներն անվավեր ճանաչելու «Կոնգրես-ՀԺԿ» դաշինքի դիմումը Հաղթանակած Քրիստոսի հաղթանակած Զինվորին Դատարանն արգելափակել Է Թրամփի՝ «ապաստարան-քաղաքների» ֆինանսավորման հրամանագիրը Սոնա Ղարիբյանը նշանակվել է ՀՀ պաշտպանության նախարարի գլխավոր խորհրդական Թուրքիայում ավելի քան ութ հազար ոստիկան գյուլենականների դեմ գործողություն են իրականացնում Վիգեն Սարգսյանի գլխավորած պատվիրակությունը մեկնել է Մոսկվա ՍԴ-ում շարունակվելու է ԱԺ ընտրությունները վիճարկելու վերաբերյալ Կոնգրես-ՀԺԿ դաշինքի դիմումի քննությունը ՍԱՊԾ-ն իրացման մի շարք կետերում արգելել է ադրբեջանական ծագման խնձորի վաճառքը «Ես Եվրոպայի հակառակորդը չեմ». լե Պեն Թուրքիան չի ճանաչելու ԵԽԽՎ որոշումը. Էրդողան Չեխիայի նախագահը ցավակցել է հայ ժողովրդին ցեղասպանության 102-րդ տարելիցի կապակցությամբ Չեխիան ճանաչեց Հայոց ցեղասպանությունը Հակառակորդը հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակել է ավելի քան 650 կրակոց «Հրապարակ». ԱԺ առաջին նիստը կվարի Արա Բաբլոյանը կամ Նապոլեոն Ազիզյանը «Փաստ». Դավիթ Հարությունյանը չի լինի նոր կառավարությունում «Հայկական ժամանակ». Ռուսական ռազմաբազայի զինծառայողի սպանության գործով ձերբակալվածը Իսլամի հետևորդ է «Ժամանակ». Իշխան Զաքարյանը չի լինելու ԱԺ փոխնախագահ «Ժողովուրդ». ՀՀ ԱԳՆ-ն հետախուզման մեջ գտնվող քաղաքացուն թույլատրել է անարգել դուրս գալ երկրից «Հայկական ժամանակ». Այսուհետ «Երևան Սիթի» սուպերմարկետների ցանցում կաշխատեն միայն Մալաթիայի բնակիչները «Փաստ». ԱԺ ապագա նախագահի անունը հայտնի է «Ժամանակ». Վարչապետի պահվածքը զայրացրել է Հրանտ Մարգարյանին «Ժողովուրդ». Ադրբեջանը կարող է միտումնավոր թունավորված ապրանք ուղարկել ՀՀ «Հայկական ժամանակ». Հրաչյա Հարությունյանի Հայաստանին փոխանցելու համար ՀՀ-ն ՌԴ-ին 153 միլիոն դրամ է տվել «Հրապարակ». Մոսկվայում Նալբանդյան-Մամեդյարով-Լավրով հանդիպում տեղի չի ունենա «Հրապարակ». Սահմանադրական դատարանում դեռ խորհրդային թվերն են «Հրապարակ». Առաջիկա ԳՄ նիստերում չի քննարկվի ԱԺ ապագա պորտֆելների հարցը
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan