AM | RU
USD
EUR
RUB

Վրաստանի հետ հարաբերություններում ՀՀ-ն պետք է բարձրացնի ջավախահայերի խնդիրները

Ապրիլյան օրերին, երբ հայկական աշխարհի սիրտը բաբախում էր Արցախում, մեկ այլ հայկական օրրանում տեղի ունեցավ մի իրադարձություն, որը բավարար ուշադրության չարժանացավ ոչ ՀՀ իշխանությունների և ոչ էլ հայ հասարակության կողմից: Խոսքն Ախալցխայում կայացած միջադեպի մասին է, երբ ապրիլի 23-ին ավանդական ջահերով երթից հետո Ախալցխայի շրջանի Ծղալթբիլա, Աբաթխև և Ծինուբան հայ կաթողիկե գյուղերի երիտասարդներն ավանդույթի համաձայն բարձրացել են իրենց սրբավայրի մոտ՝ կրակ վառելու և լռությամբ հարգելու Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակը: Հասնելով իրենց համագյուղացիների կողմից կառուցած և իրենց իսկ գյուղի տարածքում գտնվող սրբավայր՝ հանդիպել են հարևան Վալե քաղաքից այստեղ ժամանած և խնջույքի սեղան բացած մի խումբ մարդկանց (հիմնականում՝ վրացիներ): Խնջույքի մասնակիցները եղել են ալկոհոլի ազդեցության ներքո և վեճի են բռնվել հայ երիտասարդների հետ, որոնք փորձել են բացատրել օրվա խորհուրդն ու վայրի նշանակությունը:

Փոքրիկ միջադեպից հետո վեճի մասնակիցները հասկացել են միմյանց, սակայն նույն օրը գիշերը վրացի ոստիկանները ոստիկանական բաժանմունք ենք տարել հայերին, նրանց նկատմամբ բռնություն կիրառել և նվաստատցուցիչ մեթոդների դիմել, վիրավորել հայ ազգին և Ցեղասպանության զոհերի հիշատակը: Ազատ արձակվելուց հետո տուժածներից մեկը հայտ էր ներկայացրել իր նկատմամբ բռնություն կիրառելու և նվաստացնելու մեղադրանքով: Զավախահայությունն անընդունելի համարեց ազգային արժանապատնվության վիրավորումը և փոքրիկ հավաքներ կազմակերպեց` պահանջելով խնդրի արդար քննություն: Վախենալով Զավախքում իրավիճակի լարումից` Վրաստանի ներքին գործերի նախարարը փորձեց տեղում պարզել և լուծում առաջարկել, սակայն Զավախք կատարած նրա այցը զուտ ցուցադրական քայլ էր: Արդեն մայիս ամսին Վրաստանի ՆԳՆ Սամցխե-Ջավախքի ոստիկանության դեպարտամենտը հայտարարություն տարածեց, որով կտրականապես հերքվեց Ախալցխայի ոստիկանների կողմից բաժանմունք տարված հայերին ազգային կամ կրոնական հողի վրա ճնշումներ գործադրելու մասին տեղական մամուլի տարածած լուրը:

Այս իրավիճակում տրամաբանական էր Վրաստանում Հայաստանի դեսպանության ակտիվ աշխատանքը, սակայն, երբեմն մեր արտաքին քաղաքականությունը զուրկ է տրամաբանական քայլերի բոլոր դրսևորումներից: Պաշտոնական հաղորդագրություններում նշվում է, որ Վրաստանում ՀՀ արտակարգ և լիազոր դեսպան Յուրի Վարդանյանը շարունակում է հանդիպումներ և հեռախոսազրույցներ ունենալ Վրաստանի պաշտոնատար անձանց հետ՝ հարցին արդարացի լուծում տալու ակնկալիքով: Ինչպես տեղեկացնում է Վրաստանում Հայաստանի դեսպանությունից, մայիսի 15-ին դեսպան Վարդանյանն այս խնդրով հանդիպել է Սամցխե-Ջավախեթիի նահանգապետ Ակակի Մաչուտաձեի հետ, որի ժամանակ նահանգապետը խոստացել է իր ուշադրության կենտրոնում պահել հարցն ու հետևողականորեն ամեն ինչ անել խնդրի արդարացի լուծման համար: Նշվում է, որ սպասվում է նաև դեսպան Վարդանյանի այցը Զավախք:

Տարօրինակ է, որ շուտով կլրանա միադեպի մեկ ամիսը, սակայն ՀՀ դեսպանը դեռևս չի եղել Զավախքում և տեղում չի հավաստիացրել տեղի հայությանը, որ խնդրին արդարացի լուծում կտրվի: Սակայն այստեղ խնդիրն ամենևին էլ դեսպանի կամ դեսպանատան աշխատանքի մեջ չէ, այլ այն մոտեցման, որ ցուցաբերում է ՀՀ կառավարությունը Զավախքի նկատմամբ: Այնպիսի տպավորություն է, որ հայ-վրացական հարաբերություններում Զավախյան խնդիրը վերջին տեղում է գտնվում: Այո, կան հիմնավորումներ, որ Վրաստանի հետ բարիդրացիական հարաբերությունների պահպանումը մեզ համար առանցքային նշանակություն ունի, սակայն երբեմն հանուն դրա մենք անտեսում ենք հայկական Զավախքի շահերը: Վրացական կողմը մշտական մտավախություն ունի, որ Հայաստանի միջամտությունը ջավախյան հիմնախնդիրներին կարող է հանգեցնել անջատողական շարժման: Ապացուցելու համար, որ Հայաստանը նման մտադրություններ ամենևին էլ չունի, ընկնում է մեկ այլ ծայրահեղության գիրկը. բոլորովին անտեսում է տեղի հայ բնակչությանը: Զավախքը հայության ամենախոցելի օջախներից է, որտեղ հայերն ապրում սոցիալական չափազանց վատ պայմաններում, նրանց իրավունքները կարող են ամեն քայլափոխին ոտնահարվել, նրանք ամեն կերպ ջանում են ապացուցել Վրաստանին, որ անջատողականներ չեն: Եվ կրելով անջատողականի այդ խարանը` ջավախցին նվազագույն ուշադրության է արժանանում մայր հայրենիքի կողմից:

Ախալցխայում տեղի ունեցած միջադեպի նկատմամբ ՀՀ-ի վերաբերմունքը ասվածի ևս մեկ վկայությունն է: Ժամանակն է հայ-վրացական հարաբերությունների օրակարգում ընգրկել նաև Զավախքի և այնտեղ ապրող հայ բնակչության թեման: Կարևոր է բացեիբաց խոսել այս թեմայով և ի վերջո վրացական իշխանություններին հասկացնել, որ չպետք է անջատողականների քողի ներքո տեղի բնակչությանը զրկել տարրական իրավունքներից, վիրավորել ազգային արժանապատվությունը և խտրական վերաբերմունք ցուցաբերել: Հասկանալի է, որ թուրք-ադրբեջանա-վրացական հարաբերությունների խորացման ֆոնին Հայաստանը ձգտում է հնարավորինս լավ հարաբերությունների մեջ լինել Վրաստանի հետ, սակայն երբեմն էլ հարկ է նաև պահանջատերի դիրքերից խոսել: Զավախքը Հայաստանի հյուսիսիային դարպասն է, որտեղ հայ բնակչության առկայությունը պաշտպանական պարեգոտ է ստեղծում ՀՀ-ի համար: Չնայած վերջին տարիներին Զավախքի հայաթափումը հսկայական չափերի է հասել, սակայն ժամանակն է պաշտպանելու նրանց շահերը, ովքեր դեռ մնացել են: Հայաթափված Զավախք նշանակում է, որ Հայաստանը բոլոր չորս սահմաններում կունենա իսլամադավան հարևաններ: Նշանակում է մշտական սպառնալիք ունենալ ոչ միայն արևմտյան և արևելյան սահմաններում, այլ նաև հյուսիսում: Այս ամենն, անշուշտ, ամենաանցանկալի սցենարն է, որը սակայն ժամանակի ընթացքում կյանքի է կոչվում: Կանխելու հետագա հայաթափումը` կարևոր է, որ ջավախցին զգա մայր հայրենիքի աջակցությունը, հակառակ դեպքում այն վերածվում է մեկուսացած մի կղզյակի, որից երես է թեքել մայր հայրենիքը և որին չի վստահում Վրաստանը:

Աննա ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

 

 

 

Լրահոս
Հայկազյան հայագիտական հանդեսը տոնում է 37-րդ ծնունդը Փորձաքննված բրինձը պոլիմերային ծագում չունի. բրնձի շուկայում իրականացված միջոցառումներն ավարտական փուլում են Հայ-թուրքական արձանագրությունների մասին Նալբանդյանի հայտարարությունը լայն արձագանք է գտել թուրքական ԶԼՄ-ներում ՀՀ ԱԳ նախարարն ամփոփել է Հունաստանի իր գործընկերոջ հետ հանդիպման արդյունքները ՀՀ ԱԺ նախագահի տեղակալ Էդուարդ Շարմազանովը հանդիպել է Լիտվայի Սեյմասի խոսնակի հետ Չինական ընկերությունը հետաքրքրված է ճանապարհաշինական ծրագրերով Լևոն Արոնյանը մեծ հնարավորություններ ունի հաղթելու հավակնորդների մրցաշարում Ռազմատեխնիկական համագործակցությունը Հայաստանի և եվրոպական գործընկերների հարաբերությունների օրակարգում է Բնապահպանության փոխնախարարը հանդիպել է Լեհաստանի դեսպանության գործերի ժամանակավոր հավատարմատարին Հայաստանում գազի սպառման ծավալները 2017-ի 11 ամիսներին աճել են ՆԱՏՕ-ն գոհ է Հայաստանի հետ հարաբերությունների մակարդակից. Ռոզարիա Պուգլիսի ՀՀ վարչապետը Հայկազյան համալսարանի ռեկտորի հետ քննարկել է Հայաստան- Սփյուռք կապերի ամրապնդմանն առնչվող հարցեր Վիեննայում Ադրբեջանը հրաժարվեց միանալ համանախագահող երկրների հայտարարությանը. ՀՀ ԱԳ նախարար Էներգետիկայի ոլորտի բարեփոխումներով հնարավոր կլինի օգոստոսին կուտակել էներգիա, դեկտեմբերին` սպառել Այս օրերին երկնքում Գեմինիդների ասուպային հոսք կդիտվի ՀՀ արտգործնախարարը հանդիպել է Հունաստանի հայ համայնքային կազմակերպությունների ներկայացուցիչների հետ Ռուսաստանը նախատեսել է ներդրումներ իրականացնել Մեղրիի ազատ տնտեսական գոտում Մամուլի հարցերով ԵԱՀԿ ներկայացուցիչը հորդորել է Թուրքիային ազատել բանտարկված լրագրողներին Էդվարդ Նալբանդյանը հանդիպել է Հունաստանի նախագահի հետ Հայաստանում եւ Արցախում կառուցում են ժողովրդավարություն, իսկ Ադրբեջանում ծաղկում է ավտորիտարիզմը. Շարմազանովը` Լիտվայի խորհրդարանի փոխխոսնակին Խորհրդարանը վավերացրեց Ասիական զարգացման բանկից 40 միլիոն դոլարի բյուջետային աջակցություն ստանալու համաձայնագիրը Էրդողանն իսլամական աշխարհին կոչ է արել Երուսաղեմը ճանաչել Պաղեստինի մայրաքաղաք Եթե դուք չխառնեք, մեր հարաբերությունները, շատ լավ կլինեն Սեյրան Սարոյանի համար Հայկազ Բաղմանյանի պաշտոնանկությունն անակնկալ չի եղել Ադրբեջանական բանակը կմասնակցի երկրի ներսում ցույցերի ցրմանը Հայաստան կայցելելի ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարի տեղակալ Ռոուզ Գոթեմյոլլերը Հայկական ապրանքը առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում ռուսական շուկայում. Բաբկո Արցախի խորհրդարանը կգումարի հերթական լիագումար նիստը Հայաստանից Ռուսաստան արտահանումը աճել է 239 տոկոսով ՀԾԿՀ-ն համաձայնություն տվեց «Գազպրոմ Արմենիա»-ի 2018-2020 ներդրումային ծրագրին ԱԺ-ն ընդունեց ծրագրային բյուջետավորման համակարգի ներդրման նախագծերի փաթեթը ԱԺ-ն առաջին ընթերցմամբ ընդունեց Հարկային օրենսգրքում փոփոխությունների նախագիծը Արցախի ԱԳՆ ղեկավարը հանդիպել է Ամերիկայի հայկական համագումարի պատվիրակությանը Ավստրալիայի Կանաչների կուսակցությունը պաշտոնապես ճանաչել է Արցախի Հանրապետությունը ԱԺ-ն ամբողջությամբ ընդունեց ընտանիքում բռնության դեմ պայքարի և դրա կանխարգելման մասին օրինագիծը Ականապայթյունային վնասվածք ստացած Արթուր Դանիելյանի վիճակը միջին ծանրության է, դրական միտումներով Հայաստանը պատրաստվում է ընդունել «Ցեղասպանության հանցագործության դեմ» 3- րդ գլոբալ ֆորումը Հայաստանը 2018 թ. գարունը կդիմավորի առանց հայ-թուրքական արձանագրությունների. Նալբանդյանը նշել է Հունաստանում Ստամբուլում ԻՀԿ գագաթնաժողովից առաջ անվտանգության խստացված միջոցներ են ձեռնարկվել Էդվարդ Նալբանդյանը հանդիպել է Հունաստանի ԱԳ նախարար Նիկոս Կոձիասին
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan