AM | RU
USD
EUR
RUB

«Գրաբարյան օրեր» ծրագիրը կնպաստի հայ հին գրական մշակույթի տարածմանը

 
 
 

Գրաբարը հայկական ժառանգության գրավոր հուշարձանների բանալին է: «Գրաբարյան օրեր» ծրագրի շրջանակներում Մատենադարանում անցկացվող միջոցառումների մասին «Արմենպրես»-ը զրուցել է Մատենադարանում այս ծրագրի շրջանակներում անցկացվող միջոցառումները համակարգող, գիտաշխատող Տաթևիկ Մանուկյանի հետ: 

-Ո՞րն է գրաբարի կարևորությունն այսօր գիտության մեջ և, մասնավորապես Մատենադարանում:

- Հայերեն առաջին գրավոր բնագրերի արձանագրումից մինչև 1870-ական թթ., այսինքն՝ 20-րդ դարին նախորդող հայերեն բոլոր գիտությունները հիմնականում գրաբարով են վկայված, այդ ամբողջ գրավոր ժառանգությունը հասկանալու նախապայմանն է գրաբարը: Մեր գրական ժառանգությունը ամփոփված է ձեռագրերի մեջ, և այդ ամենի ուսումնասիրության և բնագրերի հրատարակության համար առաջնահերթ է գրաբարի և հնագրության իմացությունը: Երևանի Մաշտոցյան Մատենադարանը, լինելով գրավոր հուշարձանների գանձարան, աշխարհի հնագույն և ամենահարուստ ձեռագրատներից մեկն է: Նրա գրչագիր գանձերը ընդգրկում են հայ հին և միջնադարյան գիտության և մշակույթի այնպիսի բնագավառներ, ինչպիսիք են` պատմությունը, քերականությունը, փիլիսոփայությունը, գեղարվեստական գրականությունը, իրավունքը, բժշկությունը, աշխարհագրությունը, կրոնադավանական գրականությունը, մաթեմատիկան, քիմիան, տիեզերագիտությունը, մանրանկարչությունը և այլն: Գրաբարի իմացությամբ մեր հին գրական մշակույթը հասու է դառնում ներկա սերնդին: Եվ ի վերջո, գրաբարը մեր ազգային ոգին է, ազգային հիշողության պահպանությունը, այդ նույն հիշողության ոգեշնչումը, հնարավորություն նոր սերունդներին` գ րագետ հայերեն իմանալու և գեղեցիկ հայերենով խոսելու:

-Ինչպե՞ս է Մատենադարանը համագործակցում Արարատյան հայրապետական թեմի հետ, և որքա՞ն ժամանակ է այն գործում:

-«Գրաբարյան օրեր» ծրագրի շրջանակներում Մատենադարանը առաջին տարին է համագործակցում Արարատյան հայրապետական թեմի հետ՝ իր մասնակցությունը բերելով ծրագրին: Ծրագրի շրջանակներում կազմակերպվել են ավագ և հիմնական դպրոցների աշակերտների այցելությունները Մատենադարան: Այն տևում է շուրջ երկու ամիս, մեկնարկն արդեն տրվել է:

-Իսկ ի՞նչ բնույթ են կրում այցելությունները, և կարևորը, ի՞նչ նպատակ են հետապնդում:

- Այս այցելությունները սոսկ թանգարանային այցելություններ չեն. դրանք ուղեկցվում են Մատենադարանի գիտաշխատողների հետ հանդիպումներով, նրանց կողմից անցկացվող դասախոսություններով, Մատենադարանում կատարվող աշխատանքների վերաբերյալ նկարահանված ֆիլմերի դիտումներով: Հանդիպում-այցելություններից յուրաքանչյուրն ունի մասնագիտական որոշակի ուղղվածություն, որոնց նպատակն է, որ հայ պատանին ճանաչի Մատենադարանը ոչ միայն որպես թանգարան, հնագույն ու հարուստ մշակույթի բացառիկ հուշարձան, այլև գիտության, քերթության, արվեստի հոյակապ գանձարան, հայ պատա նին հոգով հաղորդակից լինի դարերի խորհրդին, քանի որ այստեղ է ապրում հայ ժողովրդի մշակույթը: Այս հանդիպում-դասախոսությունների միջոցով ուզում ենք ցույց տալ, որ ամենահարուստ նյութերը պարունակող բազմալեզու և բազմաբովանդակ ձեռագրերը ուսումնասիրության հնարավորություն են տալիս պատմաբանին, արվեստաբանին, բանասերին, արևելագետին, բժշկին ու բնագետին, ցույց տալ, թե նրանցից յուրաքանչյուրը ինչպես կարող է իր մասնագիտական կյանքում օգտվել այս անծայրածիր ժառանգությունից:

-Իսկ ի՞նչ եք կարծում՝ այս հանդիպում-այցելությունները կօգնեն դպրոցականներին մասնագիտության ընտրության հարցում:

-Ավագ դպրոցների աշակերտներից շատերը արդեն ընտրել են մասնագիտություններ, մի մասը դեռևս փնտրտուքների մեջ է: Այս հանդիպում-դասախոսությունների նպատակներից մեկն էլ այն է, որ այն գուցե մեծ դեր կատարի նրանցից յուրաքանչյուրի մասնագիտական կողմնորոշման հարցում, և ինչու չէ նրանցից շատերին ապագայում տեսնել որպես Մատենադարանի գիտաշխատողներ, հայրենի ժառանգությունն ուսումնասիրող գիտնականներ:

Հարցազրույցը վարեց Անի Դանիելյանը:

Լրահոս
Սահմանին նկատվում են ադրբեջանական բանակի կենդանի ուժի և զինտեխնիկայի ակտիվ տեղաշարժեր ԵՄ պատվիրակությունն ու անդամ երկրները կարևորել են հրատապ լուծումը բանակցությունների միջոցով Ձերբակալվել են ՀՀ Ազգային Ժողովի պատգամավորներ Նիկոլ Փաշինյանը, Արարատ Միրզոյանը և Սասուն Միքայելյանը Փաշինյանը ճշգրիտ չի ներկայացրել ՀՀ նախագահի եւ իր միջեւ տեղի ունեցած խոսակցությունը. Արմեն Սարգսյանի օգնական Ոստիկանությունը հորդորել է ծնողներին անչափահաս երեխաներին դուրս չթողնել հսկողությունից Տարբեր անձինք և խմբավորումներ շարունակում են ՀՀ ազգային անվտանգությանը սպառնացող հան­ցա­գործությունների կազմակերպումը. ԱԱԾ Ադրբեջանը ներհայաստանյան զարգացումները դիտարկում է որպես նոր ռազմական արկածախնդրություն սանձազերծելու գործոն Մայր Աթոռի կողմից եկեղեցականները ներգրավված են Երևանում իրադրության հանդարտեցման գործընթացին Նիկոլ Փաշինյանը հանդիպման էր գնացել մերժողականության օրակարգով. Շարմազանովը երկխոսության կոչ է անում ՄԻՊ-ը հիշեցնում է՝ լարվածության ցանկացած աճ այլևս կարող է հանգեցնել մարդու իրավունքների անդառնալի հետևանքների Գարեգին Բ կաթողիկոսն Արցախի նախագահի հետ քննարկել է Երևանի դեպքերը Ոստիկանությունը հավաքների վայրերում բարձրախոսով կոչ է անում քաղաքացիներին հարգել հավաքների ազատության մասին օրենքը Ոստիկանության ծառայողների համար խնդիր է առաջանում հավաքի իրավախախտ մասնակիցներին տարբերակել լրագրողներից Հավաքի վայրից հիվանդանոց տեղափոխվածներից որևէ մեկի մոտ լուրջ խնդիր չկա Քաղաքագետը Սարգսյան-Փաշինյան հանդիպման տրամաբանական շարունակությունը համարում է հասարակական կարգի վերականգնումը Փաշինյանը, Միրզոյանը և Միքայելյանը հարկադրաբար հեռացվել են հավաքի վայրից. ոստիկանությունը մանրամասներ է ներկայացրել Աղվան Վարդանյանի կարծիքով՝ առանց ԶԼՄ-ների հնարավոր կլիներ հստակ պայմանավորվածություն ձեռք բերել Ոստիկանությունն իրավունք ունի ցրելու հավաքը սահմանված ժամկետում դրա չդադարեցման դեպքում Փաշինյանի դիրքորոշումն ի սկզբանե ապակառուցողական էր և պայմանավորվելու ցանկություն չենթադրող Արմեն Սարգսյանն ընդունել է Արցախի նախագահին. կողմերը քննարկել են Երևանի վերջին իրադարձությունները Արցախի փողոցում ոստիկանությունը կիրառում է հատուկ միջոցներ Հավաքի դադարեցման որոշում Բռնցքամարտիկ Վախթանգ Հարությունյանն ապահովեց առնվազն բրոնզե մեդալ Եվրոպայի առաջնությունում Էդմոն Մարուքյանը Սերժ Սարգսյանին և Նիկոլ Փաշինյանին խնդրում է տարբերակներ մտածել ու ևս մեկ անգամ հանդիպել Սարգսյան-Փաշինյան բանակցությունները մի քանի րոպե տևեցին Մեկնարկեց վարչապետ Սերժ Սարգսյանի և Նիկոլ Փաշինյանի հանդիպումը Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է Սերժ Սարգսյանի հետ հանդիպման մասին Իրավապահի օրինական պահանջները միտումնավոր չկատարելով կայանված մեքենաները հեռացնելն իրավաչափ է Գեղարքունիքում տեղացած ձյունը սպառնում է կորիզավոր ծառատեսակների պտղակալմանը ԱԱԾ-ն գաղտնալսման ձայնագրություն է հրապարակել նախապատրաստվող ահաբեկչությունների կանխման վերաբերյալ Նիկոլ Փաշինյանն Արմեն Սարգսյանին հետ հանդիպմանը կրկնել է հնարավոր երկխոսության նախապայմանները «Ազատություն» ռադիոկայանի լրագրողի մասնագիտական գործունեությանը խոչընդոտելու դեպքի առթիվ հարուցվել է քրեական գործ Տիգրան Մանսուրյանը կողմերին հորդորում է խնդիրը հարթել խոսքի ուժի միջոցով Կա երրորդ ճանապարհ. Էդմոն Մարուքյան Նախագահ Արմեն Սարգսյանը հանդիպել է վարչապետ Սերժ Սարգսյանի հետ Հրավիրում եմ բոլոր կողմերին հավաքվել քննարկումների սեղանի շուրջ. Ազնավուրն արձագանքել է հայաստանյան իրադարձություններին ԵՊՀ շրջանավարտների միավորումը շուտափույթ քաղաքական երկխոսություն սկսելու կոչ է անում Գործարարները մտահոգված են երկրի անկայուն վիճակով. այն կարող է խիստ հարված հասցնել տնտեսությանը Արցախի ԱԺ քաղաքական ուժերը կոչ են անում երկխոսությամբ հասնել ստեղծված իրավիճակի խաղաղ հանգուցալուծմանը ԱԻՆ-ը կոչ է անում քաղաքացիներին լինել զգոն, խուսափել հանրային անվտանգության խաթարումից և արտակարգ պատահարներ առաջացնելուց
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan