AM | RU
USD
EUR
RUB

Հայկական արտադրության բնական օճառները մեծ պահանջարկ ունեն արտասահմանում

Համալսարանից բիզնես` մեկ քայլով

Ապագա դեղագետների հետ աշխատելուն զուգահեռ, Երևանի պետական համալսարանի դասախոս Նելլի Ավետիսյանն անընդհատ մտածում էր` ի՞նչ կարելի է անել, որ քաղցրահամ ջրի պաշարների հետզհետե նվազման պայմաններում հնարավորինս քիչ աղտոտվի շրջակա միջավայրը: Այդ մտահոգությունը ծագեց այն բանից հետո, երբ Արարատյան դաշտը ոռոգող ջրի մաքրությունը ստուգելիս նրանում հայտնաբերվեցին դեղեր, լվացանյութեր, որոնք վերջնական արդյունքում կարող էին վնասել մարդկանց առողջությանը:

Խնդիրը լուծելու տեսականորեն ամենահեշտ ճանապարհը քիմիական լվացանյութերը բնականով փոխարինելն էր, բայց թե որքանով դա հնարավոր կլիներ իրականացնել, դժվար էր կանխատեսել:

Նախ և առաջ, կար տեղում բնականը գտնելու և երկրորդ` այդ մշակույթը հասարակության մեջ ձևավորելու խնդիր:

Երկրորդ խնդրով պայմանավորված` ռիսկային էր Հայաստանում բնական օճառների մեծածավալ արտադրություն կազմակերպելը: Մշակույթի բացակայությունը մի կողմից, բնակչության վճարունակության ցածր մակարդակը` մյուս, մտածելու տեղիք էին տալիս. Հայաստանում բնական օճառների արտադրությունը կարդարացնի՞, արդյոք, իրեն, թե ոչ: Այդուհանդերձ, Նելլի Ավետիսյանը ռիսկի դիմեց. ամուսնու և որդու (ովքեր ևս մասնագիտությամբ դեղագետներ են) աջակցությամբ` սկսեց արտադրել բնական օճառներ: Սկզբնական փորձերը դրական արձագանք ունեցան թե´ Հայաստանում, թե´ առավելևս` արտասահմանում: Դրանից ոգևորված` աստիճանաբար զարգացրեց արտադրությունը, բայց, ինչպես ինքն է ասում, ոչ թե բիզնես անելու, այլ` հայկականը դրսում ցույց տալու համար:

Միջազգային շուկայում «Արտադրված է Հայաստանում» պիտակը ինքնանպատակ չպետք է լիներ: Նախ` հումքը պետք է լիներ բացառապես տեղական, երկրորդ` այն պետք է արտասահմանցուն որոշակի տեղեկություն տար հայ ժողովրդի մասին, ինչն էլ ստիպեց նրան անդրադառնալ հին ձեռագրերին:

«Յուրաքանչյուր նորը՝ լավ մոռացված հինն է»

Մասնագիտությամբ պայմանավորված` Նելլի Ավետիսյանը ձեռագրերի ընտրության հարցում դժվարությունների չի հանդիպել: Ամիրդովլաթ Ամասիացու, Մխիթար Հերացու, Ղևոնդ Ալիշանի աշխատություններում նա հանդիպել է ինչպես օճառների, այնպես էլ դեղաբույսերի նկարագրությանն ու կիրառմանը վերաբերող տեղեկությունների, որոնք փորձել է վերակենդանացնել իր աշխատանքներում:
Այսպես ծնվել է հայ մեծերի անուններով օճառների շարք ստեղծելու գաղափարը, որը հիմա ընթացքի մեջ է: «Հասկանո՞ւմ եք, շատ կարևոր է, որ աշխարհն իմանա, որ, հին ազգ լինելով, մենք ունեցել ենք աշխարհահռչակ գիտություն և գիտնականներ, ինչի շնորհիվ էլ պահպանել ենք մեր գոյությունն առայսօր: Այսինքն՝ օճառն ինձ համար, նախ և առաջ, միջոց է` պատմելու մեր ժողովրդի անցյալի մասին»,-ասում է տիկին Նելլին:

Դեղագետի մասնագիտությունը, ինչպես ինքն է ասում, շատ է օգնել այս գործում: Բնական օճառների պատրաստման մեթոդների այս նոր մոտեցումը պահանջում է մասնագիտական գիտելիքներ և հմտություններ, քանի որ, բացի լվացվելու միջոց լինելուց, այն ձեռք է բերում որոշակի դեղաբանական ու կոսմետիկ նշանակություն: Այն, որ բնական հիմքով պատրաստված օճառները մաշկային տարբեր խնդիրներ կարող են լուծել, փորձն արդեն ցույց է տվել: Այդուհանդերձ, դեղագետը ինքնաբուժմամբ զբաղվելու կողմնակից չէ. «Բուժում նշանակելու իրավունք ունի բացառապես բժիշկը: Սխալ է ասել, որ օճառով կարելի է բուժել. այն կարող է լինել օժանդակող միջոց, որը բժիշկը կնշանակի դեղերի հետ զուգահեռ: Տարբեր բաղադրատոմսերով պատրաստված օճառների կիրառության հարցով ինքս պարտադիր խորհրդակցում եմ բժիշկների հետ: Նրանց հետ նաև համագործակցում եմ»:

Մի քանի դեղատներում, որտեղ ապահովված են համապատասխան պայմաններ, ներկայացված են Նելլի Ավետիսյանի օճառները, որոնք ունեն ցավազրկող, հանգստացնող ազդեցություն, որոշ տեսակներ պսորիազի դեմ են, որոշները` մազաթափության և այլն: Դրանց արդեն իսկ հայտնի ազդեցություններին, դեղագետի խոսքով, ավելանում են նորերը. «Օճառները տեսակավորելը շատ դժվար է, քանի որ գրեթե բոլոր օճառներն ունեն մեկից ավել ազդեցություններ»:

«Հայկական բեզոարը»` բեսթսելլեր

Արդեն իսկ «Verde Pharm» ապրանքանիշի շուրջ 30 տեսակ օճառ կա, որոնցից յուրաքանչյուրի հետ ներկայացված է օգտագործման ուղեցույց: Ավանդական դեղատոմսերով ու տիկին Նելլի մշակած տեխնոլոգիայով պատրաստվող օճառների հիմքում բացառապես բնական բաղադրչիներ են` հայկական մրգեր, խոտաբույսեր, ծաղիկներ, ինչպես նաև` այծի կաթ: «Հայկական բեզոար» անվամբ օճառը պատրաստված է հենց այծի կաթից: Ինչպես կատակում է արտադրողը, ուղղակի կատարյալ կլիներ, եթե հենց բեզոարի կաթից ստեղծվեր, սակայն դա իրատեսական չէ: Բայց ինչպես այծի կաթը,այնպես էլ բույսերը, պատահական սկզբունքով չի ձեռք բերում, այլ` միայն Հայաստանի էկոգոտիներից:

Վերջնական դիզայն ունեցող «Հայկական բեզոար»-ը դարձել է «բեսթսելլեր»: «Երբ որոշեցի լրջորեն զբաղվել այս գործով, իմ մեջ հայը խոսեց: Այսինքն` ես ընտրեցի ամենաբարդ ճանապարհը: Սզբից մինչև վերջ անում եմ ինքս. հումքը սինթեզում եմ, որի հիման վրա ստանում եմ կատարյալ բնական ապրանք: Կատարելության ձգտումը հասցրեց նրան, ինչ ունեմ այսօր»,-ասում է Նելլի Ավետիսյանը: Արտադրության ծավալները հնարավոր է մեծացնել, սակայն պետք է մտածել «handmade»-ը պահպանելու մասին: Իսկ ապրանքային նշանը`«Verde Pharm»-ը, հատուկ է ընտրված բժշկական լեզվով, որպեսզի շեշտվի կապը բժշկության հետ: Սակայն միջազգային շուկայում ընդգծված հայկականությամբ իր տեղն ամրագրելու համար Նելլի Ավետիսյանը մտածում է ապրանքանիշը հայկական դարձնելու մասին:

2011 թվականից արտադրվող հայկական բնական օճառները մեծ հետաքրքրություն են առաջացրել ԱՄՆ-ում, Ֆրանսիայում, Շվեյցարիայում, Հոլանդիայում, Ռուսաստանում, Վրաստանում:

Հայկական արտադրության օճառներով հետաքրքրվողները տիկին Նելլիին գտնում են ծանոթ-ընկերների միջոցով կամ ցուցահանդեսներում: Սակայն ձեռներեց կինը փոքր ու միջին բիզնեսի զարգացման գործում կարևորում է նաև պետական աջակցությունը: Այն, որ լավագույն արտադրողների համար արտագնա ցուցահանդեսների կազմակերպումը կխթանի արտահանումը, կասկած չի հարուցում:

Լիլիթ ՊՈՂՈՍՅԱՆ

Լրահոս
Մխիթարյանը վերջնական համաձայնության է եկել «Արսենալ»-ի հետ Էդվարդ Նալբանդյանը ՀԲԸՄ նախագահի հետ քննարկել է համահայկական օրակարգին առնչվող հարցեր Վրաստանում ճանապարհին արգելափակված ՀՀ քաղաքացիներ չկան. դեսպանատուն Լավագույն դիրքապահը. Սարմեն Բլբուլյան Օբամայի գլխավոր խորհրդականները ներողություն են խնդրել Հայոց ցեղասպանությունը չճանաչելու համար ՍԱՊԾ-ն պարտավոր է իր աշխատանքով երաշխավորել քաղաքացու շահերի պաշտպանությունը. վարչապետին է ներկայացվել ծառայության հաշվետվությունը ՀՀ ԱԻ նախարարի հրամանով՝ գազաբալոնի պայթյունի առնչությամբ կիրականացվի փորձաքննություն Արագության գերազանցումն ու անսթափ վիճակում ավտոմեքենա վարելը ծանր հետևանքով ավտովթարների հիմնական պատճառներն են Գարդասիլ՝ փրկության օղա՞կ, թե՞ տրոյական ձի (մաս2) Ազնավուրը հայտարարել է, որ Ջոնի Հալիդեյի մահը սգացել է «հայկական ձևով» Հայաստանի լեռներում անցկացվում է դահուկային մրցավազք ՀՀ-ի և ՌԴ-ի ուժային կառույցների միջև Խոսրով Հարությունյանի կարծիքով՝ միջազգային շրջանակում Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ գործընկերային մեծ վստահությունը կարող է փոխանցվել նաև Հայաստանին Թռիչքից րոպեներ առաջ Լոնդոնի ոստիկանությունը ձերբակալել է ալկոհոլի ազդեցության տակ գտնված օդաչուին Զինծառայող Ալբերտ Դալլաքյանի վիրահատության համար անհրաժեշտ գումարը հանգանակությամբ հավաքվել է Նախագահը խորհրդակցություն է անցկացրել Կենտրոնական բանկի ղեկավար կազմի հետ Առաջիկա հինգ օրերին օդի ջերմաստիճանը էապես չի փոխվի, արևային եղանակը կպահպանվի ԱՄՆ կողմից Սիրիայում անվտանգության ուժերի ստեղծումը Թուրքիայի դեմ ուղղված վտանգ չի պարունակում Դավիթ Բաբայանը կարեւորում է Հայաստանի եւ Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հանդիպումը խաղաղ բանակցային գործընթացը շարունակելու համատեքստում Նախագահ Սերժ Սարգսյանն աշխատանքային այցով կմեկնի Ֆրանսիայի Հանրապետություն Թուրք-սիրիական սահմանին սպանվել է 4 թուրք զինվոր Արմեն Սարգսյանը բարձր մակարդակի քաղաքական գործիչ է. Kommersant-ն անդրադարձել է ՀՀ 4-րդ նախագահի թեկնածուին Մխիթարյանը բուժզննում կանցնի Լոնդոնում հանգստյան օրերին. Independent Թուրքիայում զբոսաշրջիկների ավտոբուս է վթարվել. կա 13 զոհ Գերմանական մամուլն անդրադարձել է իսրայելական Aueronautics ռազմարդյունաբերական ընկերության ադրբեջանական սկանդալին Բակո Սահակյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Դատական համակարգի աշխատողի օրվա առթիվ Պայթել է գազաբալոն. կա մեկ տուժած «Հայկական ժամանակ». Ալբերտ Դալլաքյանի վիրահատության գումարը հավաքվել է «Հրապարակ». Գագիկ Ծառուկյանը բիզնեսների կառավարումը հանձնել է իր երեխաներին «Փաստ». էներգիա արտադրող սարքավորումներն էժանացել են «Առավոտ». Սվիտալսկի. ԵՄ-ն ողջունում է կառավարության՝ կոռուպցիայի դեմ նախաձեռնվող քայլերը «Հայկական ժամանակի». Արմեն Ջիգարխանյանն իրեն լավ է զգում «Ժամանակ». Վարչապետի թիմակիցները կառավարության քննադատների հետ փորձում են «լեզու գտնել» «Ժողովուրդ». Արմեն Սարգսյանի թեկնածությունն ընդունելի է Արցախի համար «Փաստ». Քրեական հեղինակությունները դուրս են եկել միմյանց դեմ «Ժամանակ». Նախկին վարչապետ. Սարգսյանը նկատի է ունեցել, որ ապագա նախագահը չպետք է ներգրավված լինի տվյալ քաղաքական իրավիճակում ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Հունվարի 20 Դանիայի արդյունաբերության, բիզնեսի ու ֆինանսական հարցերի նախարարը Հայաստան այցելելու պատրաստակամություն է հայտնել Բքի և անբավարար տեսանելիության պատճառով Վարդենյաց լեռնանցքը փակ է Բրիտանական պարբերականը հայտնում է Հենրիխ Մխիթարյանի «Արսենալ» տեղափոխվելու գործարքի ավարտի մասին Չինաստանը վստահում է Հայաստանին
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan