Իրանի նախկին արտգործնախարար Զարիֆն առաջարկել է ԱՄՆ-ի հետ հակամարտությունը դադարեցնելու ծրագիր

Իրանի նախկին արտգործնախարար Մոհամմադ Ջավադ Զարիֆը «Foreign Affairs»-ում հրապարակված հոդվածում նշել է, որ «Իրանն արդեն ապացուցել է իր դիմադրողականությունը և կարող է հայտարարել հաղթանակի մասին», ապա՝ անցնել բանակցությունների ուժի դիրքերից։

Զարիֆը կոչ է արել Թեհրանին առաջարկել ԱՄՆ-ին և Իսրայելին համապարփակ համաձայնագիր, այլ ոչ թե փխրուն զինադադար, որպեսզի մեկընդմիշտ վերջ դրվի 47-ամյա թշնամանքին։ Նախկին նախարարի ծրագիրը պարունակում է հինգ կետ.

1. Անհապաղ փոխադարձ հրադադար։ Իրանը երաշխավորում է բոլոր առևտրային նավերի անվտանգ անցումը Հորմուզի նեղուցով։ Դրա դիմաց ԱՄՆ-ն կվերացնի իրանական նավթի արտահանման վրա դրված պատժամիջոցները։

2. Միջուկային ծրագրի սահմանափակումներ։ Իրանը պարտավորվում է երբեք չմշակել միջուկային զենք, նվազեցնել ուրանի հարստացման մակարդակը մինչև 3.67%։ Դրա դիմաց ԱՄՆ-ն կվերացնի ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի բոլոր բանաձևերը և Իրանի դեմ միակողմանի պատժամիջոցները։

4. Իրանի և ԱՄՆ-ի միջև չհարձակման պայմանագիր: Երկու կողմերն էլ համաձայնվում են չկիրառել ուժ կամ չսպառնալ միմյանց: Միաժամանակ ստեղծվում է լայն տարածաշրջանային անվտանգության համակարգ՝ Իրանի, Եգիպտոսի, Թուրքիայի, Պակիստանի, Պարսից ծոցի երկրների և ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի մշտական ​​անդամների մասնակցությամբ։

5. Տնտեսական համագործակցություն և վերակառուցում: Մեկնարկում են համատեղ առևտրային, էներգետիկ և տեխնոլոգիական նախագծեր: Միացյալ Նահանգները կպարտավորվի ֆինանսավորել 2025-2026 թվականների պատերազմի ժամանակ Իրանին հասցված վնասի վերականգնումը, ներառյալ քաղաքացիական զոհերի փոխհատուցումը։

Զարիֆը կարծում է, որ հիմա եզակի հնարավորություն է կնքել «արժանապատիվ գործարք», որը ամերիկացիները նախկինում մերժել էին, բայց այժմ կարող են լիովին ընդունել։