AM | RU
USD
EUR
RUB

Ադրբեջանի հետ Հայաստանի խնդիրներն ինքնաբերաբար չեն լուծվի

 

«Ոսկանապատ» հետազոտական կենտրոնի ղեկավար Հրանտ-Մելիք Շահնազարյանի բացառիկ հարցազրույցը «Նովոստի–Արմենիա» գործակալությանը։

«Նովոստի–Արմենիա» - Ադրբեջանում վերջին շրջանում բուռն գործընթացներ են տեղի ունենում։ Կարծես՝ այնտեղ լուրջ խնդիրներ են առաջացել թե՛ քաղաքական, թե՛ ռազմական և թե՛ սոցիալ-տնտեսական ոլորտներում։ Ի՞նչ սպասել Ադրբեջանից, ի՞նչ նոր զարգացումներ եք ակնկալում։

Հ.Մելիք–Շահնազարյան - Կարծում եմ, այս ամենը մեկ բացատրություն ունի՝ Ադրբեջանի իշխանություններն այլևս չեն կարող քողարկել երկրի ներսում առաջացած խնդիրները։ Այսինքն, մենք այսօր գործ ունենք ոչ թե նոր խնդիրների, այլ դրանց առավել ընդգրկուն և ծավալուն դառնալու փաստի հետ։ Այո, Ադրբեջանում միշտ էլ եղել է ներքին լարվածություն։ Ընդ որում՝ դա արտահայտվել է տարբեր մակարդակներում՝ սկսած ազգամիջյան հակամարտություններից, վերջացնելով տարբեր աստիճանի մանր չինովնիկների հավակնություններով։ Այդ խնդիրներն ամենատարբեր ճանապարհներով մշտապես կոծկվել են հանրությունից։ Ալիևների կլանը մեթոդների ընտրության հարցում երբեք սահմանափակումներ չի ունեցել։ Պետք է եղել՝ վերացրել են քաղաքական ընդդիմախոսներին, կամ աքսորել, կամ ձերբակալել… Մանր հարցերը տեղեկատվական հոսքերի համապատասխան կառավարման միջոցով են լուծվել, մեծ խնդիրների պարագայում՝ սահմանում են իրավիճակ սրել, անգամ պատերազմ սկսելու փորձ կատարել։ Մի խոսքով, Ալիևի վարչակազմն ամեն ինչ արել է` Ադրբեջանում իրավիճակն իր հսկողության տակ պահելու համար։ Հիմա էլ նույնը։ Պարզապես վերոնշյալ խնդիրների քանակն է աճել, ինչի արդյունքում այլևս հնարավոր չէ ամեն ինչ կոծկել։ Շուտով ավելի վատ կլինի. նրանք այլևս չեն հասցնի ոչ միայն կոծկել, այլև լուծումներ գտնել դրանց համար։ Այդ իսկ պատճառով, կանխատեսումներս Ադրբեջանի հարցում միայն լավատեսական են։ Իհարկե՝ մեզ համար։ Ճգնաժամն այնտեղ հետզհետե խորանում է, և աստիճանաբար ի հայտ են գալիս ադրբեջանական պետական ապարատի կաթվածահար լինելու մասին նոր փաստեր։

«Նովոստի–Արմենիա» - Այնուամենայնիվ, եկեք մի քիչ ավելի մանրամասնենք խոսքը։ Դուք ասացիք, որ Ադրբեջանում տարբեր մակարդակներում միշտ լարվածություն է եղել։ Կարո՞ղ եք ասել, թե կոնկրետ մեր օրերում դա ինչպե՞ս է արտահայտվում։

Հ.Մելիք–Շահնազարյան - Այդ պարագայում սկսենք թերևս ամենակարևորից՝ իշխանության համար Ադրբեջանում գործող կլանների պայքարից։ Գիտեք, որ վերջերս Իլհամ Ալիևն իր տիկնոջը, որը Փաշաևների կլանի ներկայացուցիչն է իշխանական համակարգում, նշանակեց Ադրբեջանի առաջին փոխնախագահ։ Երկրորդ փոխնախագահ կնշանակվի Նախիջևանի ինքնավար հանրապետության մեջլիսի ղեկավար Վասիֆ Թալիբովը, ով նախիջևանյան կլանի ամենաազդեցիկ ներկայացուցիչներից մեկն է։ Երկու այս կլանների հարատև պայքարը ժամանակին դադարեցվել էր Իլհամի և Մեհրիբանի ամուսնությամբ։ Քաղաքական այդ համաձայնությունը, որից տարիներ շարունակ օգտվել են թե՛ Փաշաևները, թե՛ նախիջևանցիները, կարծես, հետզհետե սպառում է իրեն։ Փաշաևները տեսնում են Ալիևի կլանի թուլացումը, դրա առջև ծառացած խնդիրների քանակն ու բնույթը և հասկանում, որ դեպքերի նման զարգացումը դժվար կացության առջև կկանգնեցնի նաև իրենց։ Այդ իսկ պատճառով Ադրբեջանի երկու ամենաազդեցիկ կլանների միջև նոր մրցակցություն է սկսվել, որը դեռևս արտահայտվում է երկրորդ էշելոնի գործիչների մակարդակում, բայց ակնհայտ է, որ կոնֆլիկտը զարգանալու մեծ ներուժ ունի։

Մեր օրերի համար շատ արդիական են նաև Ադրբեջանի զինված ուժերի ներքին տարաձայնությունները։ Այստեղ գլխավոր գործող անձինք պաշտպանության նախարար Զաքիր Հասանովն ու ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետ Նաջմեդդին Սադըկովն են։ Մեկը` Ալիևի, երկրորդը՝ Թուրքիայի ռազմաքաղաքական ղեկավարության դրածոն։ Մարդիկ, ովքեր ամիսներ շարունակ իրար «միս են կրծում», իսկ բոլորովին վերջերս էլ անցել են մրցակցի կողմնակիցներին չեզոքացնելու մարտավարության։ Մե՛կ մարդկանց են ձերբակալում, հետո սպանում՝ մեղադրելով հայկական հատուկ ծառայությունների հետ համագործակցելու մեջ, մե՛կ համացանցում տեղադրում բարձրաստիճան սպաների։ Սրանք, մեղմ ասած, 18+ ոճի տեսանյութեր են։ Հիրավի, այս երկուսը ոչ մի բանի առջև կանգ չեն առնում` միմյանց ոչնչացնելու համար։

Նույնը կարելի է ասել նաև ադրբեջանական հատուկ ծառայությունների մասին։ Այստեղ էլ պայքարը Ադրբեջանի նորաստեղծ պետանվտանգության ծառայության ղեկավար Մադաթ Գուլիևի և Ազգային անվտանգության նախկին նախարարության վերնախավի միջև է։ Ինչպես և զինված ուժերի պարագայում, այստեղ էլ կողմերը զերծ չեն մնում ամենակեղտոտ տեխնոլոգիաների կիրառությունից։ Արդյունքում, արդեն քանի ամիս է` ողջ Ադրբեջանը, ինչու՞ ոչ՝ նաև մենք, համացանցում հետաքրքիր տեսանյութեր ենք դիտում ադրբեջանցի դիվանագետների և այլ գործիչների մասնակցությամբ։

Մի խոսքով, ամեն բան իրար է խառնվել Ադրբեջանում, ինչը չի կարող չուրախացնել մեզ։ Բայց դա, իհարկե, չի նշանակում, որ Ադրբեջանի հետ կապված մեր խնդիրներն ինքնաբերաբար կլուծվեն։ Ո՛չ։ Աշխատել է պետք։ Ջանասիրաբար աշխատել։

«Նովոստի–Արմենիա» - Այս ամենին վերջերս գումարվել է նաև, այսպես կոչված, «խաղաղության պլատֆորմի» քայքայման գործընթացը։ Բաքու փախած հայազգի դերակատարները հերթով սկսել են այդ ծրագրի բուն էությունը բացահայտող հայտարարություններով հանդես գալ։ Ի՞նչ վտանգներ է պարունակում այս գործընթացն Ադրբեջանի համար։

Հ.Մելիք–Շահնազարյան - Այո, միանգամայն ճիշտ եք՝ Բաքվի սնած և աճեցրած ևս մեկ ծրագիր Վերին Երուսաղեմ համբառնեց։ Ընդ որում, կրկին ի ցույց դնելով Ադրբեջանի հատուկ ծառայությունների ոչ պրոֆեսիոնալ, անգամ` պրիմիտիվ գործունեությունը։ Ամեն ինչն է այդ պետությունում հիմնված ստի և կեղծիքի վրա։ Եվ հիմա այն, ինչն ակնհայտ էր հայերիս ու Ալիևի գործելաոճի գիտակների համար, պարզ դարձավ նաև միջազգային տարբեր կառույցների, իրավապաշտպան կազմակերպությունների համար։ Համենայն դեպս՝ վերջիններս զրկվեցին այդ «պլատֆորմը» շահարկելու, դրա միջոցով Ալիևին գովաբանելու վերջին հնարավորություններից։ Դա կարևոր է։ Իսկ մենք ավելի լավ պատկերացում կազմեցինք թշնամու ճամբարում տիրող իրավիճակի, նրանց պրոֆեսիոնալիզմի ու մասնագիտական պիտանելիության մասին։

Ի դեպ, նշեմ, որ ոչ մի վարկյան չէի կասկածում, այսպես կոչված, «խաղաղության պլատֆորմի» այդ ճակատագրի մասին։ Սա պաշտոնական Բաքվի քարոզչամեքենայի առաջին տապալումը չէր։ Մինչ այդ շատ ուրիշ թեզեր էլ էին մշակվել Ալիևի վարչակազմում, որոնք հերթով հօդս ցնդեցին։ Ինչպես օրինակ, այն միտքը, թե Ադրբեջանը շատ հզոր է և ամեն վարկյան կարող է ռազմական ճանապարհով ղարաբաղյան հարցը հօգուտ իրեն լուծել։ Այնպես որ, ամեն ինչ կանխատեսելի էր։

«Նովոստի–Արմենիա» - Այդ դեպքում թույլ տվեք, այնուամենայնիվ, վերադառնալ առաջին հարցադրմանս։ Ի՞նչ սպասել Ադրբեջանից։ Ինչպե՞ս նրանք կփորձեն հաղթահարել այդ ճգնաժամը։

Հ.Մելիք–Շահնազարյան - Թե ինչպես կփորձեն դուրս գալ այդ իրավիճակից, իրենց խնդիրն է։ Բայց մտահոգվելու կարիք իսկապես կա՝ որքան դժվարանում են Ադրբեջանի գործերը, այնքան անկանխատեսելի է դառնում Ալիևի իշխանություները։ Դրա համար Ադրբեջանից միշտ պետք է սպասել վատագույնը։ Չհուսալ, թե, օրինակ, պատերազմ սկսելու և հաջողության հասնելու ռեսուրս չունեն, որն իրապես այդպես է։ Պետք է պատրաստ լինել ամեն ստորության։ Միայն այդ պարագայում կարող ենք քիչ թե շատ վստահ լինել կայունության և խաղաղության գոնե թե այս մակարդակի համար։ Ցավոք, վերջին տարիների փորձը ցույց է տալիս, որ Ալիևի ախորժակը զսպելու քաղաքական մեխանիզմներ գրեթե չկան։ Ուրեմն պետք է լինել ուժեղ և, ստիպել հակառակ կողմին հետ կանգնել մեր միջոցով իրենց խնդիրները քողարկելու մարտավարությունից։

Լրահոս
Տիգրան Աբրահամյան. Համերաշխության դիսկուրսը՝ որպես անվտանգության ապահովման կարևոր երաշխիք Բողոքի ակցիաները շարունակական են լինելու. ավտոներկրող Բակո Սահակյանը հրավիրել է աշխատանքային խորհրդակցություն Վարդան Ոսկանյան. Սիրիայի շուրջ դեպքերը զարգանում են կայծակնային արագությամբ ՄԻԵԴ-ում Ռ. Քոչարյանի դիմումի քննության համար 17 դատավորներից բաղկացած հանձնաժողով է ստեղծվել Visa «ԲԱՐԵՐԱՐ». բարեգործական ծրագիրը նոր շունչ է ստանում Արա Զոհրաբյան. Ստամբուլյան կոնվենցիան չպետք է վավերացվի «Թալին» ջոկատի հրամանատար Սարգիս Կարապետյանի և ռազմական քաղաքական գործիչ Գևորգ Գևորգյանի ասուլիսը. Ուղիղ Աշխատանքից ազատվել եմ իմ դիմումի համաձայն. վարչապետի օգնական Սոֆյա Նավասարդյան ԱՄՆ-ն իրականում Սիրիայից դուրս չի բերել բոլոր «արժեքավոր» ահաբեկիչներին Հայաստանում էլեկտրաէներգիայի արտադրությունը նվազել է, իսկ արևային էներգիայի արտադրությունը 2.9 անգամ աճել ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Հոկտեմբերի 14 Թուրքական գազանություն. կրակում են ճանապարհով անցնող անզեն մարդկանց վրա (տեսանյութ) ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Հոկտեմբերի 13 Պետք է հարգանքով մոտենալ տարածաշրջանում Իրանի շահերին. Պուտին Մի քայլ առաջ, երեք քայլ ետ... Բագրատյանը՝ տնտեսության վիճակի մասին թվերով ‹‹Լույս›› հիմնադրամը ստանձնել է Ամարասի համալիրի վերականգնման ծրագրի ֆինանսավորումը (տեսանյութ) Արցախի խորհրդարանում հյուրընկալվել է Կանադայի պատվիրակությունը Փաշինյանը նշեց, թե ինչպիսին պետք է լինի Հայաստանում գազի գինը «Ազատ հասարակության հիմնադրամը» դրամաշնորհի մրցույթ կհայտարարի 1918-1921թթ․-ին Գարեգին Նժդեհի գործունեության առավելագույն արդար ներկայացման համար․ Միքայել Մինասյան Քննարկվել են Արցախում բարձրագույն կրթության զարգացմանը վերաբերող հարցեր Կոչ ենք անում միջազգային հանրությանը պատասխանատվության ենթարկել Թուրքիային. ՀԲԸՄ «Սիրիայի ժողովուրդն արժանի է խաղաղության». Պոլսի հայոց պատրիարքարանը հայտարարություն է տարածել Թուրքական ուժերը վերահսկողության տակ են վերցրել սիրիական Ռաս Էլ-Աին քաղաքը Մակրոնը Թրամփին կոչ է արել անհապաղ քայլեր ձեռնարկել՝ Սիրիայում Թուրքիայի մարտական գործողությունները դադարեցնելու համար Արցախի նախագահը Զատուլինին է հանձնել «Գրիգոր Լուսավորիչ» շքանշան Նիկոլ Փաշինյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Վլադիմիր Պուտինի հետ Ներողություն եմ խնդրում. Վարչապետ Փաշինյանն անակնկալ լքեց ֆորումի սրահը Հանրապետության տարածքում ջերմաստիճանն այսօրվանից կնվազի Հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակվել է շուրջ 700 կրակոց Երևանի ճանապարհային ոստիկանությունը նոր պետ ունի Ալեքսանդր Արզումանյանը համատեղության կարգով նշանակվել է Իսլանդիայում ՀՀ արտակարգ և լիազոր դեսպան ԻՊ-ն ստանձնել է Ռուսաստանի ռազմական ոստիկանության միկրոավտոբուսի պայթյունի պատասխանատվությունը Սիրիայում Թուրքիան հրետանային հարված է հասցրել ամերիկյան ուժերին «Իմ քայլը հանուն Արագածոտնի մարզի» ներդրումային համաժողովը՝ ուղիղ. մասնակցում է նաև վարչապետը Ռուսաստանցիների 80 տոկոսը կողմ են արտահայտվել մահապատժի վերադարձին Բակո Սահակյանը մասնակցել է «Կորպորատիվ սոցիալական պատասխանատվություն հանքարդյունաբերության ոլորտում» կոնֆերանսի բացմանը Երևանում և որոշ մարզերում երկուշաբթի օրը էլեկտրաէներգիայի անջատումներ կլինեն Էթնա հրաբուխն արթնացել է «Հրապարակ». Իշխանությունների թիրախում լրատվամիջոցներն են
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan