AM | RU
USD
EUR
RUB

Հայկական «էկզոկմախքի» առաջին քայլերը

 

ԵՐԵՎԱՆ, 18 ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ, Hy.armradio.am: ՏՏ ոլորտի խոշորագույն ու ամենասպասված՝ «ԴիջիԹեք» էքսպո ցուցահանդեսին «Քայլ մեդ» ընկերությունն օրերս ներկայացավ չափազանց կարևոր ձեռքբերումներով։ Հայկական արտադրության էկզոկմախքն ու կանգնակ-սայլակը գրավում էին ցուցահանդեսի գրեթե բոլոր մասնակիցների ուշադրությունը։

Ռադիոլուրի հետ զրույցում «Քայլ մեդ» ընկերության տնօրեն Դավիթ Արսենյանը վստահեցրել է․ «Էկզոկմախքն ու կանգնակ-սայլակը նվազագույնին կհասցնեն ոչ միայն հաշմանդամների, այլև նրանց ընտանիքների հոգսերը»։

Ամեն ինչ սկսվեց ապրիլյան պատերազմից հետո, երբ մի խումբ երիտասարդ կինեզիոլոգներ որոշեցին համախմբվել, գնալ զինվորական հոսպիտալ և օգնել պատերազմի արդյունքում հաշմանդամ դարձած տղաներին։

Մտածում էին՝ որքան շուտ սկսվեն վերականգնողական աշխատանքները, տղաներն այնքան շուտ ոտքի կկանգնեն և արդյունքն ավելի մեծ կլինի՝ պատմում է «Քայլ մեդ» ընկերության տնօրեն Դավիթ Արսենյանը․

«Աշխատում էինք անգամ կոմայով հիվանդների հետ, իհարկե, բժիշկների վերահսկողության ներքո։ Հետո ունեցանք այնպիսի արդյունք, որին չէինք սպասում․ Հովհաննես Պողոսյանի ձախ կիսանգնդի շուրջ 45 տոկոսը հեռացվել էր, շատերն ասում էին, որ չի խոսի և ոչ էլ կքայլի, բայց նա հիմա և՛ քայլում է, և՛ խոսում։ Շատ հետաքրքիր մի դեպք եղավ․ միջանցքում երգում էի «Գետաշենը»։ Երբ մտա Հովհաննեսի սենյակ, ավարտեցի երգը՝ «բազմել ես լեռներին», հանկարծ Հովհաննեսը շարունակեց՝ արծիվների բույնն ես, չքնաղ Գետաշեն»։

Դա այն ժամանակ էր, երբ Հովհաննեսն ընդամենը ձայներ էր հանում կամ էլ մի քանի հնչյուն արտաբերում։ Հետո պարզեցին, որ «Գետաշենը» Հովհաննեսի գնդի երգն էր, որը բանակում երգում էին ամեն առավոտ և անգամ օրվա մեջ մի քանի անգամ։ Նյարդամկանային հիշողությունն էր գուցե աշխատել։

«Դրանից կառչեցինք ու լոգոպետ Անի Մանուկյանն իր համառությամբ պարզապես խոսեցրեց Հովհաննեսին»,-ասում է Դավիթը։

Ապրիլյան պատերազմի հրաշքով փրկվածներից է նաև Դանիել Դավթյանը։ Մինչ Արցախից Երևան հասցնելը մի քանի անգամ սրտի կանգ էր ունեցել։ Դանիելն այսօր քայլում է, խոսում, ապրում։ Այս և մի քանի այլ հաղթանակների մեջ ևս իր բաժինն ուներ երիտասարդ կինեզիոլոգների թիմը։ Ու եկավ թիմին հստակ կարգավիճակ տալու ժամանակը։ 2016-ի սեպտեմբերին ստեղծվեց «Քայլ մեդ» կազմակերպությունը՝ նոր առաքելությամբ․

«Եկավ մի պահ, որ պարզվեց, որ որոշ տղաներ չեն քայլելու։ Այդ մտքի հետ չէինք ուզում հաշտվել, և հենց այդ ժամանակ էլ ծնվեց էկզոկմախք ստեղծելու գաղափարը։ Սկզբում անգամ անունը չգիտեի, բայց համացանցը փորփրելով տեսա, որ գոյություն ունի նման սարք, որը կոչվում է էկզոկմախք, ընդ որում՝ սարսափելի թանկ»։

Հայկական էկզոկմախք ստեղծելու գաղափարն իրականություն դարձնելու նպատակով դիմեցին ճարտարագիտական համալսարանի (ANEL) լաբորատորիա, որն իրականացրեց նախագծի ինժեներական և ծրագրային աշխատանքները։ Կենսաբանական կիրառության ապահովումն ու մեխանիկական կառուցվածքի նախագիծը բժիշկների գործն էր։ Հայկական արտադրության էկզոկմախքի նախնական տարբերակն արդեն իրականություն է։

«Սարքը իրենից ներկայացնում է մարդու քայլքը։ Այն նպաստում է վերջույթների շարժումների բարելավմանը։ Էկզոկմախքը, կարծեք, ապահովում է քայլերի հերթականությունը, մի բան, որը չի կարող անել համապատասխան օրգանի վնասվածք ունեցող մարդը»։

Էկզոկմախքը կարճ ժամանակում օգնում է սովորել պահել հավասարակշռությունը, կարողանում է օգնել կառավարել մարմինը և մարմնի համապատասխան մկաններից վերցրած ազդակների միջոցով գործի է դնում շարժիչները:

Ինչով է հայկական էկզոկմախքը տարբերվում աշխարհում գոյություն ունեցող նման սարքերից. հարցին Դավիթ Արսենյանը արձագանքում է․

«Ես այն անվանել եմ ամենագնաց։ Հայկական սարքը ավելի կոմպակտ է և ֆունկցիոնալ։ Հաշմանդամը սրանով ավելի ինքնուրույն է դառնում»։ Որքանով սարքը կնպաստի քայլելու ֆունկցիայի ամբողջական վերականգնմանը, առայժմ դժվար է ասել, գործնական կիրառության փորձի պակաս կա, բայց այն, որ սարքը կանխելու է նստակյաց վիճակի հետևանքով առաջացող բազմաթիվ հիվանդություններ՝ «Քայլ մեդ»-ի անդամները չեն կասկածում։

Թիմի առաջնային նպատակն է, որպեսզի էկզոկմախքից օգտվելու հնարավորություն ունենա վերականգնողական բուժում ստացող յուրաքանչյուր զինհաշմանդամ կամ հնարավորության բացակայության դեպքում, գոնե ունենալ մի քանի սարք, որոնք կտրամադրվեն անվճար, որոշակի ժամանակահատվածով։

Թիմը հետաքրքիր մեկ այլ առաջարկ էլ ունի՝ ստեղծել կանգնակ-սայլակ, որը ոչ միայն հաշմանադամների, այլև նրանց խնամողների խնդիրները կհասցնի նվազագույնի։

Դավիթ Արսենյանն ասում է, որ սարքերի արտադրությունն իրականացրել են Ամուլսարին հարակից իր հարազատ Գնդեվազ գյուղում։ Հենց այստեղ էլ միտք ունեն ընդլայնելու արտադրությունը։ Զարմանում է, երբ ոմանք ասում են, թե Հայաստանում գործ չկա անելու։

«Գործ կա, գործ անող չկա։ Հենց այս ոլորտում այնքան բան կարելի է անել»,- ասում է։ Դեռ բազմաթիվ ծրագրեր կան հաշմանդամների ու նրանց ընտանիքների կյանքը թեթևացնելու համար։

Ալիսա ԳԵՎՈՐԳՅԱՆ

Լրահոս
Երկրի պրոբլեմը Կառավարության շենքում է․ Ռոբերտ Քոչարյան Չգիտես ինչու Նիկոլը որոշել է, որ հենց ինքն է այն մարդը, որը պիտի սահմանի հայ ազգի արժեքները. Կարեն Վրթանեսյան Տուրիզմի ոլորտը փլուզումից փրկելու համար պետական աջակցություն է հարկավոր. Մեխակ Ապրեսյան Էրդողանը Սուրբ Սոֆիայի տաճարը մզկիթ դարձնելու մասին հրամանագիր է ստորագրել Գյումրու գիշերօթիկ հաստատության 10 երեխաների և 5 աշխատակիցների մոտ կորոնավիրուս է հաստատվել Թուրքական դատարանը հրապարակեց իր վճիռը․ Սուրբ Սոֆիայի տաճարն այլևս թանգարան չի լինի Արմեն Սարգսյանն Արցախում է, որտեղ հանդիպել է նախագահ Արայիկ Հարությունյանի հետ Արայիկ Հարությունյանը հեգնում է եկեղեցուն Հանրային հեռուստաընկերության եթերում. Մեդիա Պաշտպան Հայտնի են գլխավոր գործոնները, որոնք մեծացնում են կորոնավիրուսից մահվան ռիսկը Դպրոցի տնօրենը դատի է տվել ԿԳՄՍ նախարարին Հանրակրթության չափորոշիչների նախագծում կան խնդրահարույց և ռիսկային ձևակերպումներ. ՀՅԴ ՀԵՄ Մանվել Գրիգորյանի առողջությունն այլևս չի կարող լինել դրական Դոնի Ռոստով քաղաքից Հայաստան է վերադառնում 124 ՀՀ քաղաքացի ՀՀ տարածքում ջերմաստիճանը կնվազի Ծառուկյանից վախենալ պետք չէ, պետք է վախենալ առանց աշխատանք մնացած հազարավոր մարդկանցից․ ԲՀԿ առաջնորդի հայտարարությունը Ոստիկանները բերման ենթարկեցին Վահագն Չախալյանին, Սոնա Աղեկյանին և նրանց համակիրներին Բռնությունը պետք է բացառվի ներհայկական որևէ հարցի լուծման գործիքակազմից․ Փաշինյան (տեսանյութ) Իրանը հերքել է Թեհրանում տեղի ունեցած պայթյունի մասին տեղեկատվությունը Սերժ Սարգսյանը տեսակապի միջոցով հետևել է Ամարասի վանական համալիրի վերականգնման աշխատանքների ընթացքին. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ Իտալիան արգելեց Հայաստանից ուղիղ ու ոչ ուղիղ չվերթներն իր տարածք Չզիջել փողոցը քաոսին Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 557 դեպք. մանրամասներ «ՀԷՑ»-ը տեղեկացնում է. Լույս չի լինելու Մահացել է Կարեն Վարդանյանը Թորոսյանի ներկայացրած առաջարկությունների փաթեթը խախտում է թե՛ իրավական, թե՛ բարոյական նորմերը․ Արփինե Հովհաննիսյան Սերբիայի նախագահը բողոքի զանգվածային ցույցերի ճնշման տակ հրաժարվել է սահմանափակումները խստացնելու մտադրությունից Կառավարությունը Արտակարգ դրությունն օգտագործել է խիստ վիճահարույց գործողությունների, օրինագծերի ընդունման համար․ Ավետիք Չալաբյան «Իրատես». Քանի դեռ ԱԱԾ-ն զբաղված է սատանաներով, ադրբեջանցիների ձեռքում են հայտնվում ՀՀ քաղաքացիների անձնական տվյալները «Ժողովուրդ»․ Կառավարության տրամադրած պետական աջակցության ծրագրերը ևս չեն փրկում գյուղոլորտը «Ժողովուրդ»․ Ինչու «Ընդերքի մասին» օրինագիծը հանվեց օրակարգից «Իրատես». «Անգլուխ» նախարարությամբ ավելի հեշտ է ուզածին հասնել. հարցեր են առաջանում «Ժողովուրդ»․ Երևանի քաղաքապետը «ընդհատակից» է գործում. գույքահարկի մասին «Իրատես». Ինչու՞ Նիկոլ Փաշինյանը երբեք պաշտոնանկ չի անի առողջապահության նախարար Արսեն Թորոսյանին «Փաստ». «Իմ քայլում» սկսել են միմյանց նկատմամբ դեմարշներ ու ֆեյքային գրոհներ կազմակերպել «Հրապարակ». Ո՞վ է վարչապետը` Թորոսյանը, թե Փաշինյանը. դժգոհության ալիք «Փաստ». ՍԴ դատավորների հարցով ՄԻԵԴ-ի որոշման առումով իշխանությունը մտավախություն ունի «Իրատես». Գալու են ասեն՝ տեսաք, մեզ չլսեցիք ու ամեն բան թարս գնաց. «Իմ քայլում» որոշում ունեն «Հրապարակ». Եկող շաբաթ խորհրդարանը կրկին հանգիստ չի ունենա «Հրապարակ». Հայաստանը խնդիր ունի ոչ միայն Ռուսաստանի, այլ նաև ՆԱՏՕ-ի հետ Կորոնավիրուսից մահացածների ու վարակակիրների թիվը՝ այսօրվա դրությամբ
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan