AM | RU
USD
EUR
RUB

Հարութ Սասունյան. Ադրբեջանի նկատմամբ քաղաքական հաղթանակը նույնքան կարևոր է, որքան ռազմական հաղթանակը

 

ԵՐԵՎԱՆ, 5 ՕԳՈՍՏՈՍԻ, Times.amՄինչ աշխարհասփյուռ հայությունն արդարացիորեն կենտրոնացել է անցյալ ամսվա եռօրյա հարձակման ընթացքում Ադրբեջանի նկատմամբ Հայոց բանակի հաջողությունների վրա, քաղաքական հաղթանակը նույնքան կարևոր է:

Եթե հաղթում ես պատերազմը, բայց կորցնում խաղաղությունը, ուրեմն շատ բանի չես հասել: Լավագույն լուծումը պատերազմը հաղթելն է, այնուհետև երկարաժամկետ օգուտ քաղելն այդ ռազմական հաջողությունից:

Բարեբախտաբար, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը լավագույն հնարավորությունն է տվել հայերին՝ օգուտ քաղելու երկու երկրների միջև սահմանին վերջերս տեղի ունեցած ընդհարումից:

Վերջերս Ալիևը պաշտոնանկ արեց իր երկար տարիների արտգործնախարար Էլմար Մամեդյարովին՝ Հայաստանի հետ «անիմաստ» բանակցություններ վարելու համար: Սա ամենալավ բանն է, որ Ալիևը կարող էր ասել հայկական տեսանկյունից։ Եթե Ալիևը դժգոհ է բանակցություններից, ապա հայերը ողջունում են նրա հայտարարությունը:

Պետք է հիշել, որ Մինսկի խմբի միջնորդների ղեկավարության ներքո Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև ընթացող բանակցությունները բացառապես ի օգուտ Ադրբեջանի են, որն ակնկալում է Հայաստանից զիջումներ կորզել Արցախի հակամարտությունից: Հայերը չպետք է որևէ բան շահելու ակնկալիք ունենան այդ բանակցություններից։ Նրանք արդեն հասել են իրենց ուզածին Ադրբեջանի հետ հակամարտության մեջ՝ հաջողությամբ ազատագրելով Արցախի գրավյալ տարածքները:

Անիրատեսական է ակնկալել, որ մի օր Ադրբեջանը կճանաչի Արցախը որպես անկախ տարածք կամ Հայաստանի Հանրապետության մաս։ Հետևաբար, այս բանակցություններն անօգուտ են հայկական կողմի համար: Դրանք անցկացվում են միայն միջազգային հանրության շրջանում տպավորություն ստեղծելու համար, որ հայերը դեմ չեն բանակցությունների միջոցով հակամարտության խաղաղ կարգավորմանը: Այս բանակցություններն ընթանում են քարոզչական նպատակներով, այլ ոչ թե կոնկրետ արդյունքի հասնելու համար:

Այնուամենայնիվ, Հայաստանը շարունակում է վարել այդ բանակցությունները, մինչդեռ Ադրբեջանը համառորեն օգտագործում է դիպուկահարներ կամ պարբերական գրոհներ Արցախի և Հայաստանի դեմ՝ հայ զինվորներին և խաղաղ բնակչությանը սպանելու կամ վիրավորելու կամ հայերի ունեցվածքին վնաս հասցնելու նպատակով։

Ես նախկինում փորձել եմ Հայաստանի ղեկավարների ուշադրությունը հրավիրել այս խնդրի վրա։ Մի քանի տարի առաջ այդ հարցը քննարկեցի Հայաստանի պաշտպանության նախարար Սեյրան Օհանյանի հետ՝ բացատրելով, որ Հայաստանը պետք է ժամանակավորապես դադարեցներ բանակցությունները Ադրբեջանի հետ, քանի դեռ ադրբեջանական կողմը կրակում էր հայ զինվորների վրա:

Հայաստանը պետք է հայտարարի աշխարհին, որ կողմնակից է խաղաղ բանակցություններին, սակայն Ադրբեջանը շարունակում է կրակել սահմանի երկայնքով: Չի կարելի նստել բանակցությունների սեղանի շուրջ, երբ մյուս կողմը կրակում է քեզ վրա։ Կամ բանակցում են, կամ՝ կռվում։ Հնարավոր չէ երկուսը միաժամանակ անել։ Պաշտպանության նախարարն ինձ ասաց, որ սա քաղաքական որոշում է, որը պետք է ընդունվի նախագահ Սերժ Սարգսյանի կողմից։ Օհանյանն ասաց, որ ինքը զբաղված է միայն ռազմական գործերով:

Այնուհետև ես հանդիպեցի նախագահ Սարգսյանի հետ և նրան տվեցի նույն բացատրությունը, ինչ պաշտպանության նախարարին: Ես շեշտեցի, որ կոչ չեմ անում չեղարկել բանակցություններն Ադրբեջանի հետ, ինչը սխալ տպավորություն կթողներ միջազգային հանրության վրա: Ես հորդորում էի նախագահին հայտարարել, որ չնայած Հայաստանը կողմ է խաղաղ բանակցություններին, Ադրբեջանը շարունակում է իր ռազմական գործողությունները։

Աշխարհը կհասկանար, որ նման պայմաններում բանակցությունները չեն կարող իրականացվել: Կարելի է կա՛մ բանակցել, կա՛մ կռվել, բայց ոչ երկուսը միասին: Հետևաբար, Հայաստանի նախագահը պետք է հայտարարեր, որ եթե Ադրբեջանը այսուհետև կրակի հայկական կողմի ուղղությամբ, ապա Հայաստանը երեք ամսով կդադարեցնի բանակցությունները: Եթե ադրբեջանական կրակոցները շարունակվեն, ապա Հայաստանը կերկարաձգի բանակցությունների դադարեցումը:

Առանց որևէ բանակցության Ադրբեջանը պարտվող կլինի, քանի որ Ադրբեջանի համար Հայաստանից որոշ զիջումներ կորզելու միակ հնարավորությունը բանակցություններն են: Ի վերջո, երբ բանակցությունները երկար ժամանակով սառեցվեն, Մինսկի խումբը ճնշում կգործադրի Ադրբեջանի վրա, որպեսզի նա համաձայնի լիակատար հրադադարի, եթե ցանկանում է շարունակել բանակցությունները:

Ցավոք, ես չկարողացա համոզել նախագահ Սարգսյանին համաձայնել այս խաղաղ մոտեցմանը։ Որպես հետևանք, ադրբեջանցների կրակոցները շարունակվեցին բանակցությունների ընթացքում՝ մինչ տասնյակ հայ և ադրբեջանցի երիտասարդ զինվորներ զոհվեցին։

Այնուամենայնիվ, ես մեր հանդիպումից որոշ ժամանակ անց ուրախությամբ կարդացի, որ նախագահ Սարգսյանը 2017 թ․ հոկտեմբերի 24-ին, Հայաստանի պաշտպանական ազգային հետազոտական համալսարանում իր դասախոսության ընթացքում, ըստ «Մեդիամաքս» լրատվական գործակալության, հայտարարել էր, որ «Կամ բանակցում ենք, կամ էլ՝ կրակում: Երկուսին էլ մենք պատրաստ ենք»։

Նա նաև հայտարարել էր, որ բանակցությունները պետք է տեղի ունենան փոխադարձ վստահության պայմաններում, որը կկառուցվի հրադադարի ռեժիմին հավատարիմ մնալով, մինչդեռ սադրանքները պարզապես անհնարին կդարձնեն գործընթացը։

Ցավոք, նախագահ Սարգսյանը միայն մասնակիորեն էր հայտարարել իմ առաջարկածը։ Նա բաց էր թողել նախազգուշացումն Ադրբեջանին, որ բանակցությունները հաջորդ անգամ կդադարեցվեն, եթե նրանք կրակեն սահմանի վրա:

Այնուամենայնիվ, ես կարծում եմ, որ ճիշտ ժամանակն է, որպեսզի Հայաստանի նոր ղեկավարները նկատի ունենան իմ առաջարկությունը, մանավանդ որ նախագահ Ալիևը հայտարարել է, որ չի հավատում «անիմաստ» բանակցություններին: Ես դժգոհ էի, որ Հայաստանի արտգործնախարար Զոհրաբ Մնացականյանը նոր հայտարարեց, թե Հայաստանը պատրաստ է վերսկսել բանակցություններն Ադրբեջանի հետ, կարծես թե հուլիսի սկզբի հարձակումները տեղի չեն ունեցել:

Միայն այն դեպքում Ադրբեջանը զերծ կմնա Հայաստանի և Արցախի դեմ նոր գրոհներ կազմակերպելուց, եթե շատ թանկ գին վճարի, թե՛ ռազմական, թե՛ դիվանագիտական առումով։ Ինչպես միշտ, անարդյունավետ կլինի շարունակել բանակցությունները՝ անտեսելով գրոհները: Դա պարզապես կխրախուսի Ադրբեջանին շարունակել կրակոցներն ու հրետակոծությունները:

Այդ ընթացքում, հայերը թե՛ Հայաստանում, թե՛ Հայաստանի սահմաններից դուրս, պետք է մի կողմ դնեն իրենց ներքին տարաձայնությունները և բոլոր ջանքերը գործադրեն Հայոց բանակի հզորացման համար: Այժմ ներքին տարաձայնությունների ժամանակը չէ, երբ մեր թշնամիները՝ Ադրբեջանը և Թուրքիան, փորձում են մեր վճռականությունը․․․

Հարութ ՍԱՍՈՒՆՅԱՆ

«Կալիֆորնիա Կուրիեր» թերթի հրատարակիչ և խմբագիր

www.TheCaliforniaCourier.com

Թարգմանությունը՝ Ռուզաննա Ավագյանի

Լրահոս
Ռուսաստանը հոկտեմբերին կգրանցի կորոնավիրուսի դեմ արդեն 2-րդ պատվաստանյութը Վարդենիսի թիվ 3 դպրոցի տնօրենի և անձնակազմի 4 անդամի մոտ կորոնավիրուս է հաստատվել Ռուսաստանում ՍՈՒ-30 ռազմական ինքնաթիռ է կործանվել Արսեն Թորոսյանը քննադատությունունների կենտրոնում է. «Մեդիա պաշտպան» ԿԽՄԿ ներկայացուցիչները այցելել են Ադրբեջանում ձերբակալված Հայաստանի քաղաքացիներին Արտակ Զաքարյան. Մեր դիլետանտ իշխանությունները որոշել են 2050թ. ուրվագծել. իսկ ո՞վ պետք է լուծի այսօրվա խնդիրները Հայաստանի անվտանգության «դոսյեն». Այլընտրանքային նախագծեր խումբ Ալիևի հայտարարությունների հետևում հստակ երևում են տանկերն ու թնդանոթները. Արմեն Աշոտյան Թուրքիայի արտգործնախարարն արդեն բացահայտ է սպառնում Հայաստանին. Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան (ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ) Դատարանը հետաձգեց Ռոբերտ Քոչարյանի պաշտպանական թիմի ներկայացրած միջնորդության լուծումը (տեսանյութ) Կլինեմ Արտակարգ իրավիճակների փոխնախարար. նախկին պատգամավոր Վերջին անգամ եմ ելույթ ունենում որպես պատգամավոր. Իմքայլական պատգամավորը հեռացավ ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանի ասուլիսը՝ ուղիղ Ադրբեջանը պատրաստվում է պատերազմի և տեղի ունեցողն ու լուսաբանվողը պետք է տեղավորել այդ տրամաբանության մեջ. Աբրահամյան ՀՊՏՀ դասախոսներն ու ուսանողները ակցիա են անում Կառավարության դիմաց. ՈՒՂԻՂ ԱԺ արտահերթ նիստը. ՈՒՂԻՂ Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակվելու հաստատված դեպքերն այսօրվա դրությամբ Թրամփը հրաժարվել է մեկնաբանել Նավալնիի թունավորումը ԱԺ խմբակցությունների պատգամավորների ճեպազրույցը՝ ուղիղ «Հայրենիքը», ԲՀԿ-ն և ՀՅԴ-ն Ազատության հրապարակում հանրահավաք կանեն Այսօրվա հոսանքազրկումների մասին Նիագարայի ջրվեժը լուսավորվել է հայկական դրոշի գույներով Սերգեյ Լավրովը ՀԱՊԿ անդամ երկրների անունից ելույթ է ունեցել ՄԱԿ-ի Գլխավոր Ասամբլեայում «Ժողովուրդ»․ ՔՊ-ականները հարձակվել են Արայիկ Հարությունյանի վրա «Ժողովուրդ»․ Ով է գեներալ-լեյտենանտի զինվորական կոչման արժանացած Կամո Քոչունցը «Ժողովուրդ»․ Ժամկետներում չեն տեղավորվում․ սահմանադրական բարեփոխումների հայեցակարգի հետքերով «168 ժամ». Ուտոպիստը․ չունենալով հնգամյա ժամկետի համար ռազմավարական ծրագիր, հրապարակում է 30-ամյա տեսլական «Փաստ». Սահմանադրական բարեփոխումների հանձնաժողովի աշխատանքները ձգձգվում են «Փաստ». Իշխանությունը հիմա էլ փորձագետների «սև ցուցակ» է կազմել «Փաստ». Փաշինյանն ամրացնում է նախարարությունները ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Սեպտեմբերի 22 Հումանիտար առաքելության խումբը Հալեպի իշխանություններին պաշտոնապես հանձնել է ականազերծված 96 485քմ տարածք «Անիրավ դատավոր». AntiFake.am-ը հետաքննական նախաձեռնութուն է սկսում Բիլլ Գեյթսն ասել է, թե երբ կավարտվի կորոնավիրուսի համավարակը Քաղաքագետը՝ Ալիևի հայտարարություններին հայկական կողմի պատասխանի մասին Երևանի ու վեց մարզերի տարբեր հասցեներում հոսանքազրկումներ են սպասվում Ինչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերին Ինչու՞ պարգևատրված ԲԿ-ների շարքերում չկան Նորքի ինֆեկցիոնի ներկայացուցիչները ՌԴ փոխարտգործնախարարը հայտարարել է, որ պատժամիջոցները չեն ազդի Ռուսաստան-Իրան համագործակցության վրա Անկախության տոնի առթիվ ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այցելել է Եռաբլուր (տեսանյութ)
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan