AM | RU
USD
EUR
RUB

Պատրա՞ստ ենք արդյոք պատերազմի

 

Հայ-ադրբեջանական պատերազմը չի ավարտվել. պարզապես 1994 թ. մայիսի 12-ին կնքվել է զինադադարի մասին պայմանագիր: Զինադադար, որն արդեն 20 տարի է' խախտվում է ամեն օր' պատճառելով մարդկային կորուստներ: Պատերազմը չի ավարտվել. այն շարունակվում է սահմանի երկարությամբ ամեն օր, ամեն վայրկյան, հայ ու ադրբեջանցի զինվորների միջեւ: Այն այսօր հոսում է բարակ առվի նման' ամեն տարի տասնյակ մատաղ կյանքեր խլելով, ու ամեն պահի վտանգ կա, որ այդ բարակ առուն կվարարի' զոհերի թիվն ավելացնելով…

Պատերազմը չի ավարտել, բայց գիտե՞նք արդյոք մենք դրա մասին: Իհարկե, այդ մասին գիտեն ու էլ երբեք չեն մոռանա զինվորներ Արմեն Հովհաննիսյանի, Էրիկ Գասպարյանի… ընտանիքներն ու ընկերները, իսկ մյուսները, նրանք, ում ընտանիքն այս պահին զինծառայող չունի, գիտե՞ն, որ այսօր մենք փաստացի չավարտված պատերազմի ժամանակակիցն ենք:

Մեր բարեկամներից մեկը տղայի' բանակում ծառայած տարիներին ամեն օր, օրվա մեջ մի քանի անգամ հեռուստատեսությամբ ուշադիր լսում էր լուրերի թողարկումը, հատկապես' սահմանում կատարվող իրադարձությունների մասին նորությունները: Տղայի' ծառայությունն ավարտելուց հետո նրա համար միեւնույնը դարձավ, թե սահմանում ինչ է կատարվում: Լուրերի թողարկմանը վերսկսեց ուշադիր հետեւել մյուս տղայի ծառայության ընթացքում…

Իմ ընտանիքի համար պատերազմն «ավարտվեց» 2010 թ., երբ միակ եղբայրս (Աստծուն փառք), ողջ ու առողջ վերադարձավ Հայոց Բանակից:

Հիմա ընտանիքիս համար պատերազմը «վերսկսվել է»: Կյանքի մեծ մասը խորհրդային հասարակությունում ապրած ծնողներս ու հարազատներիս մեծ մասը, այդպես էլ չպատկերացնելով Արցախի սահմաններն ու Քարվաճառի դիրքը, սահմանային փոխհրաձգությունների մասին նորություններ լսելիս ինձ են հիշում, քանի որ ես ապրում եմ Քարվաճառում: Նրանք անհանգստանում են ու ինձ զանգելով' հարցնում, թե արդյո՞ք մեր մոտ ամեն ինչ խաղաղ է, կրակոցներ չկա՞ն: Քարվաճառի դիրքը քիչ թե շատ պատկերացնող մարդը, պարզ է, ինձ սահմանային իրավիճակից հարց չի տա, քանի որ Քարվաճառը սահմանից բավականին հեռու է ու հուսալիորեն պաշտպանված է Մռավի լեռնաշղթայով ու մեր պայմանագրային զինծառայողների ամուր բազուկներով:

Բայց Քարվաճառում ապրելով, այնուամենայնիվ, վերաբերմունքը պատերազմի հանդեպ փոխվում է: Այո, Քարվաճառի դիրքն ապահով է, բայց անհնարին ոչինչ չկա: Ու ամեն անգամ, երբ որ միջազգային որեւէ պաշտոնյա հնչեցնում է «տարածք հանձնել» արտահայտությունը, իմ մեջ սեփական տունս պաշտպանելու բնական բնազդն է գլուխ բարձրացնում: Ու հարցերը շատանում են: Իսկ Քարվաճառի բնակչությունը պատրա՞ստ է լուրջ արտակարգ իրավիճակների, մասնավորապես լայնամասշտաբ ռազմական գործողությունների: Երեւանում, Վանաձորում, Գյումրիում ապրող մարդը կարող է իրեն այդքան հաճախ չտանջել նման ոչ հաճելի հարցերով, բայց Քարվաճառում ապրողի համար թերեւս բնական է այս հարցերի մասին հաճախ մտածելը:

Քարվաճառում եղանակային փոփոխությունների հետ կապված հաճախ է անջատվում էլեկտրականությունն ու կորում է հեռախոսային կապը: Այդ օրերին մենք փաստացի կտրվում ենք արտաքին աշխարհից: Իսկ ի՞նչ կանենք մենք, եթե այդ իրավիճակը շարունակվի օրերով, գոնե ամենքիս տանը մի քանի օրվա ուտելիքի ու ջրի պաշար կա՞: Իսկ Քարվաճառն ունի՞ էլեկտրաէներգիա ստանալու այլընտրանքային հնարավորություն, Արցախի խոշորագույն գետերից մեկը' Տրտուն (Թարթառը), օգտագործվու՞մ է այդ նպատակով, բնակչությունը ծանո՞թ է քաղպաշտպանության ու ինքնակազմակերպման կանոններին…

Այս հարցերը պետք է յուրաքանչյուրս մեզ հաճախ տանք ու փորձենք թե´ նյութապես, թե´ հոգեպես առավելագույնս պատրաստ լինել ցանկացած իրավիճակի. չէ որ մեր շատ դժբախտություններ վրա են հասել հենց մեր անպատրաստվածության հետեւանքով:

Հ.Գ. Այս մտքերը ծնվեցին մի քանի ժամ էլեկտրականություն ու հեռախոսային կապ չունենալու ընթացքում:

Թամարա Գրիգորյան

Լրահոս
Մտել ենք հակառակորդի դիրքեր, ոչնչացրել, վերցրել դիրք. պատմում են առաջնագծի հերոսները (Տեսանյութ) Գեներալ-լեյտենանտ Տիրան Խաչատրյանը և գեներալ-մայոր Անդրանիկ Փիլոյանը կարժանանան ազգային հերոսի կոչման. Փաշինյան Առավել ծանր մարտերն ընթանում են Քաշաթաղի շրջանի Իշխանաձոր, Կովսական և Միջնավան համայնքների տարածքներում. Արցախի նախագահ ՊՆ. Հակառակորդը Խուդաֆերինի ջրամբարի մոտ մեծ կորուստներ կրելով նահանջում է «ԼՂ հակամարտությունը ռազմական լուծում չունի»․ ԵԱՀԿ ՄԽ նախկին համանախագահ «Վարձկանների զանգվածային կիրառումը տապալեց Ալիևի՝ Ղարաբաղը «վերադարձնելու» ծրագիրը»․ Լապշին Ահաբեկիչները տեսանյութերում նշում են, որ շարունակելու են ահաբեկչական գործողությունները այլ երկրներում ևս. Արման Թաթոյան ՊԲ-ն հրապարակել է ևս 43 զոհի անուն Իրանի տարածքում անօդաչու է ընկել. IRNA Որ դեպքում Մոսկվան կկարողանա հակաահաբեկչական գործողություն իրականացնել ԼՂ-ում Բաքվի բռնապետը Իրանի ներսում ստեղծել է հակաիրանական և հակահայկական ուղղվածության պանթյուրքական խմբեր. Ոսկանյան Ակցիա՝ ԵՄ դեսպանատան առջև՝ Արցախի ճանաչման պահանջով «Ադրբեջանն Էրդողանի աշխարհաքաղաքական հավակնությունների համար դառնում է ուրիշի շահերի սպասարկման գործիք»․ ռուս ռազմական փորձագետ Հայոց սահմանը պահող նորօրյա հերոսները Դաշնակցության համար շարունակում է անընդունելի մնալ տարածքներ խաղաղության դիմաց բանաձևը. ՀՅԴ «Իրանը չի ընդունում ահաբեկիչների ոճով մարդկանց գլխատումը»․ Իրանի ԱԳՆ Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 1234 դեպք «ԼՂ-ում պատերազմ չէ, այլ հայ ազգի վերացում». ռուս պատգամավոր Հյուսիսային թևում հակառակորդը կիրառում է ավիացիա և հրետանի. ՊՆ խոսնակ Արցախի ՊԲ-ն խոցել է թուրքական արտադրության Bayraktar TB2 տեսակի ԱԹՍ․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ Արցախա-ադրբեջանական հակամարտության գոտում իրադրությունը եղել է հարաբերական կայուն-լարված Ֆրանսիայի Վիեն քաղաքը ճանաչել է Արցախի Հանրապետությունը. «Դիզակ թերթ» Ադրբեջանում թալիշների և լեզգիների դեմ նախատեսվում են լայնածավալ պատժիչ գործողություններ․ Talyshistan Times «Իրատես». Համացանցում ավելացել են ադրբեջանական քարոզչական նյութերը «Փաստ»․ Հասարակության համախմբումն ու ռեսուրսների արդյունավետ կիրառումն առաջնային նշանակություն ունեն «Ժողովուրդ»․ Ալիևին աջակցում են Էրդողանի ջիհադիստ դաշնակիցները Սիրիայից․ Եվրախորհրդարանում Շվեդիայի ներկայացուցիչ «Հրապարակ». Զոհրաբ Մնացականյանն ԱՄՆ-ում հնարավոր է եռակողմ հանդիպում ունենա «Հրապարակ». Ռազմական դրությամբ պայմանավորված՝ հարկային արտոնություն կսահմանվի «Փաստ». Ինչ ներքին հարցեր է փորձում լուծել Ալիևը «Փաստ». Թուրքիայի նկատմամբ տնտեսական բոյկոտը նոր ծավալներ կստանա Արցախի ՊԲ-ն ծանր մարտեր է մղում հարավային ուղղությամբ` Իշխանաձորի հատվածում. Արցախի նախագահի մամուլի խոսնակ ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Հոկտեմբերի 20 Հայաստանի և Արցախի ԱԳ նախարարները դեսպաններին են ներկայացրել Արցախի դեմ Ադրբեջանի ագրեսիայի հետևանքները (տեսանյութ) ԱՄՆ պետքարտուղարը Վաշինգտոնում առանձին հանդիպումներ կունենա Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հետ Հակառակորդի հենակետերի և շարասյան ոչնչացումը (Տեսանյութ) Մենք հայ ժողովրդի կողքին ենք, որի հետ կիսում ենք եվրոպական և քրիստոնեական ինքնությունը. «Առաջ Իտալիա» խմբակցության ղեկավար Քննարկել ենք Արցախում տիրող իրավիճակը. Շարմազանով Նիկոլ Փաշինյանը կրկին հանդիպում է արտախորհրդարանական ուժերի հետ Փաշինյանն ու Ալիևը պատրաստակամություն են հայտնել հանդիպել Մոսկվայում Տեղի է ունեցել ՀՀ Անվտանգության խորհրդի արտահերթ նիստ
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan