AM | RU
USD
EUR
RUB

«Փաստ». Կա­րող է ունե­նանք շատ լավ փաս­տա­թուղթ, խնդիրն իրա­կա­նա­ցումն է

 

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

ԿԳՄՍ նախարարությունը հանրային քննարկման է ներկայացրել նախագիծ, որով առաջարկում է մի շարք փոփոխություններ կատարել հանրակրթության ոլորտում: Կրթության փորձագետ Սերոբ Խաչատրյանը «Փաստի» հետ զրույցում անդրադարձել է առաջարկվող մի քանի փոփոխություններին:

1-4-րդ և 5-րդ դասարանի առաջին կիսամյակում աշակերտները գնահատական չեն ստանա, իսկ ընդհանրապես անբավարար գնահատական չի լինի

Եթե իրավիճակը կատարելության մեջ դիտարկենք, ապա ակնհայտ է՝ երեխաներին սովորելու համար պետք է ներքին, ոչ թե արտաքին մոտիվացիա:

Թվանշանն արտաքին մոտիվացիա է, բայց, մյուս կողմից, ներքին մոտիվացիա առաջացնելը շատ դժվար է: Եթե հիմա փորձում ենք կրթական համակարգը, գոնե դրա առաջին աստիճանը՝ կրտսեր դպրոցը, կառուցել միայն ներքին մոտիվացիայի վրա, սա իդեալի մեջ լավ գաղափար է, բայց այստեղ նախարարությունը պետք է կարողանա բավականին լուրջ փոփոխություններ անել դասագրքերի մեջ, փոխել ուսուցիչների մասնագիտական որակները, երկրում կրթության նկատմամբ վերաբերմունքը: Կրթության մեջ այսօր շատ մեծ տարածում ունեն հումանիստական գաղափարները:

Թվանշանը հանելը հումանիստական գաղափարներից մեկն է, բայց եթե միայն հումանիզմով առաջնորդվելով ինչ-որ քայլ ես անում, որը չես լրացնում այլ գործոններով, կա ռիսկ, որ քո վիճակը կարող է ավելի վատանալ:

Հնարավոր է՝ եթե թվանշանները հանեցինք, կրթության որակը չլավացրեցինք, մնաց նույնը, այն երեխաները, որոնք սովորում էին թվանշանի համար, այլևս չսովորեն: Սա է ռիսկը:

Աշակերտը, բացի պետական պարտադիր առարկաներից, կկարողանա ընտրել իր նախընտրածները

Չեմ պատկերացնում, թե դա ինչպես է արվելու գյուղական դպրոցներում: Ենթադրենք՝ դասարանում կա հինգ երեխա, որոնք ընտրում են տարբեր առարկաներ: Ինչպե՞ս է դպրոցը կարողանալու ապահովել դրանց դասավանդումը:

Բուհերում էլ ունենք նման պրակտիկա, երբ ուսանողներն առարկաներ են ընտրում, դա բուհերում չի աշխատում, բազմաթիվ խնդիրներ կան, հիմնականում՝ ֆինանսական:

Հաճախ ստիպված են լինում ուսանողին ասել՝ դու սա ընտրիր, որ դասախոսն առանց ժամի չմնա: Կարծում եմ՝ առարկաներ ընտրելու հարցը հիմնականում դեկորատիվ մի բան է լինելու, մանավանդ այն աշակերտների համար, որոնք բուհ չեն գնալու:

Հայոց լեզվի դասաժամերը կարող են նվազել

Նախ՝ փոփոխությունները քննարկման փուլում են: Ամեն ինչ պետք է բալանսավորվի, մանավանդ նախարարությունը հայտարարել է, որ դպրոցներում հայոց լեզվի ուսուցմանը մեծ տեղ է տրվելու՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ «Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքով հայոց լեզվի դասավանդումը բուհերում օրենքով պարտադիր չի լինելու:

Բարդ հարց է՝ որ առարկային քանի ժամ տալ, որովհետև բոլոր առարկաներն էլ կարևոր են: Ի վերջո, եթե քիչ ժամաքանակն արդյունավետ դասավանդես, կարող ես ավելի լավ արդյունքի հասնել:

6STOPPED
Կարծում եմ՝ այս հարցում մասնագիտական շրջանակները պետք է որոշակի փոխզիջման գան, նախարարությունը պետք է համոզի մարդկանց, թե ինչու է ցանկանում նման փոփոխություն անել: Բայց այս նոր չափորոշիչը նաև ճկունություն է տալիս, այսինքն՝ եթե որևէ դպրոց գտնում է, որ հայոց լեզուն կարևոր է, իրենք հնարավորություն ունեն ժամերն ավելացնելու:

Նախատեսվում է ներդնել ուսուցիչների ատեստավորման նոր կարգ, ինչից հետո նրանց աշխատավարձը կարող է բարձրանալ

Ինձ համար սա ամենավիճարկելի հարցն է: Նախ՝ այստեղ մի խնդիր կա, որ եթե ատեստավորման ժամանակ ուսուցիչը ցածր է ստանում, հնարավոր է՝ իրեն աշխատանքից ազատեն:

Չենք կարող սա անել, որովհետև Հայաստանում որոշ առարկաների դեպքում ուսուցիչների թիվը քիչ է և տարեցտարի քչանում է: Հայաստանում այսօր 60 տարեկանից բարձր ուսուցիչների թիվը մոտավորապես 7000 է, որը ուսուցիչների ընդհանուր թվի մոտավորապես 23 տոկոսն է: Մինչև 25 տարեկան մոտավորապես 750 ուսուցիչ ունենք:

Ներքևից շատ քիչ են գալիս, իսկ երբ 60 տարեկանից բարձր տարիք ունեցողները գնան թոշակի, ուսուցիչների լուրջ դեֆիցիտ կունենանք: Աշխատավարձի մասով: Հասկանում եմ տրամաբանությունը, որ պետք է լավ ուսուցչին շատ վճարել, բայց կրթության համակարգում շատ դժվար է որոշել՝ ինչ է նշանակում արդյունավետ ուսուցիչ: Օրինակ՝ եթե ուսուցիչը լավ է տիրապետում իր առարկային, նա արդյունավետ ուսուցիչ է, թե՞ ոչ:

Եթե նա լավ մեթոդներ է կիրառում, բայց այդքան էլ լավ չի տիրապետում առարկային, նա՞ է լավը: Եթե ուսուցիչը լավ մեթոդներ գիտի և տիրապետում է առարկային, բայց երեխաների հետ լեզու չի գտնում, նա՞ է լավը, և այսպես շարունակ: Սա շատ դժվար հարց է: Ինչո՞ւ են աշխարհում շատերը հրաժարվում այս համակարգից, որովհետև տեսնում են՝ շատ դժվար է որոշել, թե ով է լավ ուսուցիչը:

Այստեղ մեկ ուրիշ հարց էլ կա. եթե ամեն դեպքում կարծում ես, որ պետք է որոշես լավագույնին, խնդիր ես ունենում: Եթե 20 տոկոսին տվեցիր բարձր աշխատավարձ, բա մնացած 80 տոկոսը: Չէ որ երեխաները նաև այդ 80 տոկոսի մոտ են սովորելու: Համակարգի ներսում առաջանում է խտրականություն, առաջ են գալիս դեմոտիվացված ուսուցիչներ, որոնք կարող են վիճարկել՝ ինչու է այս կամ այն ուսուցիչը լավը:

Կան աշխատանքներ, որոնց դեպքում հեշտ է չափել լավն ու վատը: Ուսուցչի և դասախոսի աշխատանքները բարդ են: Չես կարող հասկանալ, թե դասարանում իրականում ինչ է տեղի ունենում: Կան բաներ էլ, որոնք տեղի են ունենում, և դա դժվար է չափել: Կրթության մեջ շատ անտեսանելի, անչափելի բաներ կան, որոնք երբեմն ավելի կարևոր են, քան չափելիները:

Նախկինում էլ ինչ-որ բաներ արել ենք, կիսատ թողել, հետո ասել՝ դպրոցնե՛ր, դուք չեք կարողանում աշխատել

Նման փաստաթղթեր այսօր հեշտ է գրել: Կա միջազգային փորձ, և կարող ես ինչ-որ երկրներից ինչ-որ բաներ վերցնել: Այստեղ նախարարության ամբողջ խնդիրն այն է, թե ինչպես է այդ ամենն իրականացնելու: Կարող է ունենանք շատ լավ փաստաթուղթ, ինչպիսին մինչ օրս ունեցել ենք, այստեղ խնդիրն իրականացումն է:

Որքանով է նախարարությունը կարողանալու ֆինանսական միջոցներ բերել, հատկապես հիմա, երբ տնտեսության վիճակը վատացել է և վատանալու է: Նախարարությունը սկսում է հավակնոտ ռեֆորմ առանց ֆինանսական երաշխիքների, եթե այդ երաշխիքները չեղան, այս ամբողջը կլցվի ջուրը: Առաջին՝ վստա՞հ ենք, որ փող կա, երկրորդ՝ ունե՞նք բարեփոխիչների թիմ:

Նախարարության խնդիրներից մեկն էր այս երկու տարվա ընթացքում ձևավորել որոշակի թիմ, որը պատրաստ կլինի այս փաստաթուղթն իրականացնել: Ասենք թե սեպտեմբերին փաստաթուղթը հաստատվեց, բայց ունե՞նք այդ թիմը, որը ոչ թե մրցույթով պետք է հավաքենք, այլ արդեն պետք է ձևավորած լինեինք, որովհետև եթե կեսից ես թիմ ստեղծում, դա այնքան արդյունավետ չէ, որքան սկզբից ստեղծածը: Իհարկե, շատ կարևոր է, որ այն ինչ գրվում է, մինչև վերջ տարվի:

Հիմա եթե թվանշանը հանեցին, ուսուցիչներին ասում են՝ թվանշաններ չկան, երեխաներին սովորեցրեք: Եթե երեխաները չեն սովորում, ուրեմն դուք եք մեղավոր: Սա էլ ճիշտ չէ: Նախկինում էլ ինչ-որ բաներ արել ենք, կիսատ թողել, հետո ասել՝ դպրոցնե՛ր, դուք չեք կարողանում աշխատել:

Մանրամասները՝ թերթի այսօրվա համարում

Լրահոս
Բեյրութում ցուցարարները գրավել են ԱԳՆ-ի շենքը․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ Մղձավանջ. այն, ինչ չկարողացան անել թուրքերը, անում են Նիկոլ Փաշինյանն ու Զարեհ Սինանյանը Բեյրութում հազարավոր բնակիչներ բողոքի ցույց են իրականացնում, ոստիկանությունն արցունքաբեր գազ է կիրառել (տեսանյութ) Օգոստոսի 7-ին բոլոր լրատվամիջոցները, բացի Հանրայինից, անդրադարձել են Ամուլսարին. «Մեդիա պաշտպան» Արսեն Թորոսյանի թիմում մարդիկ են, որոնք չունեն անցյալ և ապրում են թիթեռի կյանքով. Գևորգ Գրիգորյան Վիրուսոլոգը հայտնել է՝ ում է հակացուցված կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութը Արսեն Թորոսյանի պաշտոնանկության հարցն արդեն մտնում է վճռական փուլ. նախարարի 2 թեկնածու կա Սևանա լճի ափամերձ տարածքներում կա 3800 ապօրինի շենք-շինություն՝ բոլորը ենթակա ապամոնտաժման. Ռոմանոս Պետրոսյան Նարեկ Մալյանի հայտարարությունը խանութից հերքել են Արտակարգ դեպք Երևանում Ուշագրավ բացահայտումներ է՝ Բեյրութի պայթյունից (լուսանկարներ) Հայաստանի արձագանքը Բեյրութի պայթյուններին որևէ կերպ պատշաճ չէր. Կարեն Բեքարյան (տեսանյութ) Մենք չգիտենք, թե Հայաստան ներթափանցած պակիստանցիները Թուրքիայի հրահանգով երբ կպայթեցնեն երկիրը. Ղազինյան Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա Հայաստանը չի կարող ասորիների, արաբների հայրենիքը լինել Ալեն Սիմոնյանին վռնդել են խանութից դիմակ չունենալու պատճառով Նախորդ օրը կորոնավիրուսից մահացած քաղաքացիներից միայն 51-ամյա կինը չի ունեցել ուղեկցող քրոնիկական հիվանդություններ Առողջապահության «պատասխանատուն» ազատվում է այն մարդկանցից, ովքեր տեղյակ են համավարակի ընթացքում իր «քաջագործություններից». Թամամյան Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 200 դեպք Նիկոլ Փաշինյանի աներորդին Ձորաղբյուրում առանձնատուն է գնել Կորոնավիրուսից մահացածների ու վարակակիրների թիվը՝ այսօրվա դրությամբ «Ժողովուրդ»․ Հայկ Հարությունյանի գործով հարցաքննվել է Ալիկ Սարգսյանը «Ժողովուրդ»․ Գյուղատնտեսական արտադրանքն այս տարվա 6 ամիսների արդյունքներով ավելացել է «Ժողովուրդ»․ «Ընտրական օրենսգիրք» սահմանադրական օրենքի վերաբերյալ հանրային քննարկումները վերսկսվում են առցանց «Ժողովուրդ»․ Գրիշա Թամրազյանի և Սմբատ Գոգյանի թեժ «մարտերում» ի վերջո ով է ճիշտ․ ծառայողական քննության հետքերով «Հրապարակ». ԱԱԾ-ում նոր սկանդալ է հասունացել ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Օգոստոսի 8 70% ձայնը չեն ստացել, որ պարգևավճարներ թալանեն, մարդկանց ասֆալտին պառկեցնեն․ Աղասի Ենոքյան Հնդկաստանում օդանավը կոշտ վայրէջքից հետո երկու կեսի է բաժանվել. կան տասնյակ զոհեր և վիրավորներ (լուսանկարներ, տեսանյութ) Հարց է՝ ինչու «հեղափոխական իշխանությունները» անտեսեցին և չկարողացան օգտագործել ապրիլյան քառօրյայի ձեռքբերումները. Սարգսյան (Տեսանյութ) Հայաստանն օգոստոսի 25-ից կվերսկսի օդային հաղորդակցությունը Թեհրանի հետ Առաջին ամսվանից հետո արտակարգ դրության երկարաձգումն անիմաստ էր. համաճարակաբան Վիտալի Բալասանյանը հանդես է եկել կոչով ‹‹ORBITER-3›› տիպի անօդաչու թռչող սարքը խոցած զինծառայողները պարգևատրվել են Ջուր չի լինի Բեյրութում տեղի ունեցած պայթյունի հետևանքով զոհված հայերի թիվը հասել է 13-ի Արցախի Ազգային ժողովը կգումարի արտահերթ նստաշրջան Չեմ պնդել, որ մեր բանակը ետ վերցնի հակառակորդի գրաված տարածքը՝ առավելությունը տալով մեր զինվորների կյանքին. Սերժ Սարգսյան (Տեսանյութ) «Գոյություն ունի արտաքին ուժերի միջամտության հավանականություն». Լիբանանի նախագահ (լուսանկարներ) Ամուլսարում բողոքի ակցիան վերսկսվել է. ՈՒՂԻՂ
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan