AM | RU
USD
EUR
RUB

Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը գերմանական ներքին լսարանին ուղղված ուղերձ էր

 

Այսօր Բունդեսթագի կողմից Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ բանաձևի ճանաչումը երկակին տրամադրություն է առաջացել: Անշուշտ, դրական է, որ Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչած երկրների թիվը համալրեց նաև Օսմանյան կայսրության մեղսակից պետության իրավահաջորդը, սակայն այն ձևակերպումները, որոնք օգտագործվել են բանաձևի մեջ այնքան էլ չեն արտահայտում խնդրի էությունը: Նախքան դրանց անդրադառնալը, խոսենք այն գործոնների մասին, որոնք նպաստեցին նման բանաձևի ընդունմանը:

Հիշեցնենք, որ 2015թ-ի ապրիլին Գերմանիայում բարձրացվեց Հայոց ցեղասպանության ճանաչման վերաբերյալ, շատ ավելի հզոր և հստակ ձևակերպումներով բանաձև, որի ընդունումը հետաձգվեց և մեծ փոփոխություններ մտցվեցին: Բանաձևի ճանաչումը նախևառաջ ուղղված էր սեփական ժողվորդի շրջանում պետական հեղինակությունը բարձրացնելուն: Գերմանացիների շրջանում գնալով մեծանում է դժգոհությունը կապված Գերմանիայի` թուրքահաճո քաղաքականության հետ: Թուրքիան փորձում է ոչ միայն ազդեցություն ունենալ Գերմանիայի արտաքին, այլ նաև ներքին քաղաքականության վրա:

Թուրքիան ներգաղթյալների խնդիրը դարձրել է գործոն և աքցանների մեջ գցել Գերմանիային: Այս ամենը չի կարող բողոքի պոռթկում չբարձրացնել գերմանացիների շրջանում, որոնք պահանջում են սեփական կառավարությունից ինքնուրույն քաղաքականություն վարել և չտրվել էրդողանական շանտաժներին: Բունդեսթագը, ընդունելով բանաձևը, ուղերձ էր հղում սեփական բնակչությանը, որ Թուրքիան բավականաչափ ազդեցիկ չէ և որ Գերմանիան կաշկանդված չէ ներգաղթայալների խնդրով: Սակայն դա խնդրի միայն մեկ կողմն է կամ արտաքին երեսը: Բանաձևի բովանդակությունը վկայում է, որ Գերմանիան բավականին մեծ զգուշավորություն է ցուցաբերել ձևակերպումների հարցում:

Ինքնին զարմանալի է, որ Ցեղասպանության վերաբերյալ բանաձևի տեքստում ընդամենը երկու անգամ է նշվում ցեղասպանություն բառը: Բանաձևի վերնագրում կիրառվում է ցեղասպանություն եզրույթը, մինչդեռ բովանդակության մեջ առավել կիրառելի են կոտորած, բռնի արտագաղթ տերմինները: Նրանց (հայերի) ճակատագիրը զանգվածային ոչնչացումների, էթնիկ զտումների, տեղահանումների, ինչպես նաև` ցեղասպանության օրինակ է ծառայում, որոնցով 20-րդ դարը նման սարսափելի կերպով երբևէ նկարագրվել է»:

Բանաձևում նշվում է, որ Գերմանական կայսրությունը եղել է Օսմանյան կայսրության դաշնակիցը և կիսում է մեղսակցությունը: Այս կերպ Գերմանիան փորձում է ձերբազատվել միակ ցեղասպան պետության պիտակից: Այսօր աշխարհում համընդհանուր ճանաչում ունի միայն գերմանացիների կողմից իրականացված հրեաների ցեղասպանությունը: Այսինքն` Գերմանիան պաշտոնապես ճանաչվել է միակ երկիրը, որն իրականացրել է ցեղասպանություն: Անշուշտ, պատմության այդ ամոթալի խարանը միայնակ կրելը պատվաբեր չէ ներկայիս Գերմանիային: Չպետք է մոռանանք նաև, որ Հիտլերի` հրեաների նկատմամբ ցեղասպանություն իրականացնելու «ներշնչանքը» բխել է Օսմանյան կայսրության «հաջողված» փորձից:

Բանաձևի զգալի մասը հատկացվել է հայ-թուրքական ներկայիս հարաբերություններին և դրանց կարգավորման ջանքերին:
«Գերմանիայի Բունդեսթագը տեղյակ է Հայաստանի և Թուրքիայի կողմից 2005 թվականից ի վեր նախաձեռնվող մերձեցման փորձերից և կոչ է անում թե ոգեկոչման և թե միջպետական հարաբերությունների կարգավորման հարցերում քայլեր կատարել: Այդուհանդերձ երկու պետությունների միջև հարաբերությունները շարունակում են մնալ լարված`կրելով փոխադարձ անվստահության կնիքը: Գերմանիան պետք է օժանդակի հայերին և թուրքերին մերձեցման գործընթացում: Իհարկե կենսական նշանակություն ունի պատմության հետ առերեսումը, վերաիմաստավորումը, որը փոխըմբռնման հիմք է կարող է հանդիսանալ թե´ ներկայի և թե´ ապագայի համար»:

Բանաձևի ընդունումն արդեն իսկ մեծ իրարանցում է առաջացրել Թուրքիայում: Թուրք պաշտոնյաները մեկը մյուսին հերթ չտալով արձագանքում են տեղի ունեցածին:Թուրքիայում իշխող «Արդարություն և զարգացում» կուսակցության (ԱԶԿ-AKP) մամուլի խոսնակ Յասին Աքթայն առաջինն է արձագանքել Գերմանիայի խորհրդարանի կողմից Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչող բանաձևի ընդունմանը: Ինչպես տեղեկացնում է թուրքական իշխանամետ լրատվամիջոցներից «Yeni Safak» թերթի կայքը, ԱԶԿ-ի խոսնակը հայտարարել է, որ Բունդեսթագի կողմից նման բանաձևի ընդունումը լրջորեն վնաս է հասցնում է Գերմանիա-Թուրքիա հարաբերություններին: «Որպես առաջին պատասխան քայլ՝ Թուրքիան Բեռլինից հետ է կանչում իր արտակարգ և լիազոր դեսպան Հուսեին Ավնի Կարսլըօղլուին»,- գրում է «Yeni Safak»-ը: Թուրքիայի արտգործնախարարության պաշտոնական կայքում, սակայն, այս մասին առայժմ պաշտոնական պարզաբանում չկա: Թուրք-գերմանական հարաբերություններին ծանր փորձություններ են սպասվում, Թուրքիան դեռ երկար ատամներ ցույց կտա և պատասխան գործողությունների կդիմի:

Չնայած Բունդեսթագի կողմից ընդունված բանաձևը զերծ չէ թերություններից և բացթողումներից, այնուամենայնիվ, արդյունքը մեկն է. Գերմանիան ճանաչեց Հայոց ցեղասպանությունը` համալրելով երկու տասնյակից ավել մյուս պետությունների շարքը:

Աննա  ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

 

 

 

Լրահոս
Գերության մեջ գտնվող երկու տասնյակից ավել հայ զինծառայող խոշտանգվել է ԱՄՆ-ն միակ երկիրն է այս պահին, որը կարող է ստիպել Ադրբեջանին դադարեցնել կրակը. Ֆրանկ Փալոն Երևանում նախատեսվում է նոր ավտոկայարան կառուցել Ռոբերտ Մենենդեսն առաջարկել է սահմանափակել F-16-երի վաճառքը Թուրքիային և դադարեցնել ռազմական աջակցությունն Ադրբեջանին Կալիֆորնիայի նահանգապետը ստորագրել է ապրիլի 24-ը Ցեղասպանության օր սահմանելու օրինագիծը Պաշտոնական Ստեփանակերտի դիրքորոշումը մնացել է անփոփոխ՝ Արցախը երբեք չի լինելու Ադրբեջանի կազմում. Դավիթ Բաբայան Հայաստանի փոխվարչապետն ու Ճապոնիայի դեսպանը քննարկել են Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի լայնածավալ ագրեսիայի հետևանքները Մարտական դիրքում հայտնաբերվել է ժամկետային զինծառայողի դի. ՀՀ ՊՆ Ուկրաինան արագացված կարգով ՆԱՏՕ-ին անդամակցելու հայտ է ներկայացնում. Զելենսկի ՌԴ-ի հետ ռազմատեխնիկական համագործակցությունն իրականցվում է կնքված պայմանագրերին համապատասխան. ՊՆ Ադրբեջանական վերջին հարձակումից հայկական կողմը նույնականացված 201 զոհ ունի Իրանի գլխավոր հյուպատոսությունը կնպաստի Սյունիքի ներուժի իրացմանը Որևէ ակնարկ կամ թաքնված ենթատեքստ փնտրել պետք չէ. ՊՆ մամուլի քարտուղարը՝ ԶՈՒ ԳՇ պետի տեղակալի հայտարարության մասին Փելոսիի այցի մասին Մակեյի հայտարարության կապակցությամբ Բելառուսի դեսպանը հրավիրվել է ՀՀ ԱԳՆ. ԱԳՆ խոսնակ «Հույս ունեմ, որ կքայլեմ». Շուշիի մարտերի մասնակից Նորայր Ավագյան ՌԴ-ն շահագրգռված է հետագայում ևս Հայաստանի հետ զարգացնել փոխադարձ առևտուրը և ներդրումները. ՌԴ փոխվարչապետ Արմեն Գրիգորյանը աշխատանքային հանդիպումներ է ունեցել Կենտրոնական հետախուզական գործակալության Լենգլիում գտնվող գրասենյակում Հայ-ադրբեջանական սահմանին իրադրության փոփոխություն չի արձանագրվել Ժնևում կհանդիպեն Հայաստանի և Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարարները Ինչպիսի եղանակ է սպասվում Հայաստանում ՀՀ Պաշտպանության նախարարությունը մինչև նոյեմբերի 22-ը կանցկացնի պլանային վարժական հավաքներ Դոլարի, եվրոյի և ռուբլու փոխարժեքը՝ փոխանակման կետերում Աշխարհը փլուզվում է. տարածաշրջանում չկա մի երկիր, որ այս ցնցումից հարվածի իր բաժինը չի ստանալու. Նիկոլ Փաշինյան Հայ-ադրբեջանական սահմանին իրադրության փոփոխություն չի արձանագրվել. ՀՀ ՊՆ Ոսկու և արծաթի գներն աճել են Հնդկաստանից բերվելիք «Պինակա» կայանները համապատասխանում են ռուսական «Ուրագան» համակարգին Հայաստանն ու Ադրբեջանն այսօր քննարկում են փոխկապակցված չորս օրակարգեր. ԱԽ քարտուղար Խաղաղությունը չի կարող պարտադրվել. Տոյվո Կլաարն անդրադարձել է ադրբեջանական վերջին սադրանքին Հայաստանում հիմնվել է խխունջաբուծության առաջին ֆերման Երևանի և 6 մարզերի մի շարք հասցեներում լույս չի լինի Ժամը 18:00-ից սկսած Ադրբեջանի ԶՈւ-ն ականանետերի կիրառմամբ կրակ է բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ․ ՊՆ Մոսկվայում ԱՄՆ դեսպանատունը կոչ է արել իր քաղաքացիներին անհապաղ լքել Ռուսաստանը Ինչպիսի եղանակ է սպասվում Հայաստանում Ուկրաինա ուղարկելու համար նախատեսված ԱՄՆ-ի և Եվրոպայի զենքի պաշարները սպառվում են Դոլարի, եվրոյի և ռուբլու փոխարժեքը՝ փոխանակման կետերում Կապիտուլյացիայի համար կոնսոլիդացիայի կարիք չկա. Քոչարյան. տեսանյութ Ադրբեջանին ամերիկյան ռազմական օժանդակությունից զրկող և պատժամիջոցներ նախատեսող բանաձև է ներկայացվել նաև ԱՄՆ Սենատում ՈւՂԻՂ․ Ռոբերտ Քոչարյանի ասուլիսը Տղերք, ուշադիր եղեք, դուք արդեն գիտեք, թե ինչ արձագանք են ստանում ռուսական ձախողումները հայ-ադրբեջանական սահմանում ՀՀ սահմանների վտանգված լինելը չի չեզոքացվելու «արանքը ճղելու» կամ «Աստված կտա»-ի միջոցով, զինված ուժերի մարտունակությունը սեղմ ժամկետում պետք է կտրուկ բարձրացնել
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan