AM | RU
USD
EUR
RUB

Մենք այսօր չունենք այն ընդդիմությունը ով ի վիճակի է հանդիսանալ այլընտրանք իշխող քաղաքական համակարգին

 

Շատերի համար քաղաքականությունը բարդ կոմբինացիաների հանրագումար է, սակայն իրականում այն ենթարկվում է մի շատ պարզունակ տրամաբանության:

Ցանկացած կուսակցություն, որն իշխանության է, ձգտում է պահպանել այդ իշխանությունը և հակառակը, այն ուժը, որն ընդդիմություն է ներկայանում, փորձում է գալ իշխանության: Դա շատ նորմալ գործընթաց է, առանց որի քաղաքականություն ու կուսակցություն երևույթները կդադարեն գոյություն ունենալ:

Մի կողմ թողնենք իշխանությունը պահպանելու ձգտումը: Ցանկացած ճանապարհով այն պահպանելը, եթե ամեն ինչ օրենքի շրջանակներում է տեղի ունենում, քննադատության չպետք է ենթարկվի:

Առավել կարևոր է ընդդիմադիր ուժի իշխանության հասնելու ձգտումը քննարկելը, քանի որ նրա հետ են կապված բնակչության ընդդիմադիր հատվածի ձգտումները, ցանկություններն ու իղձերը:

Կա իշխանության գալու երեք տարբերակ: Առաջինն ամենաանցնցումն է, երբ իշխանության ես գալիս ընտրությունների միջոցով: Սակայն կյանքը ցույց է տվել, որ Հայաստանում ոչ միշտ է, որ ընտրություններն արտահայտում են հասարակության իրական մոտեցումները:

Իշխանության գալու մյուս ճանապարհն արդեն ընտրություններից հետո, հանրահավաքների, քաղաքական պայքարի (կրկին օրենքով թույլատրված եղանակներով) արդյունքում գործող իշխանություններին հեռացնելն է և արտահերթ ընտրությունների միջոցով հաղթանակի արձանագրումը:

Վերջապես խորհրդարանական կառավարման մոդելը թույլատրում է առաջնորդվել իշխանափոխության նաև երրորդ ճանապարհով: Դա իրենից կարող է չենթադրել հանրահավաքներ կամ արտահերթ ընտրություններ: Նորմալ, դասական քաղաքական համակարգի պայմաններում, տեսականորեն հնարավոր է ներխորհրդարանական պայքարի արդյունքում փոխել ուժերի հարաբերակցությունը և վերածվել փաստացի իշխանության: Առավել ևս, որ Հայաստանում նման բան արդեն տեղի է ունեցել 1990 թվականին, երբ ՀՀՇ-ին հաջողվեց ժամանակի իշխող կուսակցությունից՝ Կոմկուսից բավարար թվով պատգամավորներ հակել իրենց գաղափարներին և Գերագույն խորհրդում ապահովել հաղթանակ:

Բայց դատելով երկրում գոնե «իրավաբանորեն» ամրագրված ամենամեծ ընդդիմության առաջնորդի այսօրվա հայտարարություններից, կարելի է եզրակացնել, որ հայրենի ընդդիմության մոտ առկա է ցանկություն, իշխանության հասնելու չորրորդ տարբերակով: Այսինքն երբ գործող իշխանությունը մնում է իշխանության, սոսկ դու ես դադարում ընդդիմություն լինելուց, համագործակցելով այդ նույն իշխանությունների հետ տարբեր ձևաչափերով, այդ թվում կոալիցիայի տեսքով: Նման պրակտիկայի պակաս նույնպես Հայաստանը չի զգում (Արտաշես Գեղամյան, Արթուր Բաղդասարյան, ՀՅԴ...): Իհարկե այդ քայլին դիմելուց կարելի է բերել բազմաթիվ արդարացումներ, սկսած Արցախյան հիմնահարցից, Հայաստանի անվտանգությունից, վերջացրած տնտեսական ծրագրերի համընկնումները: Նույնիսկ կարելի է ասել, որ իշխանությունն ամբողջովին ստանձնել է իրականացնել մեր ծրագրերը: Բայց դրանից ոչինչ ըստ էության չի փոխվում: Միակ բանը, որ տեղի է ունենում այն է, որ հասարակության ընդդիմադիր հատվածը հերթական անգամ կանգնում է կոտրած տաշտակի առջև:

Այն, որ Գագիկ Ծառուկյանը հայտարարում է, որ վարչապետ ընտրելու իրավունքը տրված է ՀՀԿ-ին ու ամեն ինչ բացահայտ կերպով բարդում է ժողովրդի վրա ՀՀԿ-ի ստացած ձայների առումով, առաջինը շատ ուղղակիորեն լեգիտիմացնում է ՀՀԿ-ի ստացած ձայները ու ընտրակեղծիքների մասին խոսակցությունները վերածում զուտ բամբասանքի, երկրորդն էլ փաստացի հայտարարում է, որ իր ղեկավարած քաղաքական թիմը հրաժարվում է քաղաքական պայքարից:

Եթե այդ ամենին գումարենք Ծառուկյանի կողմից հնչեցրած ակնհայտ գովասանքի խոսքերն ուղղված կառավարության ղեկավարի հասցեին ու նաև այն, որ խորհրդարանում թվով երկրորդ ընդդիմադիր ուժը հիմնականում զբաղված է դեմագոգիկ ծրագրեր ներկայացնելով, նախորոք համոզված լինելով այդ ծրագրերի անհեռանկարությանը, ապա կարելի է փաստել, որ ցավոք սրտի մենք այսօր չունենք այն ընդդիմությունը, ով ի զորու է նպաստել խորհրդարանական համակարգի կայունացմանն ու ամրապնդմանը, ով ի վիճակի է հանդիսանալ լուրջ այլընտրանք իշխող քաղաքական համակարգին:

Մինչ այդ առանց քաղաքական մշակույթի ձևավորման, առանց քաղաքական դաշտի կայունացման ու մաքրման դժվար է հուսալ, որ մոտ ապագայում կունենանք կայացած խորհրդարանական կառավարման համակարգ:

Արման ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ

 

Լրահոս
Արմեն Սարգսյանի հայտարարությունը Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության Գործադիր մարմնի հայտարարարությունը Վարչապետի հրահանգը քրեաիրավական գնահատմամբ, Սահմանադրական կարգի տապալում է Արշավիր Ղարամյան. Լևոն Հայրապետյանի ծանր օրերին, նախագահ Սահակյանն արել է ամեն ինչ՝ հնարավորն ու անհնարինը. Տեսանյութ Ովքե՞ր են ատելություն տարածում արցախցիների դեմ Ազատության հրապարակում հարձակվել են Հրանտ Մարգարյանի վրա Դատարանը չբավարարեց Թվադյանին կալանավորելու վերաբերյալ քննիչի միջնորդությունը Աֆղանստանում պայթյունի հետևանքով հինգ երեխա է մահացել Առաջիկայում Ռոբերտ Քոչարյանը հնարավորություն կունենա հանդիպել իր աջակիցների հետ. Վիկտոր Սողոմոնյան ՀՅԴ ԳՄ. Գործադիր իշխանությունը պարտավոր է հետևողական միջոցներ ձեռնարկել Երկրաշարժ՝ Հայաստանում Ռոբերտ Քոչարյանի փաստաբանը մեկնաբանեց խափանման միջոցը փոխելու մասին դատարանի որոշումը Ռոբերտ Քոչարյանը ազատ կարձակվի Արցախա-ադրբեջանական հակամարտ զորքերի շփման գոտում հակառակորդը հրադադարի պահպանման ռեժիմը խախտել է շուրջ 80 անգամ Արա Զոհրաբյան. Իշխանության ներկայացուցիչները պետք է զսպվածություն ցուցաբերեն Բողոքի ակցիա՝ Ռոբերտ Քոչարյանի վճռի հրապարակումից առաջ. ՈՒՂԻՂ Քոչարյանի պաշտպանը կոչով դիմեց Փաշինյանին Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունը Իրանի և Ռուսաստանի կողմից կարող է ընկալվել որպես շանտաժային. Կարեն Բեքարյան Փաստաբան. Պատգամավորի հայտարարությունն ուղղակի կոչ է տապալել սահմանդրական կարգը Ալումյան. Իրավիճակն, իրոք, ծայրահեղ լարվել է ՀՀ ԱԺ իշխող խմբակցության պատգամավորը հրապարակավ մտահոգիչ տեղեկություն է հայտնել Ռոբերտ Քոչարյանի պաշտպանական խմբի անդամ Հայկ Ալումյանի ասուլիսը Ադրբեջանը վստահեցրել է ՈՒԵՖԱ-ին, որ Հենրիխ Մխիթարյանի անվտանգությունը Բաքվում երաշխավորված է Հարցում. թուրք աղջիկները չեն ցանկանում ընտանիք կազմել ադրբեջանցի տղաների հետ Արշավիր Ղարամյան. Վաղը ուշ է լինելու «Ժամանակ». Արմավիրի թիվ 5 դպրոցի տնօրենը ի՞նչ է ստիպել ծնողներին «Հրապարակ». Կառավարման համակարգում «փշերի» վրա են «Ժամանակ». Էջմիածնի քաղաքապետը կրկին սկանդալի մեջ է հայտնվել «Փաստ». Կոտայքի մարզպետի եղբայրը քաղաքացու է ծեծի ենթարկում ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Մայիսի 18 Հունաստանը Թուրքիայից պահանջել է դադարեցնել ապօրինի գործողությունները Կիպրոսի տնտեսական գոտում «Տիգրանակերտ»-ում տեղի է ունեցել մարտական հրաձգությամբ գումարտակային մարտավարական զորավարժություն Չավուշօղլու. «Հենց Ռուսաստանը պատրաստ լինի S-400-ները մատակարարել, մենք կվերցնենք դրանք» Փաշինյանը՝ Բակո Սահակյանի՝ Քոչարյանին ազատ արձակելու խնդրանքի մասին Փաշինյանն ու Պուտինը կհանդիպեն Սանկտ Պետերբուրգում Երթուղային տաքսիների և ավտոբուսների վարորդներին Օրհնած խաչեր կբաժանվեն Փաշինյանը խոստանում է չդանդաղեցնել Ղարաբաղի հարցով Ադրբեջանի հետ բանակցությունները Դատարանը Վաչագան Ղազարյանի օգտին որոշում է կայացրել Քոչարյանի փաստաբաններն ասուլիսի տեսանյութեր հրապարակեցին Էմին Թորոսյանը նշանակվել է Պատանի հանդիսատեսի թատրոնի տնօրեն
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan