AM | RU
USD
EUR
RUB

Կառավարության գործունեությունը խոսում է խնդրին անլուրջ մոտենալու մասին. տնտեսագետ

 

ԵՐԵՎԱՆ, 15 ՄԱՐՏԻ, Tert.amԿորոնավիրուսով պայմանավորված տնտեսական վտանգների մասին Tert.am-ը զրուցել է տնտեսագետ, ԳՀԴ ԳՄ Էկոնոմիկայի և ֆինանսների նախագահ Արմեն Գրիգորյանի հետ: Նրա կարծիքով մեր կառավարությունը առկա մարտահրավերներին հակազդելու ո՛չ առողջապահական, ոչ էլ տնտեսական քայլեր չի անում:

Պարոն Գրիգորյան, ի՞նչ հետևանքներ կարող են ունենալ Հայաստանի տնտեսության վրա նավթի և պղնձի գների անկումը՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Հայաստանն ամենաշատը պղնձի հումք է արտահանում, և 2019թ. պղնձի հումքի արտահանման ծավալները 30 տոկոսով աճել էին։ Վերջապես, ի՞նչ հետևանք կարող է ունենալ ռուբլու արժեզրկումը ՀՀ տնտեսության վրա:

Սկզբի համար պետք է ասեմ, որ Ձեր նշած երեք կոմպոնենտները պետք է գնահատել առանձին: Դիցուք, պղնձի դեպքում 2019թ. նախորդ տարվա նկատմամբ արդյունահանվել է շուրջ 82.6 հազար տոննա պղնձի խտանյութ: Պատկերը նույն է ոչ միայն պղնձի, այլև ցինկի և մոլիբդենի խտանյութերի արդյունահանման պարագայում: Սա նույնպես մտահոգիչ է: Ինչևէ, ըստ էության, առկա է մի վիճակ, որտեղ ունենք մեծ ծավալների արտահանում և ցածր գներ: Տնտեսագիտական գիտելիքներ անհրաժեշտ չէ, որ հասկանանք՝ ընդերքից հանվել է շատ և դրա դիմաց կստացվի քիչ եկամուտ: Սա կազդի արդյո՞ք, իհարկե, կունենա բացասական ազդեցություն: Նավթի գների անկումն էլ ունի իր պատճառները՝ քաղաքական և տնտեսական: Քաղաքականը հիմնականում կապված է նավթարդյունահանող մի շարք երկրների նկատմամբ պատժամիջոցներից: Տնտեսական կոմպոնենտը կապված է նաև կորոնավիրուսով պայմանավորված տեղաշարժերի նվազումով, նվազել է սպառումը, պահանջարկը թուլացել է: Մյուս կողմից պետք է հստակ ընդգծել, որ Հայաստանը հանդիսանում է նավթամթերք ներմուծող երկիր, ուստի պետք է նավթի գնանկումն իր դրսևորումներն ունենա նաև մեր երկրում ձևավորված գների վրա, ինչը դեռևս նկատելի չէ: Հայաստանը, լինելով Ռուսաստանի գործընկերը և ունենալով սերտ տնտեսական կապեր, անմասն չէ ռուբլու փոխարժեքի անկման ազդեցությունից: Մեր երկրից բազմաթիվ են ՌԴ արտագնա աշխատանքի մեկնողները, ովքեր կկրեն ֆինանսական վնասներ: Բացի դա՝ վնասներ կկրի նաև հայաստանյան բիզնեսը, քանի որ ՀՀ-ից ՌԴ արտահանումների ուղեկցող փաստաթղթերը դուրս են գրվում նաև ռուբլով: Ուստի, վճարման և փոխանակման ընթացքում փոխարժեքային անկայունությունները բացասաբար են ազդում:

Իրանի հետ սահմանն է փակ, հիմա էլ Վրաստանը, սա ի՞նչ հետևանք կարող է ունենալ, արդյո՞ք կառավարությունը կատարում է առկա մարտահրավերներին հակազդելու քայլեր։

-Ցանկացած երկրի տնտեսության համար վատ է, երբ փակվում են սահմանները, հատկապես մեր նման երկրների համար: Մենք մեր հարևաններից բարեկամական հարաբերություններ ունենք Իրանի և Վրաստանի հետ: Որքան երկար փակ մնա, այնքան ազդեցությունը մեծ կլինի: Հուսով եմ, որ վիրուսի տարածման կանխարգելման այս միջոցառումները երկար չեն տևի: Մեր կառավարությունն առկա մարտահրավերներին հակազդելու ո՛չ առողջապահական, ոչ էլ տնտեսական քայլեր չի անում: Երբ ամբողջ աշխարհը վիրուսի տարածման դեմն առնելու հնարավորություններ ու ելքեր է փնտրում, մեր կառավարությունը նախաձեռնել է հանրաքվե, կազմակերպում է հանրահավաքներ, մարդկանց հավաքում իրար գլխի ու հայտարարում՝ այս վիրուսից հնարավոր է տնտեսական օգուտներ ունենալ: Մարտահրավերներն այլ կերպ են մեկնաբանվում, թիրախները սխալ են և անօգուտ:

Այո, վարչապետը հայտարարեց, թե կորոնավիրուսի հետևանքով ստեղծված իրավիճակը ՀՀ տնտեսության համար, բացի խնդիրներից կբացի նաև հնարավորություններ, Դուք նման հնարավորություններ տեսնո՞ւմ եք. վարչապետը դա պայմանավորեց համաշխարհային շուկայում հնարավոր վերադասավորումներով:

Ի՞նչ հնարավորության մասին է խոսքը: Կորոնավիրուսը աղետ է դարձել ամբողջ աշխարհի համար: Եթե դրանից ազատվելու խնդիր ձևակերպեին, պետական քաղաքական պատվեր իջեցնեին ՀՀ ԳԱԱ-ին, ներգրավվեին մասնագիտական շրջանակներին, տրամադրվեր բյուջե և սահմանվեր սպասվող արդյունքը, ապա կասեի՝ կա այդպիսի հնարավորություն: Իսկ մեր իշխանություններն այլ կերպ են մոտենում՝ ԳԱԱ-ն հարվածի տակ է, հնչել են բազմաթիվ անարձագանք-մտահոգություններ, հրամանները տալիս են համացանցով: Առհասարակ սկսել են պետությունը կառավարել համացանցով: Ես իսկապես չգիտեմ, թե վարչապետն ինչ է նկատի ունեցել՝ ասելով հնարավորություն և համաշխարհային շուկայի վերադասավորումներ:

Առաջարկ եղավ բանկերում վարկերը սառեցնել երեք ամսով, ի՞նչ կարծիք ունեք այս առաջարկի մասին:

Շատ ճիշտ առաջարկ են արել, ոչ թե երեք ամսով, այլ ավելի երկար ժամկետով է պետք: Մարդկանց հիմա պետք է ազատել բանկեր այցելելու պարտականություններից, սահմանափակել շփումները: Արդեն կա բանկ և վարկային կազմակերպություն, որոնք սահմանել են այսպես ասած վարկային արձակուրդ: Սա ողջունելի նախաձեռնություն է: Այստեղ իր կտրուկ խոսքը պետք է ասեր ԿԲ-ն: Կենտրոնական բանկն անդրադարձել է՝ կոչ անելով անցնել վճարումների անկանխիկ առցանց համակարգին և հորդորել է, որ վարկառուների և բանկերի միջև կապ ստեղծվի, որ հետագայում խնդիրներ չծագեն: Բայց պետք է խնդիրը լուծել կոնկրետ գործիքով: Մարզաբնակ մեր հայրենակիցները գտնվում են վարկերի ծանրության տակ և նրանց գերակշռող մասը հնարավորություն չունի օգտվել առցանց համակարգերից: Այնպես որ, այս խնդրի լուծումը նույնպես իշխանությունների կողմից վարվող քաղաքականության տիրույթում է:

Կարանտին պե՞տք է հայտարարվի, թե ոչ:

Կարանտին պետք է լիներ, չպետք է թույլ տրվեր կորոնավիրուսի անկանխատեսելի տարածումը: ՀՀ ժամանած բոլորին պետք է մեկուսացնեին, ոչ թե ասեին՝ գնացեք, ինքնամեկուսացեք: Ինչպես մասնագետներն են ասում, այդ հիվանդությունն ունի գաղտնի շրջան և Իտալիայի չվերթից անցել է ավելի քան մեկ շաբաթ, բայց այդ չվերթի հետ կապ ունեցող մարդկանց մոտ կորոնավիրուսի ախտանիշներ են ի հայտ գալիս: Այսինքն՝ վարակի գաղտնի շրջանում գտնվողների շրջանակը ավելի է մեծացել, ինչը կարծում եմ, ցավոք սրտի, նորից ի հայտ կգա, երբ անցնի որոշակի ժամանակ: Սա խոսում է խնդրին անլրջությամբ մոտենալու մասին: Բոլորն են հիշում, թե ինչպիսի հայտարարություններ էին հնչում իշխանության պատասխանատու ներկայացուցիչներից, երբ դեռ չկային դեպքեր, բայց առաջին դեպքերի հետ միանգամից երևաց իշխանության անպատրաստ լինելը: Ինչևէ առողջություն եմ մաղթում բոլոր հիվանդներին և օգտվելով առիթից կոչ եմ անում առանց խուճապի գործել ինչպես ասում են մասնագետները:

Լրահոս
Հենց հիմա մեր զորքը պետք է տանել, տեղադրել ադրբեջանական զորքի դիմաց Պատերազմի ընթացքում Վ. Մանուկյանը և Դ. Շահնազարյանը հանդես եկան փրկօղակ լուծման առաջարկով. «Այլընտրանքային նախագծեր» Ֆիզուլիում ականի պայթյունից զոհվել է 5 ադրբեջանցի Ու՞մ շնորհակալ լինեն, գերագույն գլխավոր հիստերիկի՞ն, ով աղետ բերեց իրենց գլխին Եվրոպական դատարանն Ադրբեջանից պահանջել է փաստաթղթավորված տեղեկություն հայ գերիների մասին. դրա համար ժամկետներ են սահմանվել Անհետ կորած ու գերի զինծառայողների ծնողների ակցիան Կառավարության դիմաց. ՈՒՂԻՂ Մեր տղերքին կվերադարձնենք, հետո կլուծենք սրանց հարցերը. Ռ. Մխիթարյան (տեսանյութ) Մոտ 1000-1200 հեկտար նռան այգիներ ենք կորցրել, 45-50 հազար հեկտար` հացազգիների դաշտեր. Հրաչ Բերբերյան Ռուսական կործանիչները հարվածել են Լաթաքիայում ջիհադական հենակետերին Այսօր Հայաստանում չկա իշխանություն, որ ի վիճակի է զբաղվել գերիների խնդրով ՀԱՊԿ անդամ երկրների արտգործնախարարները դեկտեմբերի 1-ին կմասնակցեն տեսակոնֆերանսի Մտավորականները ակցիա են անում Շառլ Ազնավուրի հրապարակում. ՈՒՂԻՂ Ֆեյքերի բանակը «քսի» է տրվել նաև մեզ վրա. Զինծառայողի մայր Ուկրաինան զորավարժությունների ժամանակ օգտագործել է արցախյան պատերազմում «աչքի ընկած» թուրքական ԱԹՍ-ները. Военный Обозреватель Պետք չէ սպասել, որ Նիկոլ Փաշինյանը կմոտենա հացադուլ հայտարարած Գեղամ Մանուկյանին. Սաթիկ Սեյրանյան Էլինար Վարդանյան. Ռազմական դրությունը պետք է վերացվի Առաջիկա օրերին ՀՀ տարածքում ջերմաստիճանը կբարձրանա 2-3 աստիճանով Արցախի շարքային քաղաքացու գլխավոր հույսը ռուս զինվորն է. Սենոր Հասրաթյան Խմբագիրներն այցելել են հացադուլ հայտարարած Գեղամ Մանուկյանին. ՈՒՂԻՂ Արմեն Սարգսյանը մասնավոր այցով​ մեկնել է​ Ռուսաստանի Դաշնություն Ժամկետային զինծառայողների ծնողները ակցիա են անում Կառավարության մոտ. ՈՒՂԻՂ Պոմպեոն հայտարարել է, որ ՌԴ-ի ու Չինաստանի դեմ սահմանված պատժամիջոցների պատճառն Իրանին ցուցաբերված աջակցությունն է «Իսրայելցի գործակալները, անկասկած, կանգնած են իրանցի գիտնականի սպանության ետևում». ամերիկացի վերլուծաբան «Փաստ»․ Երկրում անիշխանություն է, իսկ իշխանավորները շարունակում են աթոռներից կառչած մնալ «Հրապարակ». «Ֆեյքերի բանակին» փոխարինել են պետական աշխատողները «Փաստ»․ Իշխանությունները «մոբը» դարձրել են քաղաքական գործիք «Փաստ»․ Իշխանավորները մտահոգ են իրենց «ապագայով» «Հրապարակ». ՊՆ-ում էլ է անիշխանություն «Հրապարակ». Մոտ 25 հազար արցախցի տնազուրկ է դարձել ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Նոյեմբերի 28 Հայաստանում արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների անցկացումն այսօր առավել քան անհրաժեշտ է. Միքայել Համբարձումյան Հայաստանի դատարանները վերահաստատում են Նիկոլ Փաշինյանին ապօրինություններում չաջակցելու վճռականությունը. Իշխան Սաղաթելյան Հասարակության մեջ ձևավորվել է գրեթե 100 տոկոսանոց կոնսենսուս. Արթուր Վանեցյան Պատասխան տվողների առաջին շարքում դատավոր Կարեն Ֆարխոյանն է լինելու Հայ ռազմագերիների նկատմամբ անմարդկային խոշտանգումներն ու վայրագությունները վկայում են Ադրբեջանի վարած հայատյաց քաղաքականության մասին․ The Greek City Times Պուտինը հայտնել է, որ հեռախոսային կապ ունի Փաշինյանի և Ալիևի հետ Նիկոլ Փաշինյանի տխրահռչակ հեռուստաուղերձը ևս մեկ անգամ ի ցույց դրեց նրա թշվառ վիճակն ու ավարտված քաղաքական ապագան. Արթուր Վանեցյան Քննչական կոմիտեն մեղադրանք է առաջադրել Արա Սաղաթելյանին Հավաքների ազատության արգելքն այլևս վերացված է Մարիա Զախարովան խոսել է ղարաբաղյան խնդրի կարգավորման շուրջ Թուրքիայի հետ ՌԴ-ի շփումների մասին
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan