AM | RU
USD
EUR
RUB

Պետք է արձանագրել կարանտինի ձախողման փաստը. տնտեսագետ

 

ԵՐԵՎԱՆ, 4 ՄԱՅԻՍԻ, Tert.amՕրերս ԱԺ-ի կողմից ընդունված Բյուջեի նախագծի, մեղմացվող սահմանափակումների, տնտեսության վիճակի և այլ հարցերի շուրջ Tert.am-ը զրուցել է տնտեսագետ, ՀՅԴ Ֆինանսների և էկոնոմիկայի հանձնախմբի նախագահ Արմեն Գրիգորյանի հետ:


- Պարոն Գրիգորյան, օրերս ԱԺ-ում Ֆինանսների նախարար Ատոմ Ջանջուղազյանը ներկայացրեց «ՀՀ 2020 թվականի պետական բյուջեի մասին» օրենքում փոփոխություն և լրացումներ կատարելու մասին և կից ներկայացված օրենքների նախագծերը: Նա նշեց, որ հաշվի առնելով ներքին և արտաքին շոկերի առկայությունը, կունենանք 2 տոկոս անկում, ինչպես նաև համավարակի տնտեսական ազդեցությունը մեղմելու համար նախատեսվում է ներգրավել լրացուցիչ պարտքային միջոցներ: Ինչպե՞ս եք գնահատում այս նախագիծը, ի՞նչ այն կտա մեզ, ի՞նչ է սպասվում:

- Իշխանությունների ամենատարբեր ներկայացուցիչներ 2020 թվականի բյուջեն գնահատում էին, որպես հեղափոխական բյուջե: Բոլորը կարծես, թե միաբերան փորձում էին մեր հանրությանը բացատրել, համոզել, որ 4․9 տոկոս կանխատեսվող տնտեսական աճը հեղափոխական է: Իմիջիայլոց, տարօրինակ է հիմա քննարկել այսպիսի փոփոխություններ մի քանի պատճառներով. համավարակի հնարավոր զարգացման սցենարները հասկանալի չեն, դրա տված վնասները դեռևս գնահատված չեն: Պարոն Ջաջնջուղազյանն անկումը բացատրեց հետևյալով՝ համավարակի ազդեցության հետևանքով գործընկեր երկրներում տնտեսական աճը դանդաղել է, մետաղների համաշխարհային գների և նավթի համաշխարհային գների անկում կա, և ռուսական ռուբլու արժեզրկումը գնահատվել է որպես արտաքին ցնցում, արտաքին պահանջարկի թուլացում, զբոսաշրջիկների կրճատում, տրանսֆերտների կրճատում և այլն, և որ այդ ամենն ուղիղ ազդեցություն ունի ՀՀ տնտեսության վրա:

Կանխատեսվող 4․9 տոկոս աճն էլ չի լինելու, դա արդեն պարզ է, կանխատեսվում է 2 տոկոս անկում, ինչը պատճառ է դարձել, որպեսզի համավարակի մեղման նպատակով փոփոխություն նախաձեռնեն 2020 թվականի բյուջեում: Սույն բյուջեում դեֆիցիտը կազմում է 160․7 մլրդ դրամ, առաջարկվում է այն դարձնել շուրջ 324․0 մլրդ դրամ: Իշխանություններն ասում են՝ ժողովուրդ ջան, որպեսզի ձեր համար աջակցության ծրագրեր իրականացնենք, համավարակի ազդեցությունը մեղմենք, պետք է վարկ վերցնենք, այդ միջոցներն ուղղենք ֆինանասական շուկա, դուք էլ գնացեք, օրինակ, զրո տոկոսով վարկեր վերցրեք, հետո կփակեք այդ վարկերը ևմեր վերցրած պարտքերը: Սա հասկանալի մոտեցում չէ: Հիշում ենք նաև, որ 2019 թվականի բյուջեն, երբ պրոֆիցիտով էր փակվում, դեկտեմբերի 12-ին ԱԺ-ն 4 վարկային համաձայնագիր ընդունեց և պետության պարտքն ավելացրեց 152․0 մլն դոլարով, հիմնավորումն այն էր, որ բյուջեն օրենք է և պետք է այն կատարվի, ինչո՞ւ այսօր այդ ավել միջոցները չեն օգտագործվում: Ի վերջո բոլոր պարտքերը փակելու է մեր ժողովուրդը: Հասկանալի չէ նաև, երբ կանխատեսում են, որ եկամուտները պակաս կլինեն 1․695 տրիլիոն դրամից, բայց ոչ մի կերպ չեն ուզում վերանայել 1․856 տրիլիոն ծախսերը: Իսկ ծախսերը կրճատելու տեղ կա, դա պարտադիր կուտակային համակարգին ուղղված միջոցներն են, կրճատել գործուղումներն ու պարգևավճարները:

- Եվրոպական կենտրոնական բանկի կանխատեսումների համաձայն` 2020 թվականի ընթացքում Եվրամիության տնտեսական գոտում գրանցվելու է 5-12 տոկոս անկում: Այս ֆոնին արդյո՞ք ՀՀ իշխանությունը պետական ռեսուրսներն արդյունավետ է ծախսում:

- Համաշխարհային բոլոր կազմակերպությունները հիմա կանխատեսումներ են անում, հետո վերանայում իրենց կանխատեսումները: Հասկանալի է, որ տնտեսական անկման պատճառը նոր տեսակի կորոնավիրուսն ու դրա ազդեցությունն է: Այսինքն՝ տնտեսական վիճակի վատթարացման պատճառները չունեն տնտեսական հիմքեր: Հետևաբար ես չեմ հավատում այդ գնահատումներին: Նույն ռուբլու փոխարժեքը տատանվում է․ դոլարի նկատմամբ արժևորվել է 10 և ավելի ռուբլով: Այնպես որ ամեն ինչ այնքան միանշանակ չէ: Ի վերջո գործ ունենք հարկադրված սահմանափակումների հետ: Իսկ Հայաստանի իշխանությունների ծախսերի արդյունավետությունը դեռ կգնահատվի: ՀՅԴ մոտեցումներ հրապարակել ենք մարտի 23-ին, այն իր մեջ ուներ ծախսախնայող հստակ կետեր, դրանով ասում էինք, որ չպետք է վարկ տրամադրել ընկերություններին, որ աշխատավարձ և հարկ վճարվեն, չպետք է ֆինանսական շուկային հարստացնել, իսկ տնտեսական գործունեություն իրականացնողներին թողնել պարտքերի և վարկերի տակ: Անցել է մոտ մեկուկես ամիս և հիմա նորից կարող ենք անել այն պնդումը, որ ոլորտներ կան՝ ուղղակի ուշքի չեն գա և չպետք է վարկով խեղդել նրանց: Անհրաժեշտ է ուղիղ աջակցության գործիքներ կիրառել և ձգել գոտիները:

- Արդյո՞ք տնտեսական զարգացումներն են պատճառը, որ իշխանությունը մեղմացրեց սահմանափակումները: Ի՞նչ հարց է լուծում կառավարույթունը, օրինակ, բացօթյա սրճարանների գործունեությունը թույլ տալով:

- Որոշմանը կտամ բացառապես քաղաքական գնահատական, սահմանափակումները թուլացվում են, քանի որ կան դժգոհություններ հանրության շրջանում: Պետք է արձանագրել կարանտինի ձախողման փաստը: Երբ մարտի 16-ին արտակարգ դրություն հայտարարվեց ՀՀ-ում առկա էր 45 վարակակիր, այսօր արդեն ունենք երեք տասնյակից ավել զոհեր և 2300-ից ավելի վարակակիր: Իշխանությունները օրինակ են բերում այն երկրներին, որտեղ աստիճանաբար սկսվել է սահմանափակումների մեղմման պրոցես, բայց չեն ասում, որ այդ երկրներում վարակը իր պիկից սկսել է նվազել, իսկ մեր երկրում դեռ աճում է, իսկ աճի տեմպերն անհանգստացնող են: Կարծում եմ՝ երկու ամիսը լրիվ բավարար էր վարակի օջախները լոկալիզացնելու համար, փակելու միայն այդ օջախները և մյուս հատվածներում թույլատրելու տնտեսական գործունեությունը: Հիմա ունենք մի վիճակ, երբ վարակն աճում է, իսկ տնտեսությունը կաթվածահար եղած է: Հետևաբար սահմանափակումների մեղմացումը իշխանությունների դեմ հնարավոր դժգոհությունը զսպելն է: Սրճարաններն ու առհասարակ հանրային սննդի ոլորտն ամենաշատ տուժված սեգմենտն է:

-Այս երկու ամսվա ընթցքում որքանո՞վ տուժեց սպասարկման ոլորտը, ի՞նչ եղավ այս ոլորտի հետ ու կառավարության աջակցությունը որքանո՞վ էր արդյունավետ:

- Սպասարկման ոլորտը, ռեստորանները, հյուրանոցները, տուրիստական ընկերությունները և նմանատիպ մյուս ոլորտները ամբողջությամբ կազմալուծվել են: Այստեղ դիմանալը դժվար է: Չկա հաճախորդ, չկան ամրագրումներ, կան չեղարկված ամրագրումներ, հետևաբար ուշքի գալը դժվար է լինելու: Կառավարության կողմից տրամադրված աջակցության տնտեսական բաղադրիչով, այն է՝ տրամադրել վարկեր արտոնյալ պայմաններով, ոչնչով չեն օգնելու, սոցիալական կոմպոնենտով աշխատակիցներին որոշակի չափով գումար տրամադրելը կարևոր է, բայց կարճ ժամանակի լուծում: Պետք է այս ոլորտներին հնարավորություն տալ, տրամադրել վարկային և հարկային արձակուրդներ: Ընկերություններ կան, որ գույք չունեն, գործում են վարձակալված տարածքներում, իսկ հիմա լուծարման պրոցեսում են: Զբոսաշրջության ոլորտի շրջանառությունը 2019 թվականին ավելի քան 36.0 մլրդ դրամ էր, իսկ 2020 թվականին բնականաբար չի լինելու, արդեն չորս ամիս անցել է: Մի շեշտադրում անեմ գյուղատնտեսության մասին․ այս ոլորտը հիմա ամենակարևորն է, այստեղ պետք է ուղղվեն միջոցներ, խնդիր դրվի լուծելու պարենային պաշարների ավելացումը, աջակցության ծրագիրը պետք է իրականացվեր ուղիղ:

Լրահոս
Հրապարակվում է Գ. Ծառուկյանի խափանման միջոցը քննող դատավորի ինքնաբացարկի վերաբերյալ որոշումը. ՈՒՂԻՂ Ես բոլոր դատավորների ներկայությամբ ասել եմ՝ երբ որոշեք, որ ես չեմ, կգաք ու կասեք. Հրայր Թովմասյան ԿԳՄՍՆ-ԲՈԿ փողոցային բազարն ավարտվեց արդարության պարտությամբ Գագիկ Ծառուկյանի պաշտպաններն ինքնաբացարկի միջնորդություն են ներկայացրել խափանման միջոցը քննող դատավոր Մարտիրոսյանին Գայանե Աբրահամյանը վայր է դնում մանդատը ՍԴ փակ նիստում շարունակվում է նախագահի և փոխնախագահի ընտրությունը. ՈՒՂԻՂ Քաղաքական հաշվեհարդար է այն, ինչ այսօր կատարվում է Գագիկ Ծառուկյանի, ԲՀԿ-ի հետ. Նաիրա Զոհրաբյան (տեսանյութ) «Ադեկվադ» միաբանության անդամ Կոնստանտին Տեր-նակալյանի ասուլիսը՝ ՍԴ նախագահի ընտրության վերաբերյալ. ՈՒՂԻՂ ՀՀ պաշտպանության նախարար Դավիթ Տոնոյանն աշխատանքային այցով ՌԴ-ում է. ՊՆ խոսնակ Անվտանգային սպառնալիքների կտրուկ աճ կա. Տիգրան Աբրահամյան Նիկոլ Փաշինյանը նոր պաշտոն տվեց Արմեն Փամբուխչյանին Գոնե մեկ անգամ, Փաշինյան Նիկոլը իրեն բնորոշ ոճով ունա՞կ է պատասխան հնչեցնել մեր իրական թշնամուն. Ա. Հովհաննիսյան Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակվելու դեպքերը զգալի ավելացել են Եթե իշխանությունը գնա ստոր քայլի և կալանավորի Ծառուկյանին, հանրահավաքը շատ ավելի հուժկու է լինելու. Արսեն Բաբայան Իշխանությունները երազանքի մեջ են, թե 2018-ի ապրիլ-մայիսի տրամադրությունների ներքո են գտնվում. Արծվիկ Մինասյան (Տեսանյութ) Ազատություն TV-ին չի անդրադարձել Կառավարության շենքի մոտ քաղաքացիների հացադուլին. «Մեդիա պաշտպան» Տրամադրությունս բարձ ա, Ծառուկյանին ինչ ա եղել, հարց չկա, թող կալանավորեն. Գագիկ Ծառուկյան ՍԴ փակ նիստում շարունակվում է նախագահի և փոխնախագահի ընտրությունը. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ Դատարանը քննում է Գագիկ Ծառուկյանի խափանման միջոցի հարցը. ՈՒՂԻՂ Չէի՞ն կանխատեսում, որ թշնամուն ուղղված խնդրանքները հրապարակվելու են. Միհրան Հակոբյան «Ժողովուրդ»․ Մի խումբ պաշտոնյաներ, այդ թվում՝ ԿԳՄՍ նախարարը, փորձում են ազգային արժեքները տարրալուծել «Հրապարակ»․ Բզկտված հասարակություն․ ոստիկանն այլևս մերը չէ «Ժողովուրդ»․ Ի՞նչ փուլում է ՀՀ-ԵՄ համաձայնագիրի վավերացման գործընթացը «Իրատես». Փաշինյանը հիմա էլ Արսեն Թորոսյանի սխալներն է խմբագրում «Իրատես». ՀԱԿ-ականների դժգոհությունը Փաշինյանից ավելի է մեծացել «Ժողովուրդ»․ ՍԴ նախագահի ընտրության երկրորդ փուլ կլինի. կրքերը թեժանում են «Փաստ». Պոպուլիստական իշխանությունների ձախողման անատոմիան «Հրապարակ». Փաշինյանի թիմը, պարզվում է, աղքատությունը ոչ միայն սեփական գլխում է հաղթահարել, այլև կենցաղում «Հրապարակ». ԲՀԿ-ի դեմ արշավը նոր ծավալներ է ստանում «Փաստ». Արտոնյալ են նրանք, ովքեր փառաբանում են Փաշինյանին «Փաստ». Փաշինյանն իր հսկողության տակ է պահում. պետք է քաղաքական գնահատականներ լինեն ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Սեպտեմբերի 25 Վարչապետի աշխատակազմը մեկ անձից գնման ընթացակարգով պայմանագրեր է կնքել մի քանի ընկերությունների հետ Այսօր մեկ անգամ ևս ազատման դիմում եմ գրել, որը վարչապետն ընդունել է. Սմբատ Գոգյան Գեորգի Ավետիսյանն ազատվել է ՍԱՏՄ ղեկավարի պաշտոնից Ղարաբաղյան հակամարտությունն ու Էրդողանի պլան-մինիմումը. Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան Կորոնավիրուսային վարակից երկու պայմանագրային զինծառայող է մահացել․ դատախազությունը հաստատում է ՍԴ նախագահի պաշտոնում ինքնաառաջադրվել է Երվանդ Խունդկարյանը. Է. Շաթիրյան (տեսանյութ) Սաթիկ Սեյրանյան. Թույլ չտվեցի, որ Փաշինյանը շոուն շարունակի (Տեսանյութ) ՍԴ նիստը կրկին ընդմիջվեց, կշարունակվի վաղը. նախագահի միակ թեկնածուն այս պահին Երվանդ Խունդկարյանն է
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan