AM | RU
USD
EUR
RUB

Հայկական կողմի համար կենսական անհրաժեշտություն ունի Ռուսաստանի հետ գործողությունների համակարգումը. Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան

 

ԵՐԵՎԱՆ, 20 ՀՈՒՆՎԱՐԻ, Iravunk.com«Իրավունք»-ը զրուցել է քաղաքագետ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյանի հետ.

_ Ըստ Ձեզ, ո՞րն է պատճառը, որ մոսկովյան եռակողմ հանդիպման արդյունքում հայ գերիների հարցում առաջընթաց չգրանցվեց` չնայած մինչ հանդիպումը Փաշինյանն այդ հարցը նշում էր` որպես առաջնահերթություն:

-Իմ տեղեկատվությամբ` Ալիեւը հանդիպման ժամանակ նույնիսկ չի քննարկել Փաշինյանի առաջնահերթյունները: Մինչ Մոսկվայի հանդիպումը ռուսական կողմը ակտիվ աշխատանք է տարել պաշտոնական Երեւանի հետ այդ հանդիպման ընթացքում գերիների հարցը ներկայացնելու պահանջով` որպես առաջնահերթություն եւ հիմք` նոյեմբերի 9-ին ստանձնած պայմանավորվածությունները իրագործելու համար: Ռուսաստանը Փաշինյանի կողմից առաջ բերված նախապայմանով ցանկանում էր դանդաղեցնել թուրք-ադրբեջանական տանդեմի գործունեության տեմպը մեր տարածաշրջանում, որի հետեւանքով նրանց դիրքերը բավականին ամրապնդվում էին Հարավային Կովկասում:

Բայց երբ Ալիեւն եկավ իր օրակարգով, Փաշինյանը ոչինչ չասաց: Ալիեւն հայտարարեց, որ իրենց շահերը` սահմանների ապաշրջափակումն է, տնտեսական կապերն են եւ այլն: Բայց ինչպես բոլորս արդեն հասցրել ենք համոզվել, կոմունիկացիների բացումը փաստացի որեւէ կերպ չի նպաստելու հայկական կողմի տնտեսության զարգացմանը: Դրանք շատ երկար ուղիներ են` Ադրբեջանի սահմանների ողջ երկայնքով, Բաքվով` Դագեստան: Այստեղ կարեւորը Ադրբեջանի կապն է Նախիջեւանի եւ Թուրքիայի հետ: Մենք ականատես դարձանք Նիկոլ Փաշինյանի հերթական պարտվողական խայտառակ պահվածքին, քանի որ չի իրականացվել ոչ մի պայման, որը Փաշինյանն անձամբ է ներկայացրել որպես առաջնահերթություն:

- Իր ելույթում Փաշինյանը նշեց, որ Ղարաբաղյան հակամարտությունը դեռեւս լուծված չէ եւ Ղարաբաղի կարգավիճակը հետագայում դեռեւս պետք է որոշվի, սակայն Ալիեւը նշել էր, որ Ղարաբաղը Ադրբեջանի կազմում չի ունենալու որեւէ կարգավիճակ: Կարգավիճակի հարցով ինչպիսի՞ զարգացման սցենարներ կարող են լինել:

- Սցենարները շատ տարբեր կարող են լինել: Եւ ցավոք սրտի, ոչ օպտիմիստական: Ակնհայտ է, որ Արցախում հասնել հաջողության ուժային մեթոդներով կամ պահել եղած դիրքերը, հնարավոր չէ: Եղել է դավաճանություն, որի հետեւանքով մենք լքել ենք մեր հայրենիքի մեծ տարածք` հանձնելով Արցախի` ստրատեգիական կարեւոր շրջաններ` Քարվաճառի եւ Քաշաթաղի շրջանները: Այս դավաճանության հետեւանքով Արցախի ողջ բնակչությունը, կարելի է ասել, մնացել է պատանդի կարգավիճակում: Եւ վերականգնել իրավիճակը այսպիսի պարտությունից հետո շատ դժվար կլինի: Ցավոք, տեսնում եմ, որ Հայաստանի իշխանությունը շարունակում է զիջումների գնալ: Եւ հիմա արդեն կա տեղեկատվություն, որ Հայաստանի իշխանությունները Արցախից հանում են զորքերը: Եւ ավելին` ես համոզված եմ, որ Երեւանում իրականացվում են շոուներ` Հայաստանի իշխանության կողմից կազմակերպված, երբ զինվորների ծնողները հայտարարում են, որ նրանք չեն ցանկանում, որ իրենց երեխաները ծառայեն Արցախում: Այդ պատճառով այդտեղ մնում է միայն քաղաքական հնարավորություն Արցախի կարգավիճակի հարցը բանակցային գործընթացի օրակարգում թողնելու համար: Եւ այս հարցում նույնպես ռուսական կողմը ավելի ակտիվ է աշխատում, քան հայկականը:

- Այժմ Հայաստանում ծավալվում է նոր շաժում` «Ուժեղ Հայաստան Ռուսաստանի հետ. հանուն նոր միության», որի նպատակն է Ռուսաստանի հետ զարգացնել ավելի սերտ հարաբերություններ բոլոր ոլորտներում` արդյունքում ստեղծելով միութենական պետություն: Ինչպե՞ս եք վերաբերվում այդ շարժմանը:

- Հայաստանում շատերը գիտակցեցին անցյալի սխալները եւ հասկացան, որ ռուսական կողմի հետ պետք է ունենալ ավելի խորը եւ սերտ, ինտեգրացված հարաբերություններ: Ես չեմ խոսում միութենական պետության մասին, այլ` ռեալ, լիարժեք համագործակցության: Ցավոք, վերջին տարիների ընթացքում հայ-ռուսական հարաբերությունների մեջ տարածաշրջանային հարցերում կար մրցակցություն: Հայկական կողմը չէր ճանաչում Ղրիմը` սպասելով, որ ռուսական կողմը ճանաչի Արցախը: Կային տարաձայնություններ Մերձավոր Արեւելքի քաղաքականության հարցում, Ռուսաստանի` Ադրբեջանի հետ ռազմական համագործացության առումով եւ այլ հարցեր: Հայաստանի կողմից անընդհատ արվում էին դեպի Արեւմուտք թեքվելու փորձեր: Այդ ամենը շատ բացասական ազդեց Հայաստանի` որպես անկախ պետության, ավելի արագ զարգանալու հեռանկարների առումով, ինչպես նաեւ Ռուսաստանի համար էր ստեղծում խնդիրներ` կապված անվտանգության, աշխարհաքաղաքական տարբեր հարցերում:

Այն, ինչ կատարվում էր վերջին 2.5 տարվա ընթացքում, չէր տեղավորվում որեւէ շրջանակների մեջ: Հայաստան եկան բացահայտ հակառուսական ուժեր: Դրա արդյունքում Հայաստանը ամենաօրհասական պահին պրակտիկապես մնաց առանց արտաքին դաշնակիցների: Վերջին պահին ռուսական աջակցությունը արդեն կապված չէր հայկական իշխանությունների հետ: Մոսկվայում հասկանում էին, որ այս երկրում ապրում են դաշնակիցներ, մարդիկ, ովքեր սերտ կապված են ռուս ազգի հետ ավանդաբար, մտածելակերպով, մշակույթով: Եւ արդեն անկախ ներկա իշխանություններից, օգնության դիմումից, ռուսական կողմը որոշեց եւ ամենածանր պահին փրկեց մեր բանակը, նույնիսկ մեր պետականությունը: Եւ դա Հայաստանում բոլորը տեսան եւ այլ կերպ սկսեցին ընկալել հայ-ռուսական հարաբերությունները` թե՛ անցյալը, թե՛` ապագան: Մարդիկ ռուսական կողմը տեսնում են` որպես անվտանգության եւ Հայաստանի պետության կայուն աճի հնարավորության երաշխավոր: Բաց եւ ազնիվ համագործակցությունը կբերի շատ քաղցր պտուղներ ե՛ւ հայկական, ե՛ւ ռուսական կողմերի համար:

- Փաստորեն Հայաստանը այլեւս չպե՞տք է շարունակի ե՛ւ Ռուսաստան, ե՛ւ Արեւմուտք քաղաքականությունը, որը նա վարում էր երկար տարիներ:

- Դիվանագիտության մեջ պետք է կարողանալ կառուցել հարաբերություններ եւ գտնել շահ բոլորի հետ, բայց այդ շահը չպետք է լինի դաշնակցի հաշվին: Ռուսաստանի դեպքում Հայաստանի կողմից նման սխալներ թույլ են տրվել, ինչպես նաեւ Հայաստանի նկատմամբ են եղել: Բայց, կարծում եմ, եկել է այս ամենը վերագնահատելու ժամանակը. ե’ւ հնարավորությունների, ե՛ւ պահանջների առումով, եւ պետք է հասկակալ, ինչպես կարելի է նման պայմաններում զարգացնել այս հարաբերությունները: Ապագայում Հայաստանը պետք է ավելի ուշադիր ուսումնասիրի Ռուսաստանի շահերը, այդ թվում` մեր հարաբերություններում արեւմտյան, ինչպես նաեւ հեռավոր արեւելքի երկրների հետ: Հայկական կողմի համար հիմա արդեն կենսական անհրաժեշտություն ունի ռուսական կողմի հետ գործողությունների համակարգումը եւ մեր տարածաշրջանում անվտանգության միասնական գոտու ստեղծումը:

 

 

Լրահոս
Հայաստանի ԱԳ նախարարի հետ չեմ հանդիպի․ Մեւլյութ Չավուշօղլու Ֆրանսիան ջանք չի խնայի, որպեսզի ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության շրջանակում նպաստի կողմերի միջև երկխոսության վերսկսմանը․ դեսպանություն Վրաստանը մտադիր է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև երկխոսության «Թբիլիսյան հարթակ» ստեղծել. Ղարիբաշվիլի Մեր փրկությունը հզոր երկրի և միասնական հասարակության կառուցման մեջ է. Արթուր Վանեցյան Genesis Armenia-ի գրասենյակում տեղի ունեցավ կլոր սեղան՝ «Անավարտ պատերազմ» խորագրով (տեսանյութ) Ուշ գիշերով Դաշնակցության առաջին վաշտը մեկնեց Արցախ. Իշխան Սաղաթելյանի հիշողությունները Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության համապարփակ և տևական լուծումը ենթադրում է Արցախի կարգավիճակի որոշում. ՀՀ ԱԳՆ Անգամ ռազմական գործողությունների դադարեցումից հետո Ադրբեջանը շարունակում է ագրեսիվ, հայատյաց և զավթողական քաղաքականությունը․ Արցախի ԱԳՆ Արցախի Հանրապետության շրջանների դեօկուպացիայի ուղղությամբ շտապ քայլեր պետք է իրականացնենք Նիկոլ Փաշինյանն ու Արայիկ Հարությունյանը քննարկել են պատերազմի հետևանքների հաղթահարմանն ուղղված աշխատանքների ընթացքը ԵՄ-ն մշտապես հետամուտ է եղել հակամարտության խաղաղ կարգավորմանը․ ՀՀ-ում ԵՄ պատվիրակություն Եվս մեկ տխուր օր Հայոց օրացույցում «Հրապարակ»․ Ինչու՞ է ընդհատակ է անցել Սիփան Փաշինյանը «Հրապարակ»․ Իշխանությունը գտավ անցանկալի համայնքապետներից ազատվելու բանալին «Փաստ»․ Որքա՞ն գումար է ծախսվել Անկախության 30-ամյակի միջոցառման համար Անցկացվել է պահեստազորայինների մարտական հերթապահության հերթափոխ Հայաստանում տեղացել է առաջին ձյունը (տեսանյութ) Հայկական կողմը որևէ միջազգային հարթակում չի բարձրացրել հայկական տարածքների դեօկուպացիայի խնդիրը. Մամիջանյան «Հայաստան» խմբակցությունը ՍԴ է մուտքագրել հոկտեմբերի 1-ից պատվաստվելու մասին առողջապահության նախարարի հրամանի վիճարկման հայցը «Սիրիայի հարցում Պուտինից այլ ակնկալիքներ ունեմ». Էրդողան Շուշիում Ադրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել մեկ աճյուն «Ադրբեջանը հայտեր է ներկայացրել Ռուսաստանին՝ նոր տեսակի զենքի և ռազմական տեխնիկայի ձեռքբերման համար». Ալիև Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 906, մահվան՝ 18 նոր դեպք Էլ թաքունը ո՞րն է, եթե Էրդողանից ենք իմանում, որ ՀՀ վարչապետը փորձում է իր հետ հանդիպել․ Արամ Վարդևանյան (տեսանյութ) Ակնհայտ է, որ ՀՀ-ի և Թուրքիայի միջև գաղտնի կապեր և բանակցություններ կան, որոնք չեն բխում մեր երկրի շահերից․ Իշխան Սաղաթելյան (տեսանյութ) ՌԴ և Ֆրանսիայի ԱԳ նախարարները ՄԱԿ-ի ԳՎ շրջանակում քննարկել են իրավիճակը ԼՂ-ում՝ անդրադառնալով ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի ձևաչափին Կրակոցներ՝ Երևանում. վիրավորներից մեկը ԱԺ նախկին պատգամավորի որդի է. shamshyan.com «Ադրբեջանը պատրաստ է Հայաստանի հետ խաղաղ պայմանագրի շուրջ բանակցություններ սկսել». Ալիևի ելույթը ՄԱԿ-ի ԳՎ-ում «Հրապարակ». Արցախում ավելացել է ծառայողների թիվը «Ժողովուրդ»․ Կառավարության անդամները կգնան խորհրդարան «Հրապարակ»․ Ալեն Սիմոնյանը 20 հոգանոց պատվիրակությամբ մեկնում է Մոսկվա «Իրավունք». Ում հետ է Աշոտ Փաշինյանը մեկնել Կահիրե Նուր-Սուլթանում կայացել է Հայաստանի, ՌԴ-ի և Ադրբեջանի գլխավոր դատախազների հանդիպում Տեսահոլովակի պրեմիերա․ «Արցախ» Իրանի փոխարտգործնախարարն այցելել է Ակնա Վարանդայից հայտնաբերվել է ևս մեկ զինծառայողի աճյուն․ ԱԻՊԾ Արցախի ԱԺ պատվիրակությունը չի հրավիրվել Անկախության օրվա միջոցառմանը «Ժողովուրդ»․ Նիկոլ Փաշինյանը եվրավճռով ՀՀ կառավարությունից կստանա 9000 եվրո՝ որպես բարոյական վնասի հատուցում. ում շահն է սպասարկում այս կառավարությունը «Փաստ». Հերթական կերուխումը «կարևորագույն» միջոցառումից հետո «Փաստ». Հնա­րա­վոր են լուրջ դի­մադ­րու­թյուն­ներ ու «բո­լո­լա­ներ»
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan