AM | RU
USD
EUR
RUB

Իրավիճակը սահմանում։ Ի՞նչ խնդիրներ է լուծում Ադրբեջանը

 

Հայ-ադրբեջանական սահմանում իրավիճակը գնալով լարվում է։ Երեկ արդեն տեղեկություններ տարածվեցին այն մասին, որ Երասխի ուղղությամբ Նախիջևանի հետ սահմանում թշնամին կիրառել է խոշոր տրամաչափի զինատեսակներ ու ականանետ։ Համացանցում լուրեր են շրջանառվում նաև այն մասին մասին, որ ադրբեջանական զինված ուժերին հաջողվել է որոշակի դիրքային առաջխաղացում ունենալ սահմանի այդ հատվածում։ ՀՀ ՊՆ-ն, որ նախօրեին երկու հաղորդագրություն է տարածել սահմանային զարգացումների մասին, դիրքային փոփոխություններին վերաբերող այդ լուրին որևէ կերպ չի անդրադարձել։ Պաշտպանական գերատեսչությունն այդ առիթով միայն նշել է, որ «շփման գծի որևէ փոփոխություն թույլ չի տալու»։

Թե այդ երբ ՀՀ պետական սահմանը դարձավ «շփման գիծ» քննարկման այլ թեմա է։ Առաջիկայում Times.am-ը իհարկե կփորձի պաշտոնական աղբյուրներից պարզել այս հարցի պատասխանը։ Իսկ հիմա փորձենք հասկանալ մեկ այլ բան՝ ինչու՞ է սահմանում ահա այսպիսի վիճակ։

Փորձագիտական և լրատվական շրջանակներում այս առնչությամբ ամենատարածված կարծիքը հետևյալն է՝ բացի 2020թ. նոյեմբերի 10-ի և 2021թ. հունվարի 11-ի եռակողմ հայտարարություններով ձեռք բերված պայմանավորվածություններից, պաշտոնական Երևանն ու Բաքուն ունեն այլ գաղտնի պայմանավորվածություններ (կամ հիշատակված փաստաթղթերի գաղտնի հավելվածներ), որոնք կյանքի կոչելու համար կողմերը ժամանակ առ ժամանակ արյունալի ներկայացումներ են բեմադրում։ Նման պայմանավորվածությունների մասին տեղեկություններ արդեն արտահոսել են մամուլ՝ այդ թվում ՀՀ բարձրաստիճան ղեկավարների շուրթերից։

Խոսքը ընդհանուր առմամբ վերաբերվում է հայ-ադրբեջանական սահմանի սահմանագծման ու սահմանազատման աշխատանքներին, իսկ մասնավորապես՝ այսպես կոչված «անկլավների»՝ Ադրբեջանին հանձնելու խնդրին։ Ըստ այդմ, ինչպես կարելի է ենթադրել, այսօր օրակարգում Տիգրանաշենի և Տավուշի մարզի մի քան գյուղերի հարցն է։ Երկու ուղղությամբ էլ վերջին մի քանի օրերին լուրջ զարգացումներ են տեղի ունեցել և այդ պրոցեսը, կարծես, դեռ ընթացքի մեջ է։

Ստեղծված իրավիճակի երկրորդ կարևոր պատճառը թուրք-ադրբեջանական դաշինքին Հայաստանի տարածքով ճանապարհային միջանցք տրամադրելու՝ ՀՀ իշխանությունների ստանձնած պարտավորությունն է։ Սրելով իրավիճակը սահմանում՝ պաշտոնական Բաքուն և Անկարան ապագա միջանցքի հետ կապված հարցերում ցանկանում են իրենց պայմանները թելադրել։ Այս իրողությանն է միախառնվում նաև ստեղծված իրավիճակի երրորդ հիմնական պատճառը՝ գերտերությունների աշխարհաքաղաքական շահն ու Հարավային Կովկասում սեփական ազդեցությունը մեծացնելուն ուղղված նրանց մրցակցությունը։

Չորրորդ՝ թերևս ամենակարևոր պատճառը, Հայաստանի հանդեպ լիակատար վերահսկողություն սահմանելու Ադրբեջանի ցանկությունն է։ Մնացած բոլոր հարցերը ստորադասված են մեր թշնամի երկրի այս գլխավոր ռազմաքաղաքական նպատակին։ Բաքվում հասկանում են, որ ՀՀ սահմանների կարևոր հատվածներում ամեն քառակուսի մետրի գրավումը հետագայում ևս մեկ տարով ետ է գցելու Հայաստանի վերականգնվելու և ռևանշի հասնելու հնարավորությունը։ Ադրբեջանում վախենում են սցենարի նման զարգացման հնարավորությունից և, օգտվելով այն հանգամանքից, որ Հայաստանի իշխանությունները որևէ կերպ չեն խոչընդոտում իրենց ստրատեգիական ծրագրերին, փորձում են ոչ միայն հետաձգել հայկական ռևանշի ժամկետները, այլև ընդհանրապես անհնար դարձնել դա։

Հայ-ադրբեջանական սահմանում ստեղծված վիճակի կարևոր պատճառներից մեկն էլ, ցավոք, հայկական պետություններում տիրող իրավիճակն է։ Երկրի պետական և անվտանգային շահերն ամեն օր դավաճանող իշխանություններն ու ներհասարակական պառակտվածությունը պարարտ հող են ստեղծել թշնամու ակտիվացման և մեր դիմադրողականությունը կոտրելու համար։ Եվ բնական է, որ ադրբեջանական կողմը փորձելու է ստեղծված իրավիճակից առավելագույն օգուտներ քաղել, ինչն էլ փաստորեն անում է Ալիևի վարչակազմը։

Իհարկե, թվարկված պատճառներին կարելի էր ավելացնել ևս մի քանիսը, բայց, կարծում ենք, այսքանն էլ բավական է, որպեսզի մեր հանրությունը հասկանա, թե ինչ է կատարվում հայ-ադրբեջանական սահմանում և ամենակարևորը՝ ինչու է դա այդպես։

Times.am - Վերլուծական բաժին

Լրահոս
Ինչ վտանգներ կան հայհոյանքի քրեականացման տակ Խոշոր ավտովթար-հրդեհ Երևանում. Opel-ը վերածվել է մոխրակույտի Ադրբեջանը թաքցնում է հայ գերիների ճշգրիտ թիվը. Փաշինյան Ինչո՞ւ Թուրքիան հայտարարեց Ադրբեջանի հետ համատեղ բանակ ստեղծելու մասին Դեսպաններին սկսել են նշանակել երեք տարով Հայաստանի ժուռնալիստների միությունը հայտարարություն է տարածել ՔՊ-ական որ պաշտոնյաներն են հարվածել հպարտ քաղաքացիների գրպանին Իրանը Թուրքիային օգնություն տրամադրելու պատրաստակամություն է հայտնել Հայտնաբերվել է ևս մեկ զինծառայողի աճյուն Նոր նշանակում ԱԳՆ-ում ԱԺ-ն միաձայն ընդունեց հայհոյանքը քրեականացնող նախագիծը Փաշինյանը պաշտոնյաների է պարգևատրել ԵԽ–ում դատապարտել են Բաքվին Պուտինի եւ Մերկելի բանակցությունները ուղեկցվել են հայհոյանքով եւ բղավոցներով ԱԺ ընդդիմադիր խմբակցությունները ԱԺ փոխնախագահի թեկնածուի հարցում համաձայնության են եկել Բրազիլիայում ձյուն է տեղացել. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ Հայ-ադրբեջանական սահմանին ստեղծված իրավիճակի մասին ՌԴ ԱԳՆ-ն նոր հայտարարություն է տարածել Թե՛ Մոսկվան, թե՛ Բաքուն զգուշությամբ են վերաբերվել Փաշինյանի նոր մտահղացմանը. Коммерсантъ Թբիլիսիում մահացած են գտել ադրբեջանցի ընդդիմադիր բլոգերին Ադրբեջանական զինված ուժերը կրակը ակտիվացրել են Երասխի ուղղությամբ «Կակոյ պրիվետ, տակոյ ատվետ». հրաժարվել են պատվաստվել, զրկվել են հավելավճարներից. «Իրավունք» Հերթական աղմկահարույց նախագիծն են ընդունելու. մանրամասներ. «Հրապարակ» Կառավարությունում Փաշինյանի հանձնարարականները չեն կատարում. «Ժողովուրդ» «Պատիվ ունեմ» դաշինքն այս հանձնաժողովի նախագահի պաշտոնում հնարավոր թեկնածու է դիտարկում Տիգրան Աբրահամյանին. «Իրավունք» Կցկտուր ցուցմունքներ՝ Ջալալ Հարությունյանի դեմ մահափորձի գործով. «Ժողովուրդ» Թշնամին հենց այս վայրում կրակել է նաև Արման Թաթոյանի այցի ժամանակ Անգամ Բաբաջանյանը հրաժարվեց. «Հրապարակ» Երկրաշարժ` ՀՀ տարածքում Ինչ իրավիճակ է հայ-ադրբեջանական սահմանում ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Հուլիսի 30 Պատրաստվում է հայկական բանակի կազմալուծում. փորձագետ Վարդենիսում թշնամու երկրորդ ԱԹՍ-ն է խոցվել. Աղբյուր Վարդենիսի երկնքում անօդաչու սա՞րք է խոցվել Որքա՞ն զոհ ունի Հայաստանը նոյեմբերի 11-ից հետո «Վեոլիա Ջուր»-ը տեղեկացնում է իր հաճախորդներին և սպառողներին. Ջուր չի լինելու Human Rights Watch-ը դատապարտում է Բաքվում հայ գերիների ապօրինի քրեական հետապնդումները ԱԺ-ն վաղն արտահերթ նիստ կանցկացնի ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների հայտարարությունը Նիկոլ Փաշինյանը նոր նշանակում է արել Վերին Շորժա բնակավայրը գտնվում է ադրբեջանական զինված ուժերի նշանառության տակ․ ՄԻՊ
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan