AM | RU
USD
EUR
RUB

Իրավիճակը սահմանում։ Ի՞նչ խնդիրներ է լուծում Ադրբեջանը

 

Հայ-ադրբեջանական սահմանում իրավիճակը գնալով լարվում է։ Երեկ արդեն տեղեկություններ տարածվեցին այն մասին, որ Երասխի ուղղությամբ Նախիջևանի հետ սահմանում թշնամին կիրառել է խոշոր տրամաչափի զինատեսակներ ու ականանետ։ Համացանցում լուրեր են շրջանառվում նաև այն մասին մասին, որ ադրբեջանական զինված ուժերին հաջողվել է որոշակի դիրքային առաջխաղացում ունենալ սահմանի այդ հատվածում։ ՀՀ ՊՆ-ն, որ նախօրեին երկու հաղորդագրություն է տարածել սահմանային զարգացումների մասին, դիրքային փոփոխություններին վերաբերող այդ լուրին որևէ կերպ չի անդրադարձել։ Պաշտպանական գերատեսչությունն այդ առիթով միայն նշել է, որ «շփման գծի որևէ փոփոխություն թույլ չի տալու»։

Թե այդ երբ ՀՀ պետական սահմանը դարձավ «շփման գիծ» քննարկման այլ թեմա է։ Առաջիկայում Times.am-ը իհարկե կփորձի պաշտոնական աղբյուրներից պարզել այս հարցի պատասխանը։ Իսկ հիմա փորձենք հասկանալ մեկ այլ բան՝ ինչու՞ է սահմանում ահա այսպիսի վիճակ։

Փորձագիտական և լրատվական շրջանակներում այս առնչությամբ ամենատարածված կարծիքը հետևյալն է՝ բացի 2020թ. նոյեմբերի 10-ի և 2021թ. հունվարի 11-ի եռակողմ հայտարարություններով ձեռք բերված պայմանավորվածություններից, պաշտոնական Երևանն ու Բաքուն ունեն այլ գաղտնի պայմանավորվածություններ (կամ հիշատակված փաստաթղթերի գաղտնի հավելվածներ), որոնք կյանքի կոչելու համար կողմերը ժամանակ առ ժամանակ արյունալի ներկայացումներ են բեմադրում։ Նման պայմանավորվածությունների մասին տեղեկություններ արդեն արտահոսել են մամուլ՝ այդ թվում ՀՀ բարձրաստիճան ղեկավարների շուրթերից։

Խոսքը ընդհանուր առմամբ վերաբերվում է հայ-ադրբեջանական սահմանի սահմանագծման ու սահմանազատման աշխատանքներին, իսկ մասնավորապես՝ այսպես կոչված «անկլավների»՝ Ադրբեջանին հանձնելու խնդրին։ Ըստ այդմ, ինչպես կարելի է ենթադրել, այսօր օրակարգում Տիգրանաշենի և Տավուշի մարզի մի քան գյուղերի հարցն է։ Երկու ուղղությամբ էլ վերջին մի քանի օրերին լուրջ զարգացումներ են տեղի ունեցել և այդ պրոցեսը, կարծես, դեռ ընթացքի մեջ է։

Ստեղծված իրավիճակի երկրորդ կարևոր պատճառը թուրք-ադրբեջանական դաշինքին Հայաստանի տարածքով ճանապարհային միջանցք տրամադրելու՝ ՀՀ իշխանությունների ստանձնած պարտավորությունն է։ Սրելով իրավիճակը սահմանում՝ պաշտոնական Բաքուն և Անկարան ապագա միջանցքի հետ կապված հարցերում ցանկանում են իրենց պայմանները թելադրել։ Այս իրողությանն է միախառնվում նաև ստեղծված իրավիճակի երրորդ հիմնական պատճառը՝ գերտերությունների աշխարհաքաղաքական շահն ու Հարավային Կովկասում սեփական ազդեցությունը մեծացնելուն ուղղված նրանց մրցակցությունը։

Չորրորդ՝ թերևս ամենակարևոր պատճառը, Հայաստանի հանդեպ լիակատար վերահսկողություն սահմանելու Ադրբեջանի ցանկությունն է։ Մնացած բոլոր հարցերը ստորադասված են մեր թշնամի երկրի այս գլխավոր ռազմաքաղաքական նպատակին։ Բաքվում հասկանում են, որ ՀՀ սահմանների կարևոր հատվածներում ամեն քառակուսի մետրի գրավումը հետագայում ևս մեկ տարով ետ է գցելու Հայաստանի վերականգնվելու և ռևանշի հասնելու հնարավորությունը։ Ադրբեջանում վախենում են սցենարի նման զարգացման հնարավորությունից և, օգտվելով այն հանգամանքից, որ Հայաստանի իշխանությունները որևէ կերպ չեն խոչընդոտում իրենց ստրատեգիական ծրագրերին, փորձում են ոչ միայն հետաձգել հայկական ռևանշի ժամկետները, այլև ընդհանրապես անհնար դարձնել դա։

Հայ-ադրբեջանական սահմանում ստեղծված վիճակի կարևոր պատճառներից մեկն էլ, ցավոք, հայկական պետություններում տիրող իրավիճակն է։ Երկրի պետական և անվտանգային շահերն ամեն օր դավաճանող իշխանություններն ու ներհասարակական պառակտվածությունը պարարտ հող են ստեղծել թշնամու ակտիվացման և մեր դիմադրողականությունը կոտրելու համար։ Եվ բնական է, որ ադրբեջանական կողմը փորձելու է ստեղծված իրավիճակից առավելագույն օգուտներ քաղել, ինչն էլ փաստորեն անում է Ալիևի վարչակազմը։

Իհարկե, թվարկված պատճառներին կարելի էր ավելացնել ևս մի քանիսը, բայց, կարծում ենք, այսքանն էլ բավական է, որպեսզի մեր հանրությունը հասկանա, թե ինչ է կատարվում հայ-ադրբեջանական սահմանում և ամենակարևորը՝ ինչու է դա այդպես։

Times.am - Վերլուծական բաժին

Լրահոս
Ստորագրվել է Հայաստանի և Լիտվայի միջև ռազմական համագործակցության ծրագիրը Այստեղ մեր ժողովուրդը արյուն է հեղել. այն նզովք է դառնալու նրանց համար, որոնք մեր հայրենիքը կհամարեն անկլավ. Բագրատ Սրբազան Հայաստանն ու Ադրբեջանը կատարում են մեկ ուժային կենտրոնի՝ Մեծ Բրիտանիայի հանձնարարականները. Փաստինֆո Արարատ Միրզոյանը ԱՄՆ պետքարտուղարին ներկայացրել է ՀՀ տարածք ադրբեջանական ԶՈւ-ի ներթափանցման արդյունքում ստեղծված իրավիճակը Եթե դուք ձեր անելիքը չեք տեսնում ու ձեր սպասելիքն ընդդիմությունից է, ապա թողեք գնացեք Կարմիր Շուկայի ուղղությամբ կրակը չի դադարում․ Ադրբեջանի ԶՈւ-ն կրակ է վարում դպրոցի շրջակայքում. տեսանյութ ԵՄ-ն պատրաստակամ է աջակցել ԵԱՀԿ-ին՝ ԼՂ-ում խաղաղության հաստատման աշխատանքներում ԱՄՆ պետքարտուղար Բլինքենը ՀՀ-ին ու Ադրբեջանին կոչ է արել ակտիվորեն երկխոսել հումանիտար հարցերի շուրջ Սկանդալ․ Ռազմիկ Պետրոսյանն Արագածոտնի մարզպետ է նշանակվել կեղծ դիպլոմով «ՕՊԵԿ հիմնադրամը» համագործակցում է Ամերիաբանկի հետ` երկրում առկա խնդիրները լուծելու և մարդկանց կյանքի որակը բարելավելու համար. Թ. Ալնասար Խաչատուր Սուքիասյանի եղբոր նկատմամբ երկրորդ անգամ գրավ է կիրառվել՝ 55 միլիոն դրամի չափով Սեպտեմբերի 27-ը` Հիշատակի օր․ Կառավարության նախագիծն ուղարկվելու է Ազգային ժողով Թշնամին կրակ է բացել Կարմիր Շուկայի մոտ. կադրեր Ռոբերտ Քոչարյանն անդրադարձել է սահմանային խնդիրներին և քրեական հետապնդումներին «Պահեստազորի սպաների» շարժումը պահանջում է անհապաղ ազատ արձակել Աշոտ Մինասյանին և Սյունիքի ղեկավարին Մարդիկ գիշերել են անցակետում ՊՇՌ հետազոտության խնդրի պատճառով․ ՄԻՊ աջակցությամբ խնդիրը լուծվել է Միրզոյանը Շվեդիայի Ռիկսդագի նախագահին է ներկայացրել Ադրբեջանի՝ մայիսի 12-ի ագրեսիան ՀՀ սահմանին Վճռաբեկ դատարանում դեռեւս չստեղծված պալատի նախագահի նշանակման շուրջ «գզվռտոց» է սկսվել․ «Ժողովուրդ» Էկոնոմիկայի նախարարությունը հայտնվել է իրավապահ մարմինների ուշադրության կենտրոնում․ «Ժողովուրդ» Վանաձոր-Դիլիջանի, Սպիտակի ոլորանները դժվարանցանելի են, Աշոցքում մերկասառույց է, Սյունիքում՝ մառախուղ Երևանի և 2 մարզերի որոշ հասցեներում մի քանի ժամ լույս չի լինի․ ՀԷՑ Արման Թաթոյանն ահազանգում է, իսկ Սյունիքի մարզպետարանը «անհասանելի է դարձել»․ «Ժողովուրդ» Ոստիկանությունը նախարարի «վոյաժների» մասով շարունակում է ստուգողական գործողությունները․ «Ժողովուրդ» Նիկոլ Փաշինյանն իր հերթական թիմակցին կնշանակի դեսպան․ «Հրապարակ» Պետական կառույցների աշխատակիցներին հրահանգված է ակտիվորեն աշխատել ՔՊ-ի օգտին․ «Փաստ» Ռ. Բաղդասարյանին առաջարկում ենք պարզաբանել Արցախի ՊԲ-ի կողմից սպանություններ կատարելու մասին իր հայտարարությունը. Արցախի ԱԱԾ Իրանա-աֆղանական սահմանին թեժ մարտեր են ընթանում թալիբների ու Իրանի սահմանապահ զորքերի միջև «Ի բարիի» արտադրանքն արտահանվում է 10-ից ավելի երկրներ Դեկտեմբերի 1-ին անցկացվել է մարտավարական զորավարժություն Բջջային կապի և համացանցի հասանելիությունն Արցախի տարածքում միտումնավոր խլացվում է ադրբեջանցիների կողմից. ԱՀ ՄԻՊ Դատարանը կայացրեց հերթական որոշումը հանուն Ադրբեջանի. Լևոն Քոչարյան Չպատվաստված քաղաքացիները 7 օրը մեկ գործատուին պետք է ներկայացնեն ՊՇՌ թեստ «Ամերիա Սերունդ 14». Ամերիաբանկում ձեր մասնագիտական ուղին սկսելու բացառիկ հնարավորություն Երևանում «Դոմ Մոսկվի» կենտրոնը նշել է Անաստաս Միկոյանի 126-ամյակը Ընտրություններից հետո մենք մտանք դժոխքի նոր շրջան ու դուրս չեկանք խոր ճգնաժամից. Սերժ Սարգսյան Իշխանություններին քննադատած հոգևորականին կարգալույծ են անում Քեզ հետ ամեն ինչ պարզ է, Տիգրան, ափսոս․ Մելիքյանը՝ Աշոտ Մինասյանի գործով դատավորին Առնվազն երեք մարդ է զոհվել Միչիգանի դպրոցում իրականացված հրաձգության հետևանքով Սերժ Սարգսյանը մասնակցում է միջազգային միջկուսակցական տեսակոնֆերանսին «Սիսական» ջոկատի հրամանատար Աշոտ Մինասյանը կալանավորվել է
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan