Աշխարհի 10 գլխավոր նորությունները՝ օգոստոսի 10-ին

Օգոստոսի 10-ի միջազգային օրակարգի կենտրոնում շարունակում են մնալ Մերձավոր Արևելքում զարգացումները, Հորմուզի նեղուցի շուրջ ԱՄՆ-Իրան հակասությունները, ռուս-ուկրաինական պատերազմի նոր հարվածները, ինչպես նաև բնական աղետներն ու դրանց տնտեսական հետևանքները։

Ներկայացնում ենք օրվա 10 կարևորագույն միջազգային իրադարձությունները։

1. Իրանն առանց ԱՄՆ-ի զիջումների չի պատրաստվում ամբողջությամբ բացել Հորմուզի նեղուցը

Թեհրանը հայտարարել է, որ Իրանի և Օմանի միջև Հորմուզի նեղուցով նավագնացության նոր մեխանիզմի շուրջ բանակցությունները մոտենում են ավարտին, սակայն նեղուցի լիարժեք վերաբացումը կապում է ԱՄՆ-ի կողմից մի շարք պայմանների կատարման հետ։

Իրանական կողմի պահանջների թվում են պատժամիջոցների վերացումը, ռազմական սպառնալիքների դադարեցումը և պատերազմի ընթացքում Իրանի կրած վնասների փոխհատուցումը։

Հորմուզի շուրջ անորոշությունն արդեն անդրադառնում է համաշխարհային շուկաների վրա․ երկուշաբթի Brent տեսակի նավթի գինն աճել է ավելի քան 3 տոկոսով՝ հասնելով շուրջ 86 դոլարի մեկ բարելի դիմաց։

2. Իսրայելը մերժում է Գազայի վերաբերյալ Թրամփի նոր ծրագիրը

Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն անընդունելի է համարել ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի՝ Գազայի վերաբերյալ 15 կետից բաղկացած ծրագիրը։

Ծրագիրը նախատեսում է ՀԱՄԱՍ-ի փուլային զինաթափում՝ իսրայելական ուժերի աստիճանական դուրսբերմանը զուգահեռ։ ՀԱՄԱՍ-ը համաձայնել է ծրագրի հիմնական շրջանակին, մինչդեռ Իսրայելը պնդում է, որ իսրայելական զորքերի դուրսբերումից առաջ ՀԱՄԱՍ-ը պետք է ամբողջությամբ զինաթափվի։

Այս տարաձայնությունը ներկայումս Գազայի շուրջ բանակցությունների հիմնական խոչընդոտներից է։

3. Ուկրաինական հարվածից Ռուսաստանի Նիժնեկամսկում 13 մարդ է զոհվել

Ուկրաինական անօդաչու թռչող սարքերի հարվածի հետևանքով Ռուսաստանի Թաթարստանի Նիժնեկամսկ քաղաքում առնվազն 13 մարդ է զոհվել, այդ թվում՝ մեկ երեխա, ևս 39-ը վիրավորվել են։

Ուկրաինական կողմը հայտարարել է, որ հարվածել է «Տատնեֆտ»-ին պատկանող TANECO նավթավերամշակման գործարանին։ Ռուսական իշխանությունները հայտնել են նաև բնակելի հատվածների վնասման մասին և քրեական գործ հարուցել՝ կատարվածը որակելով ահաբեկչական գործողություն։

Ռուսաստանն ու Ուկրաինան վերջին օրերին ինտենսիվ փոխադարձ հարվածներ են հասցնում նաև միմյանց քաղաքներին և էներգետիկ ենթակառուցվածքներին։

4. Կոլումբիայում հզոր երկրաշարժի զոհերի թիվը հասել է առնվազն 77-ի

Կոլումբիայի արևմտյան հատվածում տեղի ունեցած 7,4 մագնիտուդ ուժգնությամբ երկրաշարժի հետևանքով, վերջին տվյալներով, զոհվել է առնվազն 77 մարդ։

Հատկապես մեծ ավերածություններ են գրանցվել Պերեյրա, Կալի, Մանիսալես և Բուենավենտուրա քաղաքներում։ Փրկարարները շարունակում են մարդկանց որոնել փլատակների տակ։

Մի շարք տարածաշրջանային օդանավակայաններում թռիչքները ժամանակավորապես դադարեցվել են՝ ենթակառուցվածքների վիճակը ստուգելու նպատակով։

5. «Dolphin» թայֆունը հարվածել է Չինաստանին․ ավելի քան մեկ միլիոն մարդ է տարհանվել

2026 թվականին Չինաստանին հարվածած ամենահզոր արևադարձային ցիկլոնը՝ «Dolphin» թայֆունը, հասել է երկրի արևելյան ափերին։

Ավելի քան մեկ միլիոն բնակիչ է տարհանվել։ Շանհայում հորդառատ անձրևների և ուժեղ քամիների պատճառով երկուշաբթի չեղարկվել է շուրջ 943 չվերթ։ Քաղաքի մի շարք հատվածներ հեղեղվել են։

Թայֆունը ափ է հասել Չժեցյան նահանգում՝ շուրջ 151 կմ/ժ արագությամբ քամիներով։

6. Եմենի հութիները հարվածել են Սաուդյան Արաբիայի նավթավերամշակման գործարանին

Իրանի հետ դաշնակցող եմենցի հութիները անօդաչու սարքով հարվածել են Saudi Aramco-ի Ջիզանի նավթավերամշակման գործարանին։

Հարվածից հրդեհ է բռնկվել, որը հետագայում մարվել է։ Սաուդյան իշխանությունները զոհերի մասին չեն հայտնել։ Հութիները հարվածներ են հասցրել նաև Եմենի Մոխա նավահանգստին, որտեղ հաղորդվել է յոթ զոհի մասին։

Զարգացումները հատկապես վտանգավոր են այն պատճառով, որ ռազմական գործողությունները մոտենում են Բաբ էլ Մանդեբի նեղուցին՝ համաշխարհային ծովային առևտրի ևս մեկ կարևորագույն ճանապարհին։

7. Լեհաստանն ու Բալթյան երկրներն ուժեղացնում են ռազմավարական օբյեկտների պաշտպանությունը

Լեհաստանը և Բալթյան երկրները ուժեղացնում են ամբարտակների, էլեկտրակայանների, գազային և այլ ռազմավարական ենթակառուցվածքների անվտանգությունը։

Reuters-ի տեղեկություններով՝ տարածաշրջանում աճում է մտահոգությունը, որ Ռուսաստանը կարող է ուկրաինական անօդաչու սարքերի օգտագործմամբ կազմակերպել սադրանք, որը հետագայում կներկայացվի որպես Ուկրաինայի գործողություն։

Այս զարգացումը ցույց է տալիս, որ ռուս-ուկրաինական պատերազմի հնարավոր տարածման վերաբերյալ մտահոգությունները ՆԱՏՕ-ի արևելյան հատվածում շարունակում են աճել։

8. Եվրոպայի շոգն արդեն տնտեսական խնդիր է դարձել

Եվրոպայում շարունակվող ծայրահեղ շոգն ու երաշտը կարող են լուրջ տնտեսական հետևանքներ ունենալ։

Triodos բանկի հաշվարկներով՝ եղանակային ծայրահեղ պայմանների հետևանքով ԵՄ տնտեսությունը կարող է կորցնել ՀՆԱ-ի մոտ 1 տոկոսը՝ շուրջ 180 միլիարդ եվրո։ Հիմնական պատճառներից մեկը բարձր ջերմաստիճանի պայմաններում աշխատանքի արտադրողականության անկումն է։

ԵՄ Copernicus ծառայության տվյալներով՝ Արևմտյան Եվրոպայում 2026-ի հունիս-հուլիս ամիսները եղել են դիտարկումների պատմության ամենաշոգ հունիս-հուլիս ժամանակահատվածը։

9. ԱՄՆ-ը շարունակում է տեխնոլոգիական ճնշումը Չինաստանի նկատմամբ

Վաշինգտոնը շարունակում է սահմանափակել չինական տեխնոլոգիաների մուտքն ամերիկյան շուկա։

Reuters-ի տվյալներով՝ ԱՄՆ կապի դաշնային հանձնաժողովը վերջին ամիսներին սահմանափակումներ է մտցրել չինական արտադրության մի շարք սարքավորումների, այդ թվում՝ դրոնների, երթուղիչների, ինվերտորների և ռոբոտների ներմուծման նկատմամբ՝ պատճառաբանելով ազգային անվտանգության և մատակարարման շղթաների հետ կապված ռիսկերը։

Միաժամանակ ԱՄՆ-ում ուժեղանում են կոչերը՝ թույլ չտալ առաջատար ամերիկյան չիպերի հասանելիությունը պատժամիջոցների տակ գտնվող չինական ընկերություններին։

10. Հորմուզի ճգնաժամը կրկին բարձրացնում է նավթի գները և ճնշում համաշխարհային շուկաները

Իրան-ԱՄՆ հարաբերությունների շուրջ նոր անորոշությունը երկուշաբթի զգալի ազդեցություն է ունեցել համաշխարհային ֆինանսական շուկաների վրա։

Brent տեսակի նավթը թանկացել է շուրջ 3 տոկոսով՝ գերազանցելով 86 դոլարը մեկ բարելի դիմաց, իսկ ամերիկյան WTI-ն բարձրացել է մինչև շուրջ 81 դոլար։ Եվրոպական և ամերիկյան հիմնական ֆոնդային ինդեքսները հիմնականում թույլ դինամիկա են ցուցադրել։

Շուկաների ուշադրությունը միաժամանակ կենտրոնացած է ԱՄՆ-ում սպասվող գնաճի նոր տվյալների վրա, որոնք կարող են ազդել Դաշնային պահուստային համակարգի տոկոսադրույքների հետագա քաղաքականության վրա։

Հետևեք մեզ նաև Telegram-ում