AM | RU
USD
EUR
RUB

Եթե ոչ ԵՊՀ-ում, ապա որտե՞ղ

 

ԵՐԵՎԱՆ, 27 ՍԵՊՏԵՄԲԵՐԻ, Times.am: ԵՊՀ-ն վերջերս հայտնվեց հանրային ուշադրության կենտրոնում: Պատճառը Գիտական խորհրդի արտահերթ նիստի նախաձեռնությունն էր, որը տապալվեց՝ օրակարգի չհաստատվելու պատճառով: Այլ կերպ ասած, համալսարանում մերժվեց քննարկման հնարավորությունը:

Տեղի ունեցածը անհրաժեշտ է լայն համատեքստում դիտարկել մի քանի պատճառներով: Նախ, համալսարանը, բացի ուսումնական հաստատություն լինելուց, հասարակության զարգացման և առաջընթացի կարևորագույն լոկոմոտիվ է: Երկրորդ, համալսարանը հասարակության մտավոր դարբնոցն է, և հենց այնտեղ է կուտակված մտավոր վերնախավը: Եվ երրորդ, ԵՊՀ-ն հայկական այն եզակի կառույցներից է, որը հարյուրամյա ճանապարհ է անցել և ապահովում է հայաստանյան բարձրագույն կրթության առյուծի բաժինը: Ուստի օրինաչափ է, որ ԵՊՀ-ում տեղի ունեցողը քննարկվի նաև հասարակական լայն շրջանակների կողմից, և խնդիրները չդիտարկվեն միայն ներհամալսարանական համատեքստում:

Թողնելով մի կողմ բուն միջադեպը՝ ցանկանում եմ անդրադառնալ համալսարանական զարգացման մի կարևոր նախապայմանի՝ որոշումների կաjացման ներառականությանը, որով ապահովվում է ապագայի մասին պատկերացումների ամբողջ «զինանոցը»:

ԵՊՀ-ի կառավարմանը փոքր ինչ ծանոթ մարդիկ կփաստեն, որ անցյալում կառավարիչները (տարբեր մակարդակներում) հաճախ նախընտրել են կառավարման ուղղաձիգ-հրամայական ձևը: Սա ունի թե՛ սուբյեկտիվ, թե՛ օբյեկտիվ պատճառներ: Հաճախ այն արդարացվում էր, քանի որ որոշումները այդպես արագ էին կայացվում: Սակայն ուղղաձիգ-հրամայական կառավարումը ունի մեծագույն թերություն` ներառականության բացակայութունը, կամ «ներքևինների» խոսքը չլսելը: Ուղղաձիգ կառավարման դեպքում «ներքևինները» որոշումների կայացման օբյեկտն են, բայց երբ ուղղաձիգից անցում է կատարվում ներառականին, ներքևինները սկսում են մանակցել որոշումների կայացմանը և դրանց իրականացման արդյունավետության համար դառնում են կարևոր գործոն:

Քննարկումը հենց ներառականությունը ապահովելու գործիքներից է: Քննարկման արդյունքում վեր են հանվում հնարավոր բոլոր տեսակետները, և որոշումները առավել արդյունավետ են դառնում: Համալսարանը հենց քննարման վայր է ու ոչ միայն ներքին խնդիրների վերաբերյալ, այլ ազգային, հասարակական և ինչու ոչ նաև գլոբալ հարցերի: Սակայն սա հնարավոր չէ իրականացնել միայն կանոնադրային պահանջներով: Օրինակ, ԵՊՀ-ն ունի բոլոր ինստիտուցիոնալ եղանակները, որոնք ուսանողներին թույլ են տալիս մասնակցել որոշումների կայացմանը և քննարկումներ ծավալել տարբեր թեմաներով: Սակայն փորձը ցույց է տալիս, որ կանոններ սահմանելը միայն գործի կեսն է:

Կանոնադրությունները և ընթացակարգերը հաստատում են միայն մարդկանց գործելու շրջանակները, բայց ոչ նրանց մտքի և գործելու փիլիսոփայությունը կամ հորիզոնը: Վերջիններս ավելի խորն են և դուրս են իրավական կատեգորիաներից: Դրանք ամբողջանում են ապագայի մասին պատկերացումներով: ԵՊՀ-ի գիտխորհրդի նիստի ընթացքում կողմերի միջև կային ներկայի և ապագայի մասին տարբեր պատկերացումներ: Կանոնակարգերը այս անգամ խանգարեցին ազատ քննարկմանը, այս դեպքում` տարբեր պատկերացումների մրցակցությանը: Մինչդեռ, որտե՞ղ, եթե ոչ համալսարանում, պետք է լինի այդ մրցակցությունը: և հասարակական խնդիրների լուծումները:

Համալսարանը պետք է լինի մտքերի, գաղափարների, տեսլականների մրցակցության հարթակ, իսկ հասարակությունը, և առավել ևս պետությունը, պետք է ուշի-ուշով հետևի այդ գործընթացին: Քանզի, եթե երկրի մտավոր էլիտան չունի քննարկելու և բանավիճելու մշակույթ, ապա հուսալ, որ դա կանեն այլոք, փոքր ինչ անհեռատեսական է:

Հովսեփ ԲԱԲԱՅԱՆ

Լրահոս
Ովքե՞ր են խանգարում Ցեղասպանության ճանաչմանը ԱՄՆ Սենատում Թույլատրելի՞ է արդյոք նման արտահայտությունը բարձրաստիճան պաշտոնյայի կողմից. Ռուբեն Մելիքյան Առաջիկա 5 օրվա եղանակի կանխատեսում Երևանում և ևս 6 մարզում սպասվում են էլեկտրաէներգիայի անջատումներ Մի՛ ջղաձգվեք, Դաշնակցությունն իր օրակարգով շարժվում է առաջ. Իշխան Սաղաթելյան Ադրբեջանի կողմից ծայրահեղ դիրքորոշման պնդումը կհանգեցնի բանակցությունների դադարեցման․ Տիգրան Աբրահամյան Էրդողանը հայտնել է, թե երբ թուրքական զինված ուժերը կհեռանան Սիրիայից Ուտելիքներ, որոնք առաջացնում են աղիքային հիվանդություններ Երևանում շունը հարձակվել է 17-ամյա աղջկա վրա Որոշ շրջաններում օդի ջերմասիճանը կբարձրանա Էրմիտաժ մտնելու համար հերթեր են գոյացել Երևանի պատմության ամենաթանկ ամանորը Բաղդադում կրակոցներից զոհերի թիվը հասել է 50-ի Նոյեմբերին կաթնամթերքի, հացաբուլկեղենի գներն աճել են, շաքարավազինը՝ նվազել Ֆրանսիայում պղծել են Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին կանգնեցված խաչքարը ԱՄՆ-ում հայտարարել են, որ կշարունակեն առավելագույն ճնշում գործադրել Իրանի վրա Թուրքիան կրկին սպառնացել է վերսկսել ռազմական գործողությունները Սիրիայում Ֆինանսների նախարարը դեմ է առողջապահության պարտադիր ապահովագրության նախագծին ԱՄՆ-ը փորձում է տնտեսապես խեղդել Իրանին․ Սերգեյ Լավրով Հակառակորդը խախտել է հրադադարի ռեժիմն ավելի քան 130 անգամ Հայաստանում վերջին երեք տարիներին սեյսմիկ ցնցումների քանակն աճել է Գիտե՞ք մեր իրականության ամենասարսափելի բաներն ինչերն են... Ավերիչ երկրաշարժից 31 տարի է անցել. Նիկոլ Փաշինյանը Սպիտակում է Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպել է ԱՄՆ պետքարտուղարի Եվրոպական և Եվրասիական հարցերով տեղակալի հետ Պուտինը Գերմանիայից ժամանած գործարարների հետ հանդիպման ժամանակ գերմաներեն է խոսել (տեսանյութ) Զելենսկին հստակ արդյունքի է սպասում Պուտինի հետ հանդիպումից «ՀԷՑ»-ը տեղեկացնում է. Լույս չի լինելու Լրացավ 1988-ի ավերիչ երկրաշարժի 31-րդ տարելիցը ՀՀ տարածքում կան դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ «Փաստ». Կունենա՞նք 2050-ին 5 մլն բնակչություն. թվերն այլ բան են փաստում «168 ժամ». Մենք շարժվում ենք այն օրակարգով, որը տարիներ շարունակ ունենք. Ադրբեջանի հարցերով փորձագետ «Հրապարակ». Ինչպե՞ս են տեղի ունենալու Ադրբեջանի ժողովրդի հետ բանակցությունները «Հրապարակ». Ամանորին կծախսվի մոտ 10 անգամ շատ գումար, քան Տարոն Մարգարյանի օրոք «Փաստ». Փաշինյանն հասարակության դժգոհ շերտին վերագրում է «չուզողի սինդրոմ» ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Դեկտեմբերի 7 Դեկտեմբերի 7-11-ը սպասվում է առանց տեղումների եղանակ Արցախի ժողովրդավարական զարգացմամբ շահագրգռված պետք է լինենք բոլորս. Աշոտ Ղուլյան Ախալքալաքում նույնպես կլինեն ցույցեր Հայաստանի ՏԿԵ փոխնախարարը «դուխով» ելույթ է ունեցել Բաքվում. «Բազար» է սկսվել Ամանորի միջոցառումներին ծախսում են 30 վերելակի գումար
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan